Με μια ματιά
Τι σημαίνει «Προστασία bonus-malus» στην ασφάλιση;
Προστασία bonus-malus είναι η έξτρα κάλυψη που κρατά την κατηγορία σας ίδια μετά από μία ζημιά με δική σας υπαιτιότητα μέσα στη χρονιά. Δεν τη δίνει κάθε εταιρεία. Η Υδρόγειος τη γράφει στις βασικές καλύψεις του πακέτου ECO και η Allianz στις συμπληρωματικές του My Motor Value.
Στον πίνακα καλύψεων του συμβολαίου σας μπορεί να δείτε μια μικρή γραμμή: «Προστασία Bonus» ή «Προστασία Β/Μ». Μπορεί να είναι ήδη μέσα στο πακέτο, και σχεδόν κανείς δεν ξέρει τι κάνει. Κάνει κάτι απλό και χρήσιμο. Αν φταίξετε σε ένα τρακάρισμα, η επόμενη ανανέωση δεν έρχεται ακριβότερη επειδή ανεβήκατε κατηγορία.
Τι είναι, με απλά λόγια
Το bonus-malus είναι η σκάλα των κατηγοριών στην ασφάλεια αυτοκινήτου. Μια χρονιά χωρίς ζημιά που φταίτε εσείς σας κατεβάζει ένα σκαλί και φθηναίνει το ασφάλιστρο. Μια ζημιά με δική σας υπαιτιότητα σας ανεβάζει ένα ή περισσότερα σκαλιά μονομιάς. Πόσα, το ορίζει η κλίμακα της κάθε εταιρείας. Ένα λάθος μπορεί να σβήσει χρόνια υπομονής.
Η προστασία bonus-malus μπαίνει ανάμεσα σε εσάς και σε αυτό το άλμα. Μία υπαίτια ζημιά μέσα στη χρονιά δεν αλλάζει την κατηγορία σας. Το IPID του πακέτου ECO της Υδρογείου, δηλαδή το έγγραφο πληροφοριών του πακέτου, τη γράφει με έναν περιορισμό: ισχύει «για μια ζημιά ετησίως».
Τρία πράγματα δεν κάνει:
- Δεν πληρώνει τη ζημιά. Τη ζημιά στον άλλον την πληρώνει η υποχρεωτική ασφάλεια, όπως πάντα. Τη ζημιά στο δικό σας αυτοκίνητο την πληρώνουν μόνο οι ίδιες ζημιές, αν τις έχετε.
- Δεν πιάνει δεύτερη ζημιά. Καλύπτει μία ζημιά τον χρόνο. Μια δεύτερη υπαίτια ζημιά στην ίδια χρονιά σας ανεβάζει κανονικά.
- Δεν σβήνει το ιστορικό. Η ζημιά έγινε και καταγράφεται. Η προστασία κρατά την κατηγορία σας στο δικό σας συμβόλαιο.
Πού τη συναντάτε
Κάθε εταιρεία τη χειρίζεται αλλιώς. Οι κλίμακες bonus-malus δεν δημοσιεύονται. Κάθε εταιρεία όμως δημοσιεύει το IPID κάθε πακέτου, που δείχνει τι καλύπτει και με ποιους περιορισμούς. Τρία IPID αυτοκινήτου, για παράδειγμα:
| Εταιρεία | Τι γράφει το IPID |
|---|---|
| Υδρόγειος | Το IPID του ECO για επιβατικό τη βάζει στις βασικές καλύψεις του πακέτου, για μία ζημιά τον χρόνο. |
| Allianz | Το IPID του My Motor Value, έκδοση Ιανουαρίου 2025, τη βάζει στις συμπληρωματικές καλύψεις. Ισχύει για μία ζημιά, μέχρι το ποσό που γράφει το ίδιο έγγραφο. |
| Hellas Direct | Το IPID του Cars δεν τη γράφει καθόλου. |
Ένα IPID δεν είναι οι όροι. Δείχνει αν η κάλυψη υπάρχει, όχι όλους τους κανόνες της. Αν ένα πακέτο γράφει προστασία bonus, ζητήστε και τον όρο της από τους γενικούς ή τους ειδικούς όρους. Εκεί θα δείτε για ποιες κατηγορίες ισχύει, πόσες ζημιές πιάνει και μέχρι ποιο ποσό. Ένας όρος μπορεί να την περιορίζει σε ορισμένες κατηγορίες της κλίμακας. Το εξηγούμε αναλυτικά στο bonus-malus σε κάθε εταιρεία.
Ένα παράδειγμα
Ο Κώστας είναι 42 ετών και οδηγεί ένα αυτοκίνητο 1.400 κυβικών στη Λάρισα. Δέκα χρόνια χωρίς ζημιά, έξι χρόνια στην ίδια εταιρεία. Έστω ότι πληρώνει 200 ευρώ τον χρόνο για την υποχρεωτική.
Τον Μάρτιο χτυπά ένα παρκαρισμένο αυτοκίνητο κάνοντας όπισθεν. Ζημιά στον άλλον 900 ευρώ. Η ασφάλειά του πληρώνει τον άλλον, όπως πάντα. Το ερώτημα είναι τι γίνεται με τη δική του τιμή.
Χωρίς την προστασία, ο Κώστας ανεβαίνει κατηγορία. Έστω ότι η τιμή του πηγαίνει στα 260 ευρώ την επόμενη χρονιά, και ξαναπέφτει σιγά σιγά όσο μένει χωρίς ζημιά. Μόνο η πρώτη χρονιά του κοστίζει 60 ευρώ παραπάνω.
Με την προστασία, μένει στην ίδια κατηγορία. Η τιμή του δεν ανεβαίνει εξαιτίας της ζημιάς, αν και μπορεί να αλλάξει για άλλους λόγους, όπως μια νέα τιμή της εταιρείας για όλους. Έστω ότι η προστασία κοστίζει 10 ευρώ τον χρόνο. Τα ποσά είναι υποθέσεις για το παράδειγμα. Ο λογαριασμός όμως είναι πάντα ο ίδιος: πόσο κοστίζει η προστασία, και πόσο θα κόστιζε το σκαλί που σας γλιτώνει.
Αν ο Κώστας έκανε και δεύτερη υπαίτια ζημιά την ίδια χρονιά, η προστασία δεν θα την έπιανε. Για τη δεύτερη θα ανέβαινε κανονικά.
Τι λέει ο νόμος
Ο νόμος δεν υποχρεώνει καμία εταιρεία να δίνει προστασία bonus-malus, ούτε ορίζει πώς λειτουργεί. Είναι όρος του συμβολαίου σας, και τη ρυθμίζει η σύμβαση με βάση τον ν. 2496/1997 για την ασφαλιστική σύμβαση. Το άρθρο 18 του ν. 4364/2016 λέει ότι οι εταιρείες δεν χρειάζονται έγκριση από πριν για τους όρους και τις τιμές τους. Ό,τι γράφουν οι όροι, αυτό ισχύει: πόσες ζημιές πιάνει, μέχρι ποιο ποσό, σε ποιες κατηγορίες.
Ούτε η κλίμακα bonus-malus είναι ενιαία. Κάθε εταιρεία έχει τη δική της. Όταν αλλάζετε εταιρεία, ζητάτε από την παλιά τη βεβαίωση ιστορικού αξιώσεων. Το άρθρο 6γ του π.δ. 237/1986, όπως το έγραψε ο ν. 5113/2024, λέει ότι η εταιρεία τη δίνει μέσα σε 15 ημέρες από την αίτηση, για τα τελευταία πέντε χρόνια της ασφάλισης. Η νέα εταιρεία διαβάζει τη βεβαίωση και σας βάζει στη δική της κλίμακα. Η προστασία είναι όρος του παλιού σας συμβολαίου. Η νέα εταιρεία κρίνει το ιστορικό με τους δικούς της κανόνες.
Τι να προσέξετε
- Ρωτήστε αν ισχύει για τη δική σας κατηγορία. Αν ο όρος εξαιρεί την κατηγορία σας, πληρώνετε κάτι που δεν σας αφορά. Αν είναι ξεχωριστή χρέωση, κόψτε την.
- Δείτε αν είναι ήδη μέσα στο πακέτο. Σε ορισμένα πακέτα είναι βασική κάλυψη, όπως στο ECO της Υδρογείου. Μην την πληρώσετε δεύτερη φορά ως έξτρα.
- Ελέγξτε την ανανέωση. Μια έξτρα κάλυψη μπορεί να μπει στην ανανέωση χωρίς να τη ζητήσετε. Διαβάστε την ανάλυση του νέου συμβολαίου γραμμή γραμμή, και δείτε τι αλλάζει σιωπηλά στην ανανέωση του συμβολαίου.
- Μην τη μπερδέψετε με τη μικτή. Η προστασία κρατά την κατηγορία σας. Δεν πληρώνει ούτε ένα ευρώ για το δικό σας αυτοκίνητο.
- Μια μικρή ζημιά ίσως δεν αξίζει δήλωση. Χωρίς προστασία, για ζημιά λίγων εκατοντάδων ευρώ ίσως βγαίνετε φθηνότερα αν την πληρώσετε μόνοι σας. Υπολογίστε το στο εργαλείο δηλώνω τη ζημιά ή την πληρώνω.
Η προστασία bonus-malus μπορεί να σας γλιτώσει από μια ακριβότερη ανανέωση. Ζητήστε τη ρητά σε κάθε προσφορά, μαζί με τον όρο της γραπτά. Η σύγκριση ασφάλειας αυτοκινήτου δείχνει τον μέσο όρο της αγοράς από δημόσια στοιχεία και τις τιμές που δημοσιεύουν οι ίδιες οι εταιρείες.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 2496/1997 · ν. 4364/2016 άρ. 18 · π.δ. 237/1986 άρ. 6γ
Δημοσιεύτηκε 1 Οκτωβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 1 Οκτωβρίου 2027.
