Η διαχείριση των συγκρούσεων συμφερόντων

Σύμφωνα με το άρθρο 37 του ν .4583/2018, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις που διανέμουν επενδυτικά προϊόντα που βασίζονται σε ασφάλιση διαθέτουν και εφαρμόζουν εύλογες και αποτελεσματικές διαδικασίες, με τις οποίες εντοπίζουν και αποτρέπουν τα φαινόμενα σύγκρουσης συμφερόντων, που μπορεί να εμφανιστούν κατά την άσκηση της δραστηριότητας διανομής των προϊόντων αυτών. Τι εννοούμε με τον όρο σύγκρουση συμφερόντων;

• α Περιπτώσεις στις οποίες ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση είναι πιθανόν να προωθήσουν συμφέροντα άλλου πελάτη.
• β Περιπτώσεις στις οποίες ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση είναι πιθανόν να αποκομίσουν οικονομικό όφελος ή να αποφύγουν οικονομική ζημία, ενεργώντας σε βάρος των συμφερόντων του πελάτη.
• γ Οποιαδήποτε περίπτωση κατά την οποία ο διαμεσολαβητής αποφεύγει κάποια οικονομική ζημία χάρη στη συναλλαγή του με τον πελάτη.
• δ Οποιαδήποτε περίπτωση κατά την οποία ο διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση αποκομίζουν κέρδος από τη συναλλαγή τους με τον πελάτη.

Η αξιολόγηση για το αν υφίσταται περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων έναντι του πελάτη, ποια πρόσωπα αφορά;

• α Τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση που διανέμει στον συγκεκριμένο πελάτη ασφαλιστικό προϊόν.
• β Όλες οι απαντήσεις είναι σωστές.
• γ Οποιοδήποτε πρόσωπο σχετικό με τον διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση που διανέμει στον συγκεκριμένο πελάτη ασφαλιστικό προϊόν, δηλαδή διευθυντές, εταίρους, διαχειριστές, υπαλλήλους, εξωτερικούς συνεργάτες και κάθε πρόσωπο που βρίσκεται στη διάθεση ή υπό τις οδηγίες του διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης και εμπλέκεται στη διαδικασία διανομής βασιζομένων σε ασφάλιση επενδυτικών προϊόντων, ιδίως αν είναι σε θέση να επηρεάσουν την τιμολόγηση των εν λόγω προϊόντων ή το κόστος διανομής τους.
• δ Οποιοδήποτε πρόσωπο συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με σχέση ελέγχου με τον διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση που διανέμει ασφαλιστικό προϊόν στον συγκεκριμένο πελάτη.

Ποιο/α είναι το/τα βασικό/ά κριτήριο/α αξιολόγησης για το αν συντρέχει περίπτωση σύγκρουσης, μεταξύ των συμφερόντων του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης, και εκείνων συγκεκριμένου πελάτη τους;

• α Αν υπάρχει οποιοδήποτε οικονομικό όφελος, χρηματικό ή μη, υπέρ του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης, που προέρχεται από τη διανομή του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος.
• β Αν το συμφέρον του διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης είναι διακριτό από εκείνο του πελάτη και αν μπορεί να επηρεάσει το αποτέλεσμα της όλης διαδικασίας διανομής του ασφαλιστικού προϊόντος σε βάρος του πελάτη.
• γ Αν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση είναι πιθανόν να προωθήσουν συμφέροντα άλλου πελάτη.
• δ Αν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση αποφεύγουν κάποια οικονομική ζημία χάρη στη διανομή του βασιζόμενου σε ασφάλιση επενδυτικού προϊόντος.

Σύμφωνα με το άρθρο 37 του ν. 4583/2018, οι ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές και οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις που διανέμουν επενδυτικά προϊόντα που βασίζονται σε ασφάλιση διαθέτουν και εφαρμόζουν εύλογες και αποτελεσματικές διαδικασίες, με τις οποίες εντοπίζουν και αποτρέπουν τα φαινόμενα σύγκρουσης συμφερόντων, που μπορεί να εμφανιστούν κατά την άσκηση της δραστηριότητας διανομής των προϊόντων αυτών. Σύμφωνα με τις ειδικότερες προβλέψεις του Κανονισμού 2359/2017, πώς καθορίζονται αυτές οι διαδικασίες;

• α Εντάσσονται στο πλαίσιο της γραπτής πολιτικής του διαμεσολαβητή/της ασφαλιστικής επιχείρησης για την αντιμετώπιση της σύγκρουσης συμφερόντων, περιλαμβάνουν συγκεκριμένα μέτρα, όπως είναι αυτά που περιγράφονται στον ως άνω Κανονισμό, και λαμβάνουν υπόψη τους τόσο το μέγεθος και τη δραστηριότητα του διαμεσολαβητή/ασφαλιστικής επιχείρησης, όσο και τον κίνδυνο πρόκλησης ζημίας στα συμφέροντα του πελάτη.
• β Σε οποιαδήποτε περίπτωση, αδιακρίτως και ανεξαιρέτως, αρκεί να ενημερωθεί ο καταναλωτής εγγράφως ότι συντρέχει περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, προκειμένου να είναι ο διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση συμμορφωμένοι κανονιστικά.
• γ Οι διαδικασίες δεν είναι προκαθορισμένες αλλά προκύπτουν κάθε φορά στην πράξη και είναι διαφορετικές σε κάθε περίπτωση. Αναλόγως της εμπειρίας του διαμεσολαβητή, γίνονται οι χειρισμοί που κρίνονται κάθε φορά κατάλληλοι.
• δ Ο τρόπος καθορισμού των εν λόγω διαδικασιών δεν είναι συγκεκριμένος ούτε προβλέπεται κάποιο ελάχιστο περιεχόμενό τους. Με τον τρόπο αυτό, ο Κανονισμός επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές και τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις.

Αν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση ακολουθήσουν τις διαδικασίες που έχουν καθορίσει αλλά εκτιμούν ότι παραμένει ο κίνδυνος για τα συμφέροντα του πελάτη, τότε, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 37 του ν. 4583/2018 …

• α οφείλουν να απέχουν από την προώθηση του προϊόντος.
• β συνεχίζουν κανονικά με την πώληση.
• γ γνωστοποιούν την πηγή ή τη φύση της σύγκρουσης συμφερόντων στον πελάτη, προτού συναφθεί οποιαδήποτε σύμβαση ασφάλισης.
• δ συστήνουν τον πελάτη σε άλλον ασφαλιστικό διανομέα.

Με ποιον τρόπο γίνεται η γνωστοποίηση της σύγκρουσης συμφερόντων προς τον πελάτη;

• α Μέσω ιστοτόπου.
• β Αρκεί προφορική ενημέρωση.
• γ Εγγράφως ή με άλλο σταθερό μέσο.
• δ Με ηλεκτρονικό μήνυμα.

Η γνωστοποίηση της σύγκρουσης συμφερόντων αποτελεί…..

• α ομολογία για την ύπαρξη περίπτωσης σύγκρουσης συμφερόντων και πρέπει να αποφεύγεται.
• β διακριτική ευχέρεια του πελάτη, που μπορεί αν θέλει να μην την δεχτεί.
• γ την έσχατη λύση, που χρησιμοποιείται μόνον όταν υπάρχει εύλογη βεβαιότητα για την αναποτελεσματικότητα των άλλων διαδικασιών και μέτρων.
• δ σταθερή επιλογή και προτεραιότητα των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών και των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, αφού τους κατοχυρώνει πλήρως.

Το ελάχιστο περιεχόμενο της γνωστοποίησης σύγκρουσης συμφερόντων, σύμφωνα με τον Κανονισμό 2017/2359…

• α δεν έχει καθοριστεί νομοθετικά, αφού εναπόκειται στην εμπειρία και τον επαγγελματισμό του διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης, πώς να διαχειριστούν την κατάσταση ώστε να μην ματαιωθεί η πώληση.
• β προβλέπεται ρητά στο άρθρο 6 αυτού και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την παροχή αντισταθμιστικών εκπτώσεων και ωφελημέτων προς τον πελάτη με στόχο να πειστεί να προχωρήσει στη σύμβαση ασφάλισης.
• γ περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την εξήγηση προς τον πελάτη των κινδύνων που προκύπτουν για εκείνον, ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης συμφερόντων.
• δ εξαρτάται από τις πολιτικές της ασφαλιστικής επιχείρησης που διαθέτει το προς πώληση προϊόν.

Ποιες επιπλέον οργανωτικές υποχρεώσεις έχουν ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση σχετικά με τη διαχείριση της σύγκρουσης συμφερόντων;

• α Να υιοθετούν επαρκή εναλλακτικά των καθορισμένων μέτρα και διαδικασίες, όταν μπορούν να αποδείξουν ότι οι πολιτικές και διαδικασίες που έχουν καθορίσει δεν είναι αμερόληπτες και δεν προστατεύουν αποτελεσματικά τα συμφέροντα των καταναλωτών.
• β Να αξιολογούν και να επανεξετάζουν τουλάχιστον σε ετήσια βάση τις πολιτικές και διαδικασίες για την αντιμετώπιση σύγκρουσης συμφερόντων, που εφαρμόζουν.
• γ Όλες οι απαντήσεις είναι σωστές.
• δ Να καταχωρίζουν τις περιπτώσεις σε ειδικό αρχείο τα περιστατικά που προέκυψαν ή ενδέχεται να προκύψει σύγκρουση συμφερόντων και, μια φορά τον χρόνο τουλάχιστον, να τις αναφέρουν στη Διοίκηση του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ή της ασφαλιστικής επιχείρησης, με σχετική έκθεση.

Η ασφαλιστική επιχείρηση Ε διανέμει προϊόντα unit linked, τα οποία διαθέτει η ίδια. Κατά την επιλογή των υποκείμενων περιουσιακών στοιχείων (underlying assets), η Ε επέλεξε, αντί του αμοιβαίου κεφαλαίου του ομίλου της, ένα αμοιβαίο κεφάλαιο που της πρότεινε η επιχείρηση επενδύσεων Α, η οποία μάλιστα υποσχέθηκε στην Ε ικανοποιητική προμήθεια που κυμαίνεται αναλόγως των πωλήσεων μεριδίων, τις οποίες θα επιτύχει η Ε. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 39 του ν. 4583/2018, πώς θα χαρακτηρίζατε αυτήν τη συναλλαγή;

• α Επιτρεπόμενη μόνον εφόσον δεν επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα της παρεχόμενης από την Ε υπηρεσίας διανομής, και εφόσον δεν εμποδίζει την Ε να ενεργεί προς όφελος των συμφερόντων του πελάτη, έντιμα και αμερόληπτα.
• β Απολύτως νόμιμη. Ο ως άνω ν. 4583/2018 δεν απαγορεύει στην Ε να εισπράττει ή να πληρώνει αμοιβή ή προμήθεια, και να παρέχει ή να δέχεται οποιοδήποτε μη χρηματικό όφελος, στο πλαίσιο διανομής επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση ή παρεπόμενης υπηρεσίας, προς ή από οιονδήποτε πέραν του πελάτη.
• γ Απαγορευμένη. Βάσει του ν. 4583/2018, απαγορεύεται να εισπράττει η Ε ή να πληρώνει αμοιβή ή προμήθεια, και να παρέχει ή να δέχεται οποιοδήποτε μη χρηματικό όφελος, στο πλαίσιο διανομής επενδυτικού προϊόντος βασιζόμενου σε ασφάλιση ή παρεπόμενης υπηρεσίας, προς ή από οιονδήποτε πέραν του πελάτη.
• δ Ανεπίτρεπτη και απαγορευμένη, αντίθετη στις διατάξεις του ν. 4583/2018, λόγω της προφανούς σύγκρουσης συμφερόντων στο πρόσωπο της ασφαλιστικής επιχείρησης.

Πότε θεωρείται ότι η αντιπαροχή προς τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση, στο πλαίσιο της διανομής ενός επενδυτικού προϊόντος που βασίζεται σε ασφάλιση, έχει αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα της υπηρεσίας διανομής του προϊόντος αυτού;

• α Αν ο υπολογισμός της αντιπαροχής συνδέεται άμεσα με την επίτευξη πωλησιακών στόχων στο συγκεκριμένο προϊόν.
• β Αν μοναδικό κριτήριο για την πώληση είναι το ποσοτικό και εμπορικό (αύξηση παραγωγής - λήψη υψηλότερης αντιπαροχής).
• γ Αν δίνει το κίνητρο στον διαμεσολαβητή ή την ασφαλιστική επιχείρηση να προσφέρουν το συγκεκριμένο προϊόν στον πελάτη, αν και θα μπορούσαν να του προσφέρουν άλλο, που ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες του.
• δ Όλες οι απαντήσεις είναι σωστές.

Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής Δ επιλέγει να συμβουλεύσει τον πελάτη Π υπέρ ενός unit linked προϊόντος που έχει δείκτη κινδύνου 7, το οποίο αποδίδει στον Δ όλη την αναλογούσα προμήθεια αμέσως μόλις συναφθεί η ασφαλιστική σύμβαση, ενώ θα μπορούσε να του διαθέσει ένα άλλο unit linked προϊόν με δείκτη κινδύνου 5, που ταιριάζει μεν πολύ περισσότερο στο προφίλ του Π, αλλά για την προώθηση του οποίου ο Δ θα εισέπραττε την αναλογούσα προμήθεια σταδιακά μέχρι τη λήξη της σύμβασης. Πώς αξιολογείται η συμπεριφορά του Δ υπό το πρίσμα του ν. 4583/2018 και του Κανονισμού 2017/2359;

• α Η ενέργεια του Δ ήταν παράνομη, αλλά δεν μπορεί να στοιχειοθετηθεί επαρκώς αν δεν λήξει η σύμβαση ασφάλισης, οπότε θα φανεί αν τελικά ο Π έχασε ή όχι το επενδυόμενο κεφάλαιο.
• β Η ενέργεια του Δ δεν ήταν παράνομη, διότι όλα τα unit linked προϊόντα έχουν ρίσκο για τον πελάτη.
• γ Η ενέργεια του Δ δεν ήταν παράνομη, διότι οι δείκτες 5 και 7 δεν απέχουν και πολύ μεταξύ τους.
• δ Η ποιότητα των παρεχόμενων από τον Δ υπηρεσιών επηρεάστηκε αρνητικά από το δέλεαρ της λήψης της συνολικής αμοιβής κατά τη σύναψη της σύμβασης ασφάλισης.