Με μια ματιά
Ποια ασφάλεια υγείας έχει ένας φοιτητής που σπουδάζει στην Ελλάδα;
Ως τα 24 καλύπτεται συνήθως ως μέλος του γονιού του στον e-ΕΦΚΑ, και ως τα 26 αν σπουδάζει. Αν δεν έχει καμία κάλυψη, ο νόμος του δίνει δωρεάν περίθαλψη στο ΕΣΥ, μόνο με τον ΑΜΚΑ. Μια ιδιωτική ασφάλεια για φοιτητές προσθέτει την επιλογή γιατρού και κλινικής.
- Ένας φοιτητής στην Ελλάδα καλύπτεται συνήθως ως μέλος του γονιού του στον e-ΕΦΚΑ. Ως τα 24 αρκεί να είναι άγαμος, να μη δουλεύει και να μην έχει άλλη περίθαλψη. Με βεβαίωση σπουδών η κάλυψη φτάνει ως τα 261.
- Ο φοιτητής χωρίς καμία κάλυψη έχει από τον νόμο πλήρη περίθαλψη στο ΕΣΥ, με τα έξοδα στον ΕΟΠΥΥ. Αυτό ισχύει για προπτυχιακούς, μεταπτυχιακούς και υποψήφιους διδάκτορες2.
- Το μόνο χαρτί που χρειάζεται είναι ο ΑΜΚΑ. Ο νόμος τον ζητά για την πρόσβαση στις δημόσιες δομές3, και τον βγάζετε δωρεάν σε ΚΕΠ ή στον e-ΕΦΚΑ4.
- Μια ιδιωτική ασφάλεια για φοιτητές δεν αντικαθιστά την κάλυψη του κράτους. Προσθέτει γιατρό της επιλογής σας, ιδιωτική κλινική και γρήγορο ραντεβού. Ένα πρόγραμμα πρόληψης της Interlife γράφει 50 € τον χρόνο5.
- Τα οικογενειακά προγράμματα κρατούν τα παιδιά ως μια ηλικία. Στο Full Health της Εθνικής Ασφαλιστικής, αυτή είναι τα 256.
Η ουσία
Ο Σεπτέμβρης φέρνει χιλιάδες παιδιά σε μια νέα πόλη, με ένα δωμάτιο, ένα κινητό και κανέναν γιατρό που τα ξέρει. Η ασφάλεια υγείας για φοιτητές είναι πρώτα ένα ερώτημα του δημόσιου συστήματος και μετά της αγοράς. Σχεδόν κάθε φοιτητής έχει κάποια κάλυψη: ή από τον γονιό του, ή από δική του δουλειά, ή από τον νόμο για όσους δεν έχουν τίποτα. Αυτό που λείπει συνήθως δεν είναι η κάλυψη. Είναι το χαρτί που την αποδεικνύει, η γνώση του πού πηγαίνει κανείς τη νύχτα, και η επιλογή που δίνει μόνο ένα ιδιωτικό πρόγραμμα. Αυτός ο οδηγός είναι για τον γονιό που ετοιμάζει τη βαλίτσα του παιδιού του για τα Γιάννενα ή την Πάτρα, και για τον φοιτητή που αναρωτιέται τι γίνεται αν αρρωστήσει μακριά από το σπίτι. Για σπουδές στο εξωτερικό και Erasmus, δείτε τον οδηγό Ασφάλεια υγείας φοιτητή και Erasmus.
Τρεις φοιτητές, τρεις καλύψεις
Πριν αγοράσετε οτιδήποτε, βρείτε σε ποια από τις τρεις περιπτώσεις ανήκει το παιδί. Η απάντηση αλλάζει όλα τα υπόλοιπα.
Ο φοιτητής που καλύπτεται από τον γονιό. Είναι η πιο συχνή περίπτωση. Ο γονιός είναι ασφαλισμένος στον e-ΕΦΚΑ, μισθωτός, ελεύθερος επαγγελματίας ή συνταξιούχος, και το παιδί είναι γραμμένο ως έμμεσο, δηλαδή προστατευόμενο, μέλος του. Ο γονιός πρέπει να έχει ενεργή ασφαλιστική ικανότητα, αλλιώς δεν καλύπτεται ούτε το παιδί1.
Ο φοιτητής που δουλεύει. Ο νέος που δουλεύει με ένσημα σε ένα καφέ, σε ένα φροντιστήριο ή σε μια εταιρεία μπορεί να έχει δική του κάλυψη από τη δουλειά του. Τότε δεν μπαίνει πια ως μέλος του γονιού, γιατί η προϋπόθεση του e-ΕΦΚΑ είναι ότι το παιδί δεν εργάζεται1.
Ο φοιτητής χωρίς τίποτα. Ο γονιός έχασε την ασφαλιστική ικανότητα, ή το παιδί πέρασε το όριο ηλικίας, ή ήρθε από το εξωτερικό για σπουδές. Γι’ αυτόν υπάρχει ειδική διάταξη, που τον βάζει στο ΕΣΥ χωρίς χρέωση2.
Και στις τρεις περιπτώσεις, η πόλη δεν παίζει ρόλο. Η κάλυψη ακολουθεί το πρόσωπο και τον ΑΜΚΑ του, όχι τον νομό. Ένα παιδί από τη Λάρισα που σπουδάζει στο Ηράκλειο εξυπηρετείται στα νοσοκομεία του Ηρακλείου όπως ένας ντόπιος.
Ως μέλος του γονιού: οι ηλικίες και τα χαρτιά
Ο e-ΕΦΚΑ γράφει τους κανόνες στις συχνές ερωτήσεις του, και αξίζει να τους διαβάσετε με το ημερολόγιο στο χέρι.
Ως τα 18 το παιδί γράφεται ως μέλος με τα βασικά χαρτιά της οικογένειας, χωρίς τη δήλωση που ζητείται αργότερα1.
Από τα 18 ως τα 24 χρειάζεται μια υπεύθυνη δήλωση ότι το παιδί δεν εργάζεται, είναι άγαμο και δεν έχει δικαίωμα περίθαλψης αλλού. Αν φοιτά, μπαίνει και μια πρόσφατη βεβαίωση σπουδών1.
Πάνω από τα 24 η κάλυψη παρατείνεται μόνο αν το παιδί είναι άγαμο, άνεργο και φοιτά. Διαρκεί ως δύο χρόνια μετά τη λήξη των σπουδών, και όχι πέρα από τα 261. Ο φοιτητής που κλείνει τα 26 πριν από το πτυχίο, λοιπόν, χάνει την κάλυψη του γονιού στα 26, όχι στο πτυχίο.
Χωρίς όριο ηλικίας μένουν μέλη τα άγαμα παιδιά με αναπηρία 67% και πάνω, ακόμα κι αν δουλεύουν1.
Τα χαρτιά για ένα παιδί πάνω από τα 18 είναι: ο ΑΜΚΑ του, το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης, ο ΑΦΜ του, αντίγραφο του Ε1 του γονιού όπου το παιδί φαίνεται ως προστατευόμενο μέλος, η υπεύθυνη δήλωση και η βεβαίωση σπουδών. Αν το παιδί είχε άλλη κάλυψη, χρειάζεται και βεβαίωση διαγραφής από εκεί1. Η αίτηση γίνεται ηλεκτρονικά, από την υπηρεσία «Χορήγηση Ασφαλιστικής Ικανότητας έμμεσου μέλους και Απογραφή στο Μητρώο του e-ΕΦΚΑ», ή με ραντεβού στην τοπική διεύθυνση του e-ΕΦΚΑ1.
Δύο λεπτομέρειες που ξεφεύγουν. Το παιδί γράφεται ως μέλος σε έναν μόνο γονιό. Για να περάσει στον άλλο, ο πρώτος ζητά πρώτα τη διαγραφή του1. Και το Ε1 μετράει: αν στη φορολογική δήλωση το παιδί έκανε δική του δήλωση και δεν φαίνεται ως προστατευόμενο μέλος, η αίτηση θα σκαλώσει.
Ο φοιτητής που δουλεύει
Η δουλειά του Σαββατοκύριακου είναι κομμάτι της φοιτητικής ζωής. Για την κάλυψη υγείας όμως φέρνει μια παγίδα. Η προϋπόθεση για να μείνει το παιδί μέλος του γονιού είναι ότι δεν εργάζεται1. Ένα παιδί που δουλεύει με ένσημα παύει να πληροί αυτόν τον όρο, και μπορεί να έχει δικό του δικαίωμα από τη δουλειά.
Το πρόβλημα είναι τα κενά. Η δουλειά τελειώνει τον Σεπτέμβριο, η δική του κάλυψη από τα ένσημα έχει τους δικούς της όρους, και η επανεγγραφή στον γονιό θέλει πάλι χαρτιά. Ρωτήστε τον e-ΕΦΚΑ πριν από τη σεζόν τι θα ισχύσει μετά. Αν περάσει ένα κενό, το παιδί δεν μένει χωρίς περίθαλψη. Καλύπτεται από τη διάταξη για τους φοιτητές χωρίς άλλη κάλυψη2.
Χωρίς καμία κάλυψη: τι λέει ο νόμος
Εδώ βρίσκεται η απάντηση που λίγοι γονείς ξέρουν. Ο ν. 4452/2017, στο άρθρο 31 παράγραφος 3, ορίζει ότι οι προπτυχιακοί και οι μεταπτυχιακοί φοιτητές και οι υποψήφιοι διδάκτορες που δεν έχουν άλλη ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη δικαιούνται πλήρη περίθαλψη στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Τα έξοδα τα πληρώνει ο ΕΟΠΥΥ, με τους κανόνες του άρθρου 33 του ν. 4368/20162.
Το υπουργείο Παιδείας εξήγησε το 2017 τι σημαίνει αυτό στην πράξη. Οι ανασφάλιστοι φοιτητές πηγαίνουν με τον ΑΜΚΑ τους στις δημόσιες δομές υγείας. Τα πανεπιστήμια δεν βγάζουν πια φοιτητικά βιβλιάρια υγείας, και όσα είχαν βγει ανακλήθηκαν2. Τα πανεπιστήμια επαναλαμβάνουν τον ίδιο κανόνα στις σελίδες τους. Το Διεθνές Πανεπιστήμιο και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας τον γράφουν με παραπομπή στο ίδιο άρθρο78.
Το άρθρο 33 λέει τι περιλαμβάνει η περίθαλψη. Ελεύθερη πρόσβαση στις δημόσιες δομές υγείας, νοσηλεία στα νοσοκομεία του ΕΣΥ, και φάρμακα από τα ιδιωτικά φαρμακεία που έχουν σύμβαση με τον ΕΟΠΥΥ. Τα φάρμακα υψηλού κόστους δίνονται μόνο από τα φαρμακεία των νοσοκομείων και του ΕΟΠΥΥ3.
Υπάρχει μια λεπτομέρεια για τις συνταγές. Ο ΕΟΠΥΥ ορίζει ότι για τους δικαιούχους του άρθρου 33 συνταγογραφούν μόνο γιατροί των δημόσιων δομών, με ηλεκτρονική συνταγή. Για τα φάρμακα ισχύουν η ίδια συμμετοχή και οι ίδιοι έλεγχοι με τους ασφαλισμένους9. Με απλά λόγια: ο ανασφάλιστος φοιτητής που πηγαίνει σε ιδιώτη γιατρό πληρώνει την επίσκεψη και δεν μπορεί να πάρει από εκεί συνταγή του ΕΟΠΥΥ. Για τη συνταγή πηγαίνει στο κέντρο υγείας ή στα εξωτερικά ιατρεία ενός νοσοκομείου.
Ο ΑΜΚΑ: το χαρτί που ανοίγει κάθε πόρτα
Ο νόμος ζητά ΑΜΚΑ για κάθε υπηρεσία των δημόσιων δομών προς τους ανασφάλιστους3. Ο ΑΜΚΑ είναι και ο τρόπος ταυτοποίησης στο νοσοκομείο, γιατί τα βιβλιάρια ασθενείας καταργήθηκαν με το άρθρο 67 του ν. 4603/201910.
Αν ο φοιτητής δεν έχει ΑΜΚΑ, τον βγάζει στα ΚΕΠ ή στις τοπικές διευθύνσεις του e-ΕΦΚΑ, αυτοπροσώπως ή με εκπρόσωπο. Δεν γίνεται ηλεκτρονικά. Κατά το Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών, η έκδοση γίνεται χωρίς κόστος και παίρνει 15 έως 30 λεπτά. Χρειάζεται ταυτότητα ή ελληνικό διαβατήριο, ακόμα και ληγμένο, και σε ορισμένες περιπτώσεις ΑΦΜ4.
Συμβουλή για τη βαλίτσα: γράψτε τον ΑΜΚΑ του παιδιού σε μια σημείωση του κινητού του, μαζί με τον ΑΦΜ, την ομάδα αίματος αν την ξέρετε, τα φάρμακα που παίρνει και τις αλλεργίες του. Στα επείγοντα, στις τρεις τα ξημερώματα, αυτή η σημείωση γλιτώνει πολύ χρόνο.
Σε άλλη πόλη: τι αλλάζει στην πράξη
Τυπικά, τίποτα. Στην πράξη, τρία πράγματα.
Δεν ξέρετε πού να πάτε. Για κάτι επείγον, ασθενοφόρο στο 166 ή τα επείγοντα του νοσοκομείου που εφημερεύει εκείνη την ημέρα. Για κάτι που δεν βιάζεται, το κέντρο υγείας της περιοχής ή τα εξωτερικά ιατρεία ενός νοσοκομείου, με ραντεβού. Ο οδηγός Πρωτοβάθμια φροντίδα: τι δικαιούστε εξηγεί τι δίνει δωρεάν το δημόσιο σύστημα.
Το πανεπιστήμιο έχει δικό του ιατρείο. Πολλά ιδρύματα έχουν υπηρεσία υγείας για τους φοιτητές. Στο Διεθνές Πανεπιστήμιο, για παράδειγμα, λειτουργεί Τμήμα Υγειονομικής Περίθαλψης, Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Στήριξης στην πανεπιστημιούπολη της Σίνδου7. Ψάξτε το τηλέφωνο της δικής σας σχολής την πρώτη εβδομάδα, όχι την ημέρα που θα το χρειαστείτε. Ρωτήστε και για ψυχολογική στήριξη, που στο Διεθνές Πανεπιστήμιο τη δίνει η ίδια υπηρεσία. Δείτε και τον οδηγό Ψυχική υγεία και ασφάλιση.
Οι συνταγές και τα φάρμακα ταξιδεύουν. Η ηλεκτρονική συνταγή εκτελείται σε οποιοδήποτε φαρμακείο έχει σύμβαση με τον ΕΟΠΥΥ9. Το παιδί με άσθμα ή με θυρεοειδή δεν χρειάζεται να γυρίζει σπίτι για τη συνταγή του. Χρειάζεται έναν γιατρό στην πόλη των σπουδών που να τη γράφει.
Τι μένει απέξω
Η δημόσια κάλυψη είναι πλήρης στα χαρτιά. Στην πράξη, τρία πράγματα δεν τα δίνει, και αυτά είναι η αιτία που μια οικογένεια σκέφτεται ιδιωτική ασφάλεια.
Ο χρόνος. Το ραντεβού για έναν ειδικό γιατρό στο δημόσιο μπορεί να αργεί εβδομάδες. Για ένα πόνο στο γόνατο μετά το ποδόσφαιρο ή μια δερματολογική εξέταση πριν την εξεταστική, η αναμονή είναι το πραγματικό κόστος.
Η επιλογή. Στο δημόσιο νοσοκομείο δεν διαλέγετε τον χειρουργό, το δωμάτιο ή την ημέρα. Σε ένα ιδιωτικό πρόγραμμα, μέσα στα όρια του συμβολαίου, διαλέγετε.
Τα έξοδα γύρω από τη θεραπεία. Η συμμετοχή στα φάρμακα μένει, όπως για κάθε ασφαλισμένο9. Ο ιδιώτης γιατρός χωρίς σύμβαση πληρώνεται από την τσέπη. Και ο γονιός που ταξιδεύει για να σταθεί δίπλα στο παιδί του πληρώνει εισιτήριο και ξενοδοχείο.
Ο οδηγός Ασφάλεια υγείας με ΕΟΠΥΥ εξηγεί αναλυτικά τι πληρώνει ο ΕΟΠΥΥ και πώς μια ιδιωτική ασφάλεια χτίζει πάνω του.
Το οικογενειακό πρόγραμμα και το όριο των 25
Αν η οικογένεια έχει ήδη ιδιωτική ασφάλεια υγείας, το πιο απλό είναι να μείνει το παιδί μέσα. Τα οικογενειακά προγράμματα όμως έχουν όριο ηλικίας, και το όριο αυτό σπάνια το θυμάται κανείς.
Οι όροι του Full Health της Εθνικής Ασφαλιστικής το γράφουν καθαρά. Μαζί με τον ασφαλισμένο μπορούν να καλύπτονται μόνο ο ή η σύζυγος και τα άγαμα παιδιά, από 30 ημερών έως 25 ετών6. Η κάλυψη του παιδιού σταματά αυτόματα στην επέτειο του συμβολαίου που είναι πιο κοντά στα 25α γενέθλιά του, ή στον γάμο του αν έρθει πρώτα6.
Το σημαντικό είναι τι γίνεται μετά. Οι ίδιοι όροι δίνουν στο παιδί δικαίωμα να συνεχίσει με δικό του ατομικό συμβόλαιο, χωρίς νέο έλεγχο υγείας. Συνεχίζει με τις ίδιες καλύψεις, αν η εταιρεία έχει ακόμα το ίδιο πρόγραμμα, αλλιώς με παρόμοιο. Το ζητά με γραπτή αίτηση μέσα σε έναν μήνα από τη λήξη6.
Αυτός ο ένας μήνας αξίζει πολλά. Ένα παιδί που στα 22 διαγνώστηκε με κάτι χρόνιο, θυρεοειδή, άσθμα, διαβήτη, θα το έβρισκε εξαίρεση σε ένα καινούργιο συμβόλαιο. Με τη συνέχιση χωρίς έλεγχο, το κρατά καλυμμένο. Ο οδηγός Προϋπάρχουσες παθήσεις και εξαιρέσεις εξηγεί γιατί.
Άλλες εταιρείες έχουν άλλα όρια και άλλους κανόνες για τη συνέχιση. Ζητήστε από τη δική σας εταιρεία, γραπτά, δύο απαντήσεις: ως ποια ηλικία μένει το παιδί στο οικογενειακό, και αν περνά σε δικό του συμβόλαιο χωρίς νέο έλεγχο υγείας και χωρίς νέες περιόδους αναμονής. Ο οδηγός Ασφάλεια υγείας για παιδί και οικογενειακό πρόγραμμα έχει τις υπόλοιπες ερωτήσεις.
Αν θέλετε ιδιωτική κάλυψη μόνο για τον φοιτητή
Στα είκοσι, το ασφάλιστρο υγείας είναι από τα χαμηλότερα που θα πληρώσει ποτέ κανείς, γιατί η τιμή ανεβαίνει με την ηλικία. Ο οδηγός Ασφάλεια υγείας: πώς αλλάζει η τιμή με την ηλικία δείχνει την καμπύλη. Δύο λύσεις ταιριάζουν σε αυτή την ηλικία.
Ένα πρόγραμμα πρόληψης και γιατρών. Δίνει επισκέψεις σε γιατρούς, εξετάσεις και ένα check up τον χρόνο, σε συνεργαζόμενα κέντρα. Η Interlife γράφει στη σελίδα της το LIFE Care με 50 € τον χρόνο, με δωρεάν ετήσιο check up και επίσκεψη παθολόγου στο σπίτι σε επείγον, όταν ο ασθενής δεν μπορεί να μετακινηθεί5. Το DIAGNOSIS Care της ίδιας εταιρείας, για διαγνωστικές εξετάσεις, ξεκινά από 8,67 € τον μήνα5. Για τον φοιτητή που θέλει γιατρό χωρίς αναμονή, αυτό είναι το πιο χρήσιμο ευρώ. Δείτε τι περιέχουν τέτοια προγράμματα στον οδηγό Πρόγραμμα διαγνωστικών εξετάσεων.
Ένα νοσοκομειακό πρόγραμμα με μεγάλη απαλλαγή. Πληρώνει τη νοσηλεία σε ιδιωτική κλινική πάνω από ένα ποσό που κρατάτε εσείς. Το πλεονέκτημα δεν είναι μόνο η τιμή. Είναι ότι το παιδί μπαίνει υγιές, πριν εμφανιστεί κάτι που θα γινόταν εξαίρεση αργότερα. Τα νοσοκομειακά προγράμματα έχουν συνήθως και περιόδους αναμονής για ορισμένες παθήσεις, οπότε όσο νωρίτερα, τόσο καλύτερα.
Αν πρέπει να διαλέξετε ένα, σκεφτείτε τι λείπει στο παιδί. Αν λείπει ο γιατρός, το πρώτο. Αν σας φοβίζει μια μεγάλη νοσηλεία, το δεύτερο.
Τι λέει ο νόμος
- ν. 4452/2017, άρθρο 31 παρ. 3. Οι προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές και οι υποψήφιοι διδάκτορες χωρίς άλλη περίθαλψη δικαιούνται πλήρη ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη στο ΕΣΥ, με τα έξοδα στον ΕΟΠΥΥ28.
- ν. 4368/2016, άρθρο 33. Οι ανασφάλιστοι έχουν ελεύθερη πρόσβαση στις δημόσιες δομές υγείας, νοσηλεία στα νοσοκομεία του ΕΣΥ και φάρμακα από τα συμβεβλημένα φαρμακεία. Για την πρόσβαση χρειάζεται ΑΜΚΑ3.
- ν. 4603/2019, άρθρο 67. Τα βιβλιάρια ασθενείας καταργήθηκαν, και η ταυτοποίηση γίνεται με τον ΑΜΚΑ10.
- Οι κανόνες του e-ΕΦΚΑ για τα μέλη. Το παιδί μένει μέλος του γονιού ως τα 24 αν δεν εργάζεται, και ως τα 26 αν σπουδάζει, ως δύο χρόνια μετά τη λήξη των σπουδών1.
Τι δείχνουν τα στοιχεία
Η ΕΑΕΕ δεν μετρά χωριστά τους φοιτητές. Δείχνει όμως πόσοι άνθρωποι έχουν ατομική ασφάλεια υγείας, και πόσοι τη σταματούν κάθε χρόνο11.
| Ατομικές ασφαλίσεις υγείας, 2024 | Ετήσιας διάρκειας | Μακροχρόνιας διάρκειας | Σύνολο |
|---|---|---|---|
| Ασφαλισμένοι | 928.645 | 293.353 | 1.221.998 |
| Συμβόλαια | 725.930 | 262.824 | 988.754 |
| Ασφαλισμένοι σε συμβόλαια που ακυρώθηκαν | 109.878 | 38.132 | 148.010 |
Τα σύνολα είναι δική μας πρόσθεση των δύο στηλών. Τα ασφάλιστρα των ατομικών προγραμμάτων ήταν 848.105.788 € το 202412. Διαιρεμένα με τους ασφαλισμένους, δίνουν περίπου 694 € τον χρόνο ανά άτομο, για όλες τις ηλικίες και όλα τα προγράμματα.
Τρία πράγματα βγαίνουν από εδώ. Τα συμβόλαια είναι λιγότερα από τους ασφαλισμένους, γιατί πολλά καλύπτουν περισσότερα από ένα άτομο, όπως ένα ζευγάρι ή μια οικογένεια με παιδιά. Τα ετήσια συμβόλαια είναι πλέον περίπου τα τρία τέταρτα της αγοράς, και ανανεώνονται κάθε χρόνο11. Και οι ακυρώσεις δεν είναι λίγες: 148.010 ασφαλισμένοι βρέθηκαν το 2024 σε συμβόλαια που ακυρώθηκαν, απέναντι σε 1.221.998 ενεργούς. Η έρευνα δεν λέει ποιοι ήταν και γιατί. Λέει όμως ότι μια κάλυψη υγείας χάνεται πιο εύκολα από όσο νομίζει κανείς.
Ένα παράδειγμα
Η Δανάη είναι 19 ετών, από τη Λάρισα, και σπουδάζει πρώτο έτος στα Γιάννενα. Η μητέρα της είναι μισθωτή, ασφαλισμένη στον e-ΕΦΚΑ, και η Δανάη είναι γραμμένη ως μέλος της. Τον Αύγουστο η μητέρα της ανεβάζει στην ηλεκτρονική υπηρεσία την υπεύθυνη δήλωση και τη βεβαίωση εγγραφής της.
Ένα βράδυ του Νοεμβρίου η Δανάη έχει δυνατό πόνο δεξιά στην κοιλιά. Η συγκάτοικός της καλεί το 166. Στο νοσοκομείο της πόλης γίνεται διάγνωση σκωληκοειδίτιδας και χειρουργείο την ίδια νύχτα. Με τον ΑΜΚΑ της, η νοσηλεία γίνεται στο ΕΣΥ και τα έξοδα του νοσοκομείου τα πληρώνει ο ΕΟΠΥΥ. Η Δανάη πληρώνει τη συμμετοχή στα φάρμακα μετά το εξιτήριο. Η μητέρα της πληρώνει το εισιτήριο και τρεις νύχτες σε ξενοδοχείο.
Αν η οικογένεια είχε ένα οικογενειακό πρόγραμμα με τη Δανάη μέσα, θα μπορούσε να ζητήσει ιδιωτική κλινική. Δεν θα άλλαζε όμως τη διάγνωση ούτε την ταχύτητα σε ένα επείγον τη νύχτα. Το δημόσιο σύστημα έκανε εδώ αυτό που χρειαζόταν.
Τώρα ο Στέφανος. Είναι 25 ετών και κάνει μεταπτυχιακό στη Θεσσαλονίκη. Ο πατέρας του είναι ελεύθερος επαγγελματίας με ενεργή ασφαλιστική ικανότητα. Ο Στέφανος μένει μέλος του με βεβαίωση σπουδών, γιατί είναι άγαμος, δεν δουλεύει και φοιτά. Τον Μάρτιο κλείνει τα 26, και η κάλυψη από τον πατέρα του τελειώνει1. Δεν μένει όμως ακάλυπτος. Ως μεταπτυχιακός φοιτητής χωρίς άλλη περίθαλψη, έχει από τον νόμο πλήρη περίθαλψη στο ΕΣΥ με τον ΑΜΚΑ του2. Αν το φθινόπωρο γίνει υποψήφιος διδάκτορας, η ίδια διάταξη τον καλύπτει πάλι.
Και η αδελφή του, η Ελπίδα, 24 ετών, ήταν στο Full Health της οικογένειας. Η κάλυψή της θα σταματήσει στην επέτειο του συμβολαίου που είναι πιο κοντά στα 25α γενέθλιά της. Αν η μητέρα της στείλει γραπτή αίτηση μέσα σε έναν μήνα, η Ελπίδα περνά σε δικό της συμβόλαιο χωρίς νέο έλεγχο υγείας6. Αν το ξεχάσουν, ξεκινά από την αρχή, με ερωτηματολόγιο υγείας.
Τα λάθη που κοστίζουν
- Ξεχνάτε την ανανέωση στον e-ΕΦΚΑ. Η κάλυψη ως μέλος θέλει χαρτιά πάνω από τα 18 και πάλι πάνω από τα 24. Η λύση: ανεβάστε τη βεβαίωση σπουδών μόλις βγει, κάθε φθινόπωρο.
- Νομίζετε ότι το πτυχίο κρατά την κάλυψη ως τα 26. Ως τα 26 φτάνει μόνο όσο το παιδί φοιτά, και ως δύο χρόνια μετά τη λήξη των σπουδών. Η λύση: σημειώστε την ημερομηνία στο ημερολόγιο και ελέγξτε τι ισχύει μετά.
- Πληρώνετε ιδιώτη για μια συνταγή. Ο ανασφάλιστος φοιτητής δεν παίρνει συνταγή του ΕΟΠΥΥ από ιδιώτη γιατρό. Η λύση: κέντρο υγείας ή εξωτερικά ιατρεία νοσοκομείου.
- Χάνετε τον έναν μήνα του οικογενειακού. Όταν το παιδί βγαίνει από το οικογενειακό πρόγραμμα, το δικαίωμα συνέχισης χωρίς έλεγχο υγείας έχει προθεσμία. Η λύση: ζητήστε γραπτά από την εταιρεία σας την ημερομηνία και τη διαδικασία, μήνες πριν.
- Το παιδί δουλεύει και κανείς δεν ρωτά. Η δουλειά αλλάζει την κάλυψη. Η λύση: ρωτήστε τον e-ΕΦΚΑ πριν από τη σεζόν, και κρατήστε το παιδί καλυμμένο χωρίς κενό.
- Ψάχνετε το νοσοκομείο τη νύχτα της ανάγκης. Η λύση: την πρώτη εβδομάδα, ο φοιτητής βρίσκει το ιατρείο του πανεπιστημίου, το κέντρο υγείας της γειτονιάς και το νοσοκομείο της πόλης, και γράφει τον ΑΜΚΑ του στο κινητό.
Η δημόσια κάλυψη ενός φοιτητή είναι καλύτερη από όσο νομίζουν οι περισσότεροι γονείς, αρκεί τα χαρτιά να είναι στη θέση τους. Η ιδιωτική ασφάλεια προσθέτει χρόνο και επιλογή, και στα είκοσι κοστίζει λιγότερο από ποτέ. Αν θέλετε να δείτε τι κοστίζει για την ηλικία του παιδιού σας, η σύγκριση ασφάλειας υγείας δείχνει τον μέσο όρο της αγοράς από δημόσια στοιχεία και τη δική μας εκτίμηση για κάθε εταιρεία.
Συχνές ερωτήσεις
Ως ποια ηλικία καλύπτεται ο φοιτητής από τον γονιό του;
Κατά τον e-ΕΦΚΑ, ένα παιδί άνω των 18 μένει μέλος του γονιού του ως τα 24, αν είναι άγαμο, δεν εργάζεται και δεν έχει άλλη περίθαλψη. Αν σπουδάζει, η κάλυψη παρατείνεται με βεβαίωση σπουδών, ως δύο χρόνια μετά τη λήξη των σπουδών και όχι πέρα από τα 26. Ο γονιός πρέπει να έχει ενεργή ασφαλιστική ικανότητα.
Τι γίνεται αν ο φοιτητής δεν έχει καμία ασφάλιση;
Ο νόμος του 2017 δίνει στους προπτυχιακούς, στους μεταπτυχιακούς και στους υποψήφιους διδάκτορες που δεν έχουν άλλη περίθαλψη πλήρη ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη στο ΕΣΥ. Τα έξοδα τα πληρώνει ο ΕΟΠΥΥ. Χρειάζεται μόνο τον ΑΜΚΑ του. Δεν υπάρχει πια φοιτητικό βιβλιάριο. Οι συνταγές γράφονται από γιατρούς των δημόσιων δομών.
Χρειάζεται βιβλιάριο υγείας ο φοιτητής;
Όχι. Τα βιβλιάρια ασθενείας καταργήθηκαν με νόμο του 2019, και τα πανεπιστήμια σταμάτησαν να βγάζουν φοιτητικά βιβλιάρια από το 2017. Σήμερα ο φοιτητής ταυτοποιείται με τον ΑΜΚΑ του στο νοσοκομείο, στον γιατρό και στο φαρμακείο. Κρατήστε τον ΑΜΚΑ στο κινητό και την ταυτότητα στο πορτοφόλι.
Αν ο φοιτητής δουλεύει τα καλοκαίρια, χάνει την κάλυψη από τον γονιό;
Μπορεί. Η κάλυψη ως μέλος οικογένειας προϋποθέτει, κατά τον e-ΕΦΚΑ, ότι το παιδί δεν εργάζεται και δεν έχει δικό του δικαίωμα περίθαλψης. Αν δουλεύει με ένσημα, μπορεί να αποκτήσει δική του ασφαλιστική ικανότητα. Ρωτήστε τον e-ΕΦΚΑ πριν από τη σεζόν, ώστε να μη μείνει κενό ανάμεσα στο ένα και στο άλλο.
Τι γίνεται με το οικογενειακό πρόγραμμα υγείας όταν το παιδί κλείσει τα 25;
Εξαρτάται από τους όρους. Στο Full Health της Εθνικής Ασφαλιστικής, τα άγαμα παιδιά καλύπτονται ως τα 25. Η κάλυψη σταματά στην επέτειο του συμβολαίου που είναι πιο κοντά στα 25α γενέθλια ή στον γάμο. Το παιδί μπορεί να συνεχίσει με δικό του συμβόλαιο χωρίς νέο έλεγχο υγείας, αν το ζητήσει γραπτά μέσα σε έναν μήνα.
Πού βγάζει ΑΜΚΑ ένας φοιτητής που δεν έχει;
Στα ΚΕΠ ή στις τοπικές διευθύνσεις του e-ΕΦΚΑ, αυτοπροσώπως ή με εκπρόσωπο. Κατά το Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών, η έκδοση γίνεται χωρίς κόστος και παίρνει 15 έως 30 λεπτά. Χρειάζεται ταυτότητα ή ελληνικό διαβατήριο, και ΑΦΜ όπου ζητείται. Αν ο φοιτητής έχει ήδη ΑΜΚΑ, δεν χρειάζεται τίποτα άλλο.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 4452/2017 άρ. 31 · ν. 4368/2016 άρ. 33 · ν. 4603/2019 άρ. 67
Πηγές
- ↑e-ΕΦΚΑ, Συχνές ερωτήσεις: ασφαλιστική ικανότητα έμμεσων μελών, τέκνα και παράταση άνω των 24 ετών, τελευταία ενημέρωση 10 Φεβρουαρίου 2026
- ↑Υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, έγγραφο 171598/Ζ1/12.10.2017: ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη ανασφάλιστων φοιτητών, άρθρο 31 παρ. 3 του ν. 4452/2017, 12 Οκτωβρίου 2017
- ↑ν. 4368/2016, άρθρο 33: υγειονομική κάλυψη ανασφάλιστων και ευάλωτων κοινωνικών ομάδων, 2016, όπως ισχύει
- ↑Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών (ΜΙΤΟΣ): Έκδοση ΑΜΚΑ σε Έλληνες πολίτες και ομογενείς (ενήλικοι), τελευταία ενημέρωση 18 Σεπτεμβρίου 2026
- ↑Interlife, Πρόληψη LIFE Care και DIAGNOSIS Care: πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, 21 Οκτωβρίου 2026
- ↑Εθνική Ασφαλιστική, Full Health: Όροι ασφάλισης ατομικού προγράμματος υγείας, εξαρτώμενα πρόσωπα και λήξη της κάλυψης των τέκνων, Αύγουστος 2024
- ↑Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος, Τμήμα Μαιευτικής: Ιατρείο και περίθαλψη φοιτητών, Μάιος 2023
- ↑Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, Μέριμνα φοιτητικού δυναμικού: περίθαλψη ανασφάλιστων φοιτητών, Σεπτέμβριος 2023
- ↑ΕΟΠΥΥ, εγκύκλιος ΔΒ4Α/οικ. 13821/18.4.2016: συνταγογράφηση και φάρμακα για τους δικαιούχους του άρθρου 33 του ν. 4368/2016, 18 Απριλίου 2016
- ↑e-ΕΦΚΑ, Έμμεσα ασφαλιζόμενοι: δικαιολογητικά και κατάργηση των βιβλιαρίων ασθενείας (ν. 4603/2019 άρθρο 67), Οκτώβριος 2026
- ↑ΕΑΕΕ, Έρευνα στατιστικών στοιχείων Ασφαλίσεων Υγείας 2024, πίνακες 11 και 12, 2026
- ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Υγείας: Παραγωγή Ασφαλίστρων, έρευνα έτους 2024, πίνακας 1, 2026
Δημοσιεύτηκε 2 Νοεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 2 Νοεμβρίου 2027.