Με μια ματιά

Τι είναι η αντασφάλιση και πώς επηρεάζει την τιμή σας;

Η αντασφάλιση είναι η ασφάλεια των ασφαλιστικών εταιρειών: η εταιρεία σας δίνει κομμάτι του κινδύνου σε αντασφαλιστή. Μια εταιρεία μπορεί να δίνει στους αντασφαλιστές της πάνω από το μισό ασφάλιστρο της περιουσίας. Η τιμή της ορίζεται διεθνώς, οπότε μια καταστροφή αλλού μπορεί να ακριβύνει και το δικό σας συμβόλαιο.

  • Η αντασφάλιση είναι σύμβαση μεταξύ εταιρειών. Εσείς δεν είστε μέρος της.
  • Η ελληνική εταιρεία σας χρωστά ολόκληρη την αποζημίωση, ό,τι κι αν κάνει ο αντασφαλιστής της.
  • Δύο βασικές μορφές: αναλογική, όπου μοιράζονται ποσοστό, και μη αναλογική, όπου ο αντασφαλιστής μπαίνει πάνω από ένα ποσό.
  • Το μερίδιο του αντασφαλιστή αλλάζει πολύ από κλάδο σε κλάδο. Η Μινέττα, για παράδειγμα, έδωσε το 2024 πάνω από το μισό των ασφαλίστρων πυρός και περιουσίας και τίποτα από τις άλλες καλύψεις αυτοκινήτου1.
  • Η τιμή της ορίζεται διεθνώς, άρα μια καταστροφή στην άλλη άκρη του κόσμου μπορεί να ακριβύνει το δικό σας συμβόλαιο.
  • Στις ετήσιες εκθέσεις, η διαφορά ακαθάριστου και καθαρού ασφαλίστρου δείχνει πόσο κίνδυνο κρατά η εταιρεία.

Η ουσία

Όταν υπογράφετε ασφαλιστήριο, νομίζετε ότι ο κίνδυνος φεύγει από εσάς και πάει στην εταιρεία. Μέχρι εκεί σωστά. Αυτό που δεν φαίνεται είναι ότι, την ίδια στιγμή, ένα κομμάτι του κινδύνου φεύγει και από την εταιρεία και πάει κάπου αλλού, συνήθως εκτός Ελλάδας. Λέγεται αντασφάλιση, και είναι η ασφάλεια των ασφαλιστικών εταιρειών.

Δεν είναι λεπτομέρεια για λογιστές. Είναι ο λόγος που υπάρχει κάλυψη σεισμού σε μια χώρα που σείεται, είναι ένα από τα πράγματα που κινούν την τιμή σας, και μπορεί να εξηγεί τους περίεργους περιορισμούς που συναντάτε όταν ζητάτε προσφορά για ένα παλιό σπίτι.

Αυτή η σελίδα είναι για όποιον είδε το ασφάλιστρο της κατοικίας του να ανεβαίνει χωρίς να έχει κάνει καμία ζημιά, και θέλει να καταλάβει από πού ήρθε η αύξηση.

Γιατί υπάρχει: το πρόβλημα της μιας κακής μέρας

Έστω μια μεσαία ελληνική ασφαλιστική που γράφει 20 εκατομμύρια ευρώ ασφάλιστρα οχημάτων τον χρόνο και πληρώνει περίπου 12 σε αποζημιώσεις. Η αναλογία αυτή είναι κοντά στον δείκτη ζημιών όλης της αγοράς αυτοκινήτου, που ήταν 61,51% το 20242. Καλή χρονιά, κακή χρονιά, τα νούμερα κινούνται λίγο. Η στατιστική δουλεύει υπέρ της: χιλιάδες μικρές ζημιές, προβλέψιμες σαν τη βροχή.

Τώρα δώστε της χαρτοφυλάκιο κατοικιών σε ένα σεισμογενές νησί.

Οι κατοικίες δεν παθαίνουν ζημιά ανεξάρτητα η μία από την άλλη. Ένας σεισμός τις χτυπά όλες μαζί. Το ίδιο κάνει μια πλημμύρα σε πεδιάδα και μια πυρκαγιά που κατεβαίνει σε οικισμό. Αυτό λέγεται συσσώρευση κινδύνου, και σπάει τη στατιστική πάνω στην οποία στηρίζεται όλη η ασφάλιση. Έστω μια εταιρεία με ίδια κεφάλαια 50 εκατομμυρίων, που έχει ασφαλίσει κτίρια αξίας ενός δισεκατομμυρίου σε έναν νομό. Δεν χρειάζεται να πέσουν όλα. Αρκεί να πάθουν ζημιά τα λίγα.

Η Ελλάδα το ξέρει αυτό από πρώτο χέρι. Στην έρευνα της ΕΑΕΕ για την ασφάλιση περιουσίας, οι δηλωμένες ζημιές του 2023 ήταν 26.150 και του 2024 ήταν 11.917. Η ΕΑΕΕ γράφει ότι οι ζημιές του 2023 ήταν αυξημένες λόγω των ακραίων καιρικών φαινομένων Daniel και Elias του Σεπτεμβρίου 20233. Ένα γεγονός, χιλιάδες ασφαλισμένοι, την ίδια εβδομάδα.

Η αντασφάλιση λύνει ακριβώς αυτό. Η ελληνική εταιρεία κρατά τη ρουτίνα, που την ξέρει και τη διαχειρίζεται, και πουλά τη μία κακή μέρα σε κάποιον μεγαλύτερο, που έχει μοιρασμένο τον κίνδυνο σε πολλές χώρες. Ο μεγάλος αντασφαλιστής μπορεί να πληρώσει τον ελληνικό σεισμό από τα ασφάλιστρα που εισέπραξε σε χώρες όπου εκείνη τη χρονιά δεν έγινε τίποτα.

Η αναλογική αντασφάλιση: μοιράζονται ποσοστό

Η πρώτη μεγάλη οικογένεια είναι απλή στη σύλληψη. Ο αντασφαλιστής παίρνει ένα ποσοστό από κάθε συμβόλαιο, παίρνει το ίδιο ποσοστό από το ασφάλιστρο, και πληρώνει το ίδιο ποσοστό από κάθε ζημιά.

Σύμβαση ποσοστού. Έστω ότι η εταιρεία δίνει το 30% του κλάδου κατοικίας. Από ένα συμβόλαιο 300 ευρώ, τα 90 φεύγουν. Από μια ζημιά 20.000 ευρώ, τα 6.000 τα βάζει ο αντασφαλιστής. Είναι χρήσιμη όταν ένας κλάδος είναι καινούργιος για την εταιρεία και δεν έχει δικά της στοιχεία, ή όταν θέλει να μεγαλώσει γρηγορότερα από όσο της επιτρέπουν τα κεφάλαιά της.

Σύμβαση υπερβάλλοντος ποσού. Είναι πιο ευέλικτη, και ταιριάζει στην περιουσία. Η εταιρεία ορίζει πόσο κρατά η ίδια ανά κίνδυνο. Έστω 250.000 ευρώ. Ένα σπίτι ασφαλισμένο για 200.000 μένει ολόκληρο δικό της. Ένα ξενοδοχείο για 2,5 εκατομμύρια μοιράζεται: 250.000 δικά της και 2,25 εκατομμύρια στον αντασφαλιστή, δηλαδή 10% και 90%, και με την ίδια αναλογία μοιράζεται και το ασφάλιστρο και κάθε ζημιά. Έτσι η εταιρεία μπορεί να ασφαλίσει το μεγάλο ακίνητο χωρίς να το φοβάται.

Στην αναλογική αντασφάλιση υπάρχει και κάτι που δεν φαντάζεται ο καταναλωτής: ο αντασφαλιστής μπορεί να επιστρέφει στην εταιρεία προμήθεια, για να καλύψει το κόστος παραγωγής και διαχείρισης. Αν τα αποτελέσματα είναι καλά, η προμήθεια μπορεί να ανεβαίνει. Αν είναι κακά, μπορεί να πέφτει, και αυτό πιέζει μια εταιρεία να ανεβάσει τιμές.

Η μη αναλογική: μπαίνει πάνω από ένα ποσό

Η δεύτερη οικογένεια δεν μοιράζεται τίποτα. Ο αντασφαλιστής δεν εμφανίζεται καθόλου, μέχρι η ζημιά να ξεπεράσει ένα συμφωνημένο όριο.

Η ονομασία στην αγορά είναι excess of loss. Γράφεται με δύο νούμερα. Έστω «5 εκατομμύρια πάνω από 2 εκατομμύρια»: η εταιρεία πληρώνει τα πρώτα 2 εκατομμύρια κάθε ζημιάς, ο αντασφαλιστής τα επόμενα 5, και από τα 7 εκατομμύρια και πάνω επιστρέφει η εταιρεία ή μπαίνει δεύτερο στρώμα.

Υπάρχουν τρεις χρήσεις της.

Ανά κίνδυνο. Προστατεύει από τη μία μεγάλη μεμονωμένη ζημιά: το εργοστάσιο που κάηκε, την αστική ευθύνη ενός τροχαίου με βαριά σωματική βλάβη, όπου η αποζημίωση τρέχει για χρόνια.

Ανά γεγονός. Η κάλυψη καταστροφής. Αθροίζει όλες τις ζημιές που προέρχονται από το ίδιο συμβάν μέσα σε ένα παράθυρο ωρών. Την ίδια λογική τη βρίσκετε και στο δικό σας συμβόλαιο: οι όροι περιουσίας της Ατλαντικής Ένωσης, για παράδειγμα, μετρούν τους σεισμούς ή τις καταιγίδες μέσα σε 72 ώρες στην ίδια περιοχή ως ένα συμβάν και μία ζημιά4. Αυτή η σύμβαση κρατά όρθια μια εταιρεία σε έναν σεισμό, και αυτή ακριβαίνει πρώτη όταν πληθαίνουν οι καταστροφές.

Πάνω στο σύνολο της χρονιάς. Λειτουργεί σαν δίχτυ ασφαλείας: αν ο ετήσιος δείκτης ζημιών του κλάδου ξεπεράσει ένα ποσοστό, ο αντασφαλιστής καλύπτει τη διαφορά. Είναι η ακριβότερη μορφή.

Η διαφορά με την αναλογική είναι κρίσιμη για την τιμή σας. Στη μη αναλογική, η εταιρεία δεν δίνει ποσοστό του ασφαλίστρου. Πληρώνει ένα σταθερό ετήσιο κόστος, ανεξάρτητα από το αν θα συμβεί τίποτα. Αυτό το κόστος είναι πάγιο έξοδο του κλάδου, όπως οι μισθοί και τα ενοίκια, και μοιράζεται σε όλα τα συμβόλαια.

Πώς φτάνει στο δικό σας ασφάλιστρο

Ακολουθήστε τη διαδρομή μιας αύξησης.

Έστω ότι ο αντασφαλιστής ανακοινώνει, στην ετήσια ανανέωση, ότι η κάλυψη καταστροφών για την Ελλάδα κοστίζει φέτος 25% παραπάνω, με υψηλότερο σημείο εισόδου. Ο λόγος μπορεί να μην έχει καμία σχέση με την Ελλάδα: ζημιές αλλού, ακριβότερο χρήμα, νέα σεισμικά και κλιματικά υποδείγματα.

Η ελληνική εταιρεία έχει τρεις επιλογές, και μπορεί να κάνει και τις τρεις μαζί.

Ανεβάζει την τιμή. Το πρόσθετο κόστος μπαίνει στον σεισμό και φαίνεται στην ανανέωσή σας ως αύξηση χωρίς εξήγηση.

Κρατά μεγαλύτερο κομμάτι μόνη της. Πληρώνει λιγότερα στον αντασφαλιστή αλλά αναλαμβάνει περισσότερο ρίσκο, οπότε χρειάζεται περισσότερα κεφάλαια. Αυτό επίσης κοστίζει, γιατί τα κεφάλαια θέλουν απόδοση.

Σφίγγει τους όρους. Και εδώ εμφανίζεται στη ζωή σας. Μεγαλύτερη απαλλαγή στον σεισμό. Όριο στην ηλικία του κτιρίου: οι όροι κατοικίας της Hellas Direct, για παράδειγμα, καλύπτουν σεισμό μόνο σε κατοικία χτισμένη από το 1960 και μετά5. Ταβάνι στα ασφαλισμένα κεφάλαια ανά περιοχή, ώστε να μη συσσωρευτούν πολλά σπίτια στον ίδιο νομό. Όταν ένας πράκτορας σας λέει «δεν μου το περνά το σύστημα», το εμπόδιο μπορεί να μην είναι δικό του.

Το αντίστροφο ισχύει επίσης, και είναι πιο χαρούμενο. Όταν η διεθνής αγορά έχει πολλά κεφάλαια και λίγες καταστροφές, η αντασφάλιση φθηναίνει, οι εταιρείες ανοίγουν τα κριτήρια και οι τιμές μπορεί να υποχωρήσουν. Αυτοί οι κύκλοι είναι ένας από τους λόγους που το ασφάλιστρο κατοικίας δεν ακολουθεί τον πληθωρισμό σε ευθεία γραμμή.

Τι δείχνουν οι εκθέσεις των εταιρειών

Δεν χρειάζεται να πιστέψετε τίποτα από τα παραπάνω στα λόγια. Κάθε ασφαλιστική δημοσιεύει ετήσια Έκθεση Φερεγγυότητας, και μέσα της υπάρχει ο πίνακας S.05.01, με τα ασφάλιστρα ανά κλάδο.

Θα δείτε κάθε γραμμή δύο φορές: ακαθάριστη, δηλαδή πριν από την αντασφάλιση, και καθαρή, δηλαδή μετά. Ανάμεσά τους είναι το μερίδιο του αντασφαλιστή. Η έκθεση της Μινέττα για το 2024 το δείχνει καθαρά1:

Κλάδος, Μινέττα 2024 Ακαθάριστα ασφάλιστρα Μερίδιο αντασφαλιστών Ποσοστό που έφυγε
Αστική ευθύνη οχημάτων 38,1 εκ. €1 12,6 εκ. €1 περίπου 33%
Λοιπές ασφαλίσεις οχημάτων 14,2 εκ. €1 0 €1 0%
Πυρός και λοιπές ζημιές περιουσίας 6,3 εκ. €1 3,6 εκ. €1 περίπου 57%
Γενική αστική ευθύνη 1,8 εκ. €1 1,0 εκ. €1 περίπου 54%
Θαλάσσιες, αεροπορικές και μεταφορές 0,47 εκ. €1 0,34 εκ. €1 περίπου 73%

Το μοτίβο είναι αυτό που περιμένατε. Οι καλύψεις με πολλές μικρές, προβλέψιμες ζημιές, όπως οι λοιπές καλύψεις αυτοκινήτου, μένουν στην εταιρεία. Η περιουσία, με τον σεισμό και την πλημμύρα, και οι κλάδοι με λίγα και μεγάλα αντικείμενα φεύγουν σε μεγάλο ποσοστό. Η αστική ευθύνη αυτοκινήτου βρίσκεται στη μέση, γιατί μια σοβαρή σωματική βλάβη μπορεί να κοστίσει πολύ. Κάθε εταιρεία έχει όμως δική της πολιτική, οπότε τα ποσοστά μιας άλλης θα είναι διαφορετικά.

Το μέγεθος επίσης διαφέρει πολύ. Μια μεγάλη εταιρεία δηλώνει 175,8 εκατομμύρια ευρώ ασφάλιστρα οχημάτων για μια χρονιά6, μια άλλη 144,47, μια μικρότερη 14,08. Ολόκληρη η αγορά αυτοκινήτου έγραψε περίπου 1,23 δισεκατομμύρια ευρώ ασφάλιστρα το 20242.

Στην κατοικία με σεισμό, το κόστος της προστασίας καταστροφών είναι από τα βαρύτερα κονδύλια του κλάδου. Γι’ αυτό ο σεισμός είναι η κάλυψη που ακριβαίνει όταν όλα τα άλλα μένουν σταθερά.

Ένα παράδειγμα

Ας δούμε μια υποθετική μεσαία εταιρεία. Τα ποσά είναι υποθέσεις για το παράδειγμα.

Έστω ότι η εταιρεία γράφει 60 εκατομμύρια ευρώ ασφάλιστρα τον χρόνο, από τα οποία 15 εκατομμύρια στην κατοικία. Έχει ασφαλίσει 10.000 σπίτια, με μέση ασφαλισμένη αξία 150.000 ευρώ, δηλαδή 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ εκτεθειμένου κεφαλαίου. Τα ίδια κεφάλαιά της είναι 70 εκατομμύρια.

Έρχεται σεισμός σε νομό όπου βρίσκονται τα 1.000 από αυτά τα σπίτια. Τα μισά παθαίνουν ζημιά. Η μέση ζημιά είναι 30.000 ευρώ.

  • Συνολική ζημιά: 500 × 30.000 = 15 εκατομμύρια ευρώ
  • Δικά της κεφάλαια: 70 εκατομμύρια

Χωρίς αντασφάλιση, η εταιρεία χάνει πάνω από το ένα πέμπτο των κεφαλαίων της σε ένα απόγευμα, και η εποπτεία αρχίζει να ρωτά. Με σύμβαση καταστροφής «20 εκατομμύρια πάνω από 3», πληρώνει τα πρώτα 3 και ο αντασφαλιστής τα υπόλοιπα 12. Το γεγονός γίνεται κακή χρονιά αντί για υπαρξιακό πρόβλημα.

Τι πληρώνει γι’ αυτό; Ένα σταθερό ετήσιο κόστος. Έστω 2 εκατομμύρια ευρώ. Μοιρασμένο στα 10.000 σπίτια, είναι 200 ευρώ ανά συμβόλαιο τον χρόνο, πριν από κάθε άλλο έξοδο και πριν από κάθε ζημιά ρουτίνας.

Τώρα καταλαβαίνετε γιατί ο σεισμός είναι από τις ακριβότερες γραμμές μιας ασφάλειας κατοικίας. Δεν είναι μόνο περιθώριο κέρδους. Είναι αγορασμένη προστασία που πληρώνεται στο εξωτερικό. Μια δημόσια τιμή που τον περιλαμβάνει είναι της Ατλαντικής Ένωσης: 95 ευρώ τον χρόνο για οικοδομή κατοικίας 80 τετραγωνικών, μαζί με τον σεισμό9.

Τι λέει ο νόμος

Ο ν. 4364/2016 έφερε στην Ελλάδα το ευρωπαϊκό πλαίσιο Solvency II, και μέσα του ρυθμίζεται και η αντασφάλιση10.

Δύο πράγματα αξίζει να ξέρετε.

Πρώτο, η αντασφάλιση αναγνωρίζεται στον υπολογισμό των απαιτούμενων κεφαλαίων. Μια εταιρεία που έχει αγοράσει καλή προστασία χρειάζεται λιγότερα δικά της κεφάλαια για το ίδιο βιβλίο εργασιών. Αυτό δίνει κίνητρο να αγοράζεται σοβαρή κάλυψη, και όχι κάλυψη στα χαρτιά.

Δεύτερο, η αναγνώριση δεν είναι δωρεάν. Η εταιρεία πρέπει να λογαριάσει τον κίνδυνο αθέτησης του αντασφαλιστή, δηλαδή την πιθανότητα να μην πληρώσει. Όσο χαμηλότερη η πιστοληπτική αξιολόγηση του αντασφαλιστή, τόσο λιγότερο μετρά η προστασία. Γι’ αυτό μια εταιρεία προτιμά μεγάλους οίκους και μοιράζει τη σύμβαση σε πολλούς, αντί να την αφήσει σε έναν.

Και το πιο σημαντικό για εσάς, που δεν το λέει ο νόμος της αντασφάλισης αλλά η ίδια η ασφαλιστική σύμβαση: ο αντασφαλιστής δεν είναι αντισυμβαλλόμενός σας. Δεν μπορείτε να στραφείτε εναντίον του, και δεν σας αφορά αν πληρώνει ή αργεί. Η εταιρεία που υπέγραψε μαζί σας σας χρωστά ολόκληρο το ποσό.

Σύμβαση για όλο το χαρτοφυλάκιο ή για ένα συμβόλαιο

Υπάρχει ακόμη ένας διαχωρισμός που εξηγεί καθημερινές καταστάσεις στο γκισέ.

Η σύμβαση χαρτοφυλακίου υπογράφεται μία φορά τον χρόνο και καλύπτει αυτόματα κάθε συμβόλαιο που θα γραφτεί μέσα στη χρονιά, αρκεί να πληροί τα κριτήρια. Ο πράκτορας δεν ρωτά κανέναν. Πουλά, και το συμβόλαιο μπαίνει από μόνο του κάτω από την προστασία.

Η προαιρετική αντασφάλιση είναι το αντίθετο: αφορά ένα και μόνο συμβόλαιο, και ζητείται χωριστά. Τη χρειάζεται η εταιρεία όταν ο κίνδυνος δεν χωρά στα κριτήρια της ετήσιας σύμβασης. Ένα μεγάλο ξενοδοχείο, ένα εργοστάσιο με εύφλεκτη παραγωγή, ένα φωτοβολταϊκό πάρκο, ένα σκάφος μεγάλης αξίας, ένα σπίτι με πραγματικά σπάνια περιεχόμενα.

Από εδώ μπορεί να βγαίνουν οι καθυστερήσεις που δεν σας εξηγεί κανείς. Όταν ζητήσατε προσφορά για κάτι ασυνήθιστο και σας είπαν «θέλει έγκριση, θα σας πούμε σε λίγες μέρες», η εταιρεία μπορεί να ρωτά τον αντασφαλιστή της. Και όταν η προσφορά έρθει με όρους που μοιάζουν αυθαίρετοι, μπορεί να μην είναι της εταιρείας.

Χρήσιμο συμπέρασμα για εσάς: για ένα ασυνήθιστο ακίνητο ή επάγγελμα, μην κρίνετε την αγορά από μία άρνηση. Δύο εταιρείες με διαφορετικές αντασφαλιστικές συμβάσεις μπορεί να δώσουν εντελώς διαφορετική απάντηση για το ίδιο πράγμα.

Ποιος πουλά αντασφάλιση και πώς ορίζεται η τιμή

Η αντασφάλιση δεν πουλιέται σε κατάστημα. Είναι μια διεθνής αγορά με λίγους μεγάλους παίκτες, όπου πολλές συμβάσεις ανανεώνονται την 1η Ιανουαρίου.

Οι αγοραστές είναι οι ασφαλιστικές εταιρείες. Οι πωλητές είναι μεγάλοι ευρωπαϊκοί και διεθνείς αντασφαλιστικοί όμιλοι, καθώς και ασφαλιστικές αγορές του εξωτερικού. Ανάμεσά τους στέκονται οι αντασφαλιστικοί μεσίτες, που ετοιμάζουν τα στοιχεία της ελληνικής εταιρείας, τα παρουσιάζουν και διαπραγματεύονται.

Τι κοιτά ο αντασφαλιστής όταν τιμολογεί μια ελληνική εταιρεία; Τέσσερα πράγματα.

Την έκθεση ανά περιοχή. Πόσα ασφαλισμένα κεφάλαια έχει η εταιρεία σε κάθε νομό και σε κάθε σεισμική ζώνη. Δύο εταιρείες ίδιου μεγέθους μπορεί να πληρώνουν πολύ διαφορετικά, αν η μία είναι συγκεντρωμένη σε λίγες περιοχές.

Την ιστορία των ζημιών. Συνήθως πολλά χρόνια, με τα μεγάλα γεγονότα ξεχωριστά.

Το υπόδειγμα καταστροφών. Λογισμικό που τρέχει χιλιάδες σενάρια σεισμού και καιρού πάνω στο συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο και βγάζει την αναμενόμενη ετήσια ζημιά. Τα υποδείγματα αναθεωρούνται, και όταν αναθεωρούνται προς τα πάνω, οι τιμές ανεβαίνουν παντού ταυτόχρονα.

Την ποιότητα της ανάληψης. Πόσο προσεκτικά δέχεται κίνδυνο η εταιρεία, τι απαλλαγές βάζει, πόσο σωστά υπολογίζει τις αξίες των κτιρίων. Εδώ, έμμεσα, μετρά και το πόσο σωστά έχετε δηλώσει εσείς το κεφάλαιο του σπιτιού σας.

Υπάρχει και μια νεότερη πηγή κεφαλαίων: ομόλογα καταστροφών, που πουλιούνται σε επενδυτές και πληρώνουν τόκο, αλλά χάνουν κεφάλαιο αν συμβεί το συμφωνημένο γεγονός. Φέρνουν χρήματα από τις αγορές δίπλα στα χρήματα των παραδοσιακών αντασφαλιστών, και όταν αφθονούν, η προστασία μπορεί να φθηναίνει για όλους.

Τι κάνετε εσείς με αυτή τη γνώση

Δεν μπορείτε να διαπραγματευτείτε την αντασφάλιση της εταιρείας σας. Μπορείτε όμως να τη χρησιμοποιήσετε.

Ζητήστε προσφορά από τουλάχιστον τρεις. Η διαφορά στην τιμή του σεισμού ανάμεσα σε δύο εταιρείες δεν είναι απαραίτητα ιδιοτροπία. Μπορεί να είναι διαφορετικό κόστος προστασίας και διαφορετική συγκέντρωση κινδύνου ανά περιοχή.

Ρωτήστε τι αλλάζει η απαλλαγή. Ζητήστε την ίδια προσφορά σεισμού με δύο απαλλαγές, και δείτε τη διαφορά. Αν έχετε αποθεματικό για τις πρώτες χιλιάδες, η μεγάλη απαλλαγή μπορεί να είναι λογικός τρόπος να πέσει το ασφάλιστρο.

Μη θεωρείτε δεδομένη την ανανέωση. Οι όροι μπορεί να αλλάξουν στη σιωπή. Διαβάστε κάθε χρόνο τα όρια, τις απαλλαγές και τις εξαιρέσεις, όχι μόνο το ποσό στο ειδοποιητήριο.

Κρατήστε σωστά ασφαλισμένο κεφάλαιο. Η υποδήλωση της αξίας δεν σας γλιτώνει από την αντασφάλιση. Απλώς βάζει εσάς στη θέση του αντασφαλιστή για το κομμάτι που λείπει.

Τα λάθη που κοστίζουν

Νομίζετε ότι η αντασφάλιση σας αφορά στη ζημιά. Δεν σας αφορά. Αν μια εταιρεία σας πει ότι καθυστερεί επειδή περιμένει τον αντασφαλιστή της, αυτό δεν είναι δικό σας πρόβλημα. Ζητήστε το γραπτά και προχωρήστε σε παράπονο.

Διαβάζετε μόνο το καθαρό νούμερο σε μια έκθεση. Το καθαρό δείχνει τι κρατά η εταιρεία, όχι πόσο μεγάλη είναι. Για το μέγεθος θέλετε το ακαθάριστο, δηλαδή τι εισέπραξε από τους πελάτες της.

Θεωρείτε ότι η αύξηση του σεισμού είναι αρπαχτή. Μπορεί να είναι, μπορεί να είναι μετακύλιση κόστους. Ο τρόπος να το ελέγξετε δεν είναι το ηθικό επιχείρημα αλλά η προσφορά από τρεις εταιρείες, γιατί καθεμία αγοράζει αντασφάλιση σε διαφορετική τιμή.

Αφήνετε την απαλλαγή σεισμού να ανέβει χωρίς να το προσέξετε. Έστω ότι ανεβαίνει από 2% σε 5% σε κτίριο 180.000 ευρώ: η δική σας συμμετοχή πάει από 3.600 σε 9.000 ευρώ. Μια τέτοια αλλαγή μπορεί να γίνει στην ανανέωση και να περάσει απαρατήρητη.

Συγκρίνετε δύο συμβόλαια μόνο στην τιμή. Ένα φθηνότερο συμβόλαιο με μικρότερα όρια και μεγαλύτερες απαλλαγές μπορεί να είναι απλώς λιγότερη αγορασμένη κάλυψη.

Η αντασφάλιση είναι το αόρατο μισό της ασφάλισης. Δεν θα τη συναντήσετε ποτέ, αλλά την πληρώνετε σε κάθε ανανέωση, και εξηγεί γιατί η τιμή της κατοικίας κινείται αλλιώς από την τιμή του αυτοκινήτου. Δείτε τις εταιρείες και τις τιμές που δημοσιεύουν στη σύγκριση ασφάλειας κατοικίας, και για τα μεγέθη κάθε εταιρείας τη σελίδα πόσο μεγάλη είναι η καθεμία.

Συχνές ερωτήσεις

Έχω εγώ σχέση με τον αντασφαλιστή;

Καμία. Το συμβόλαιό σας είναι με την ελληνική εταιρεία και μόνο με αυτήν. Αν έχετε ζημιά, την ελληνική εταιρεία κυνηγάτε, και αυτή είναι υποχρεωμένη να σας πληρώσει ακόμη κι αν ο αντασφαλιστής της καθυστερεί ή αρνείται. Το πρόβλημα μεταξύ τους είναι δικό τους πρόβλημα.

Γιατί ακρίβυνε η ασφάλεια σεισμού ενώ δεν έγινε σεισμός στην Ελλάδα;

Επειδή η τιμή της αντασφάλισης καταστροφών ορίζεται διεθνώς. Ένας τυφώνας, πλημμύρες ή σεισμοί σε άλλες χώρες μπορεί να ανεβάσουν το κόστος για όλους τους αγοραστές κάλυψης, και οι ελληνικές εταιρείες είναι αγοραστές. Η ελληνική εμπειρία ζημιών είναι μόνο ένα κομμάτι του λογαριασμού.

Τι σημαίνει «ακαθάριστο» και «καθαρό» ασφάλιστρο σε μια έκθεση;

Ακαθάριστο είναι αυτό που εισέπραξε η εταιρεία από εσάς. Καθαρό είναι ό,τι μένει αφού δώσει το μερίδιο του αντασφαλιστή. Η διαφορά των δύο δείχνει πόσο κίνδυνο κρατά πραγματικά η εταιρεία στα δικά της βιβλία, και αλλάζει πολύ από κλάδο σε κλάδο.

Μια εταιρεία με πολλή αντασφάλιση είναι πιο ασφαλής ή πιο αδύναμη;

Και τα δύο μπορεί να ισχύουν. Η αντασφάλιση προστατεύει από την καταστροφή, άρα κάνει την εταιρεία ανθεκτικότερη. Ταυτόχρονα, μια εταιρεία που δίνει το μεγαλύτερο μέρος του κινδύνου έξω έχει λίγα δικά της κεφάλαια σε σχέση με το βιβλίο της. Το ερώτημα δεν είναι πόση, αλλά σε ποιον.

Τι γίνεται αν ο αντασφαλιστής χρεοκοπήσει;

Η υποχρέωση απέναντί σας δεν αλλάζει. Η ελληνική εταιρεία σας οφείλει ολόκληρη την αποζημίωση και χάνει η ίδια το ποσό που περίμενε να εισπράξει. Γι' αυτό οι κανόνες του Solvency II μετρούν τον κίνδυνο να μην πληρώσει ο αντασφαλιστής, και μια εταιρεία συνήθως μοιράζει τον κίνδυνο σε περισσότερους.

Η αντασφάλιση εξηγεί γιατί μου αρνήθηκαν μια κάλυψη;

Μπορεί, χωρίς να σας το πουν έτσι. Όταν μια εταιρεία δεν δέχεται να ασφαλίσει για σεισμό ένα σπίτι πριν από το 1960, ή βάζει όρια σε φωτοβολταϊκά και σε αποθήκες, ο όρος μπορεί να έρχεται από τη δική της αντασφαλιστική σύμβαση. Τα περιθώρια του πωλητή σταματούν εκεί.

Πόσο μεγάλο κομμάτι του ασφαλίστρου μου πάει στον αντασφαλιστή;

Εξαρτάται από τον κλάδο και την εταιρεία. Η Μινέττα, για παράδειγμα, έδωσε στους αντασφαλιστές της το 2024 περίπου το ένα τρίτο των ασφαλίστρων αστικής ευθύνης αυτοκινήτου, τίποτα από τις άλλες καλύψεις αυτοκινήτου, και πάνω από το μισό των ασφαλίστρων πυρός και περιουσίας.

Υπάρχουν ελληνικοί αντασφαλιστές;

Οι μεγάλοι αντασφαλιστικοί όμιλοι είναι διεθνείς, και μια ελληνική εταιρεία αγοράζει συνήθως αντασφάλιση από αυτούς, συχνά μέσω αντασφαλιστικών μεσιτών. Αυτό είναι φυσιολογικό για μια μικρή αγορά με μεγάλο σεισμικό κίνδυνο.

Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 4364/2016

Πηγές

  1. ↑Μινέττα Ασφαλιστική, Έκθεση Φερεγγυότητας και Χρηματοοικονομικής Κατάστασης (SFCR) για το 2024, πρότυπο S.05.01, 2025
  2. ↑ΕΑΕΕ, Στατιστική Επετηρίδα Ασφάλισης Αυτοκινήτων 2024, Νοέμβριος 2025
  3. ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Περιουσίας: έρευνα έτους 2024, σύνοψη, 2025
  4. ↑Ατλαντική Ένωση, Γενικοί Όροι Κλάδου Περιουσίας, άρθρα 3.18 και 4.8: ο όρος των 72 ωρών, ισχύον κείμενο
  5. ↑Hellas Direct, Όροι Ασφάλισης Κατοικίας: σεισμός, 2025
  6. ↑Allianz Ευρωπαϊκή Πίστη, Έκθεση Φερεγγυότητας και Χρηματοοικονομικής Κατάστασης (SFCR) για το 2023, 2024
  7. ↑Interamerican, Έκθεση Φερεγγυότητας και Χρηματοοικονομικής Κατάστασης (SFCR) για το 2024, 2025
  8. ↑INTERASCO, Έκθεση Φερεγγυότητας και Χρηματοοικονομικής Κατάστασης (SFCR) για το 2025, 2026
  9. ↑Ατλαντική Ένωση, ασφάλιση οικοδομής κατοικίας, 12 Οκτωβρίου 2026
  10. ↑ν. 4364/2016, ενσωμάτωση του πλαισίου Solvency II, κεφάλαια για την αντασφάλιση και τα τεχνικά αποθέματα, 2016

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.