Με μια ματιά
Ποιος πληρώνει όταν πέσει δέντρο στο αυτοκίνητο;
Αν το δέντρο έπεσε από θύελλα και έχετε την έξτρα κάλυψη φυσικών φαινομένων, πληρώνει η ασφάλειά σας, με την απαλλαγή του συμβολαίου. Αν δεν την έχετε, ζητάτε τα χρήματα από τον δήμο ή από τον ιδιοκτήτη του δέντρου, που ευθύνεται όταν δεν το φρόντισε.
- Η υποχρεωτική ασφάλεια δεν πληρώνει τη ζημιά του δικού σας αυτοκινήτου. Ούτε η κάλυψη φυσικών καταστροφών που ζητά ο νόμος από την 1η Ιουνίου 2025, γιατί γράφει δασική πυρκαγιά και πλημμύρα, όχι αέρα1.
- Το δέντρο που έπεσε από θύελλα το πληρώνει η έξτρα κάλυψη φυσικών φαινομένων. Η Interamerican γράφει ρητά την πτώση δέντρων και στύλων εξαιτίας θύελλας ή άλλου φυσικού φαινομένου, χωρίς απαλλαγή, αν καλέσετε το 1158 για καταγραφή επιτόπου2.
- Η Hellas Direct μετράει τη θύελλα από 8 μποφόρ και κρατά απαλλαγή 300 € στα φυσικά φαινόμενα34. Το σπασμένο τζάμι το πληρώνει η θραύση κρυστάλλων, για όποια εξωτερική αιτία3.
- Ο δήμος ευθύνεται για τα δέντρα του όταν δεν τα φρόντισε. Ένα δικαστήριο του Πειραιά επιδίκασε 2.079,93 € για την επισκευή ενός σταθμευμένου αυτοκινήτου και 100 € για ηθική βλάβη5.
- Δεν χρειάζεται πάντα δίκη. Ο Δήμος Πατρέων πλήρωσε με συμβιβασμό 2.926,40 €, μαζί με τον ΦΠΑ, για δέντρο που έπεσε σε σταθμευμένο αυτοκίνητο6.
Η ουσία
Βγαίνετε το πρωί μετά από μια νύχτα με αέρα και βρίσκετε τον πλάτανο του πεζοδρομίου πάνω στο καπό. Η πρώτη σκέψη είναι η ασφάλεια, η δεύτερη ο δήμος. Και οι δύο μπορεί να πληρώσουν, αλλά για διαφορετικό λόγο. Η ασφάλεια πληρώνει επειδή αγοράσατε μια κάλυψη, ό,τι κι αν προκάλεσε την πτώση, αρκεί να ήταν θύελλα. Ο δήμος πληρώνει επειδή είχε υποχρέωση να προσέχει το δέντρο και δεν το έκανε. Αυτός ο οδηγός είναι για όποιον έχει δέντρο πάνω στο αυτοκίνητο, ή κλαδί στο παρμπρίζ, και θέλει να ξέρει από πού θα πάρει τα χρήματα, με ποια χαρτιά, και πόσο θα περιμένει.
Πρώτα, ποιανού είναι το δέντρο
Πριν ψάξετε το συμβόλαιο, κοιτάξτε από πού ήρθε το δέντρο. Η απάντηση κρίνει ποιον θα κυνηγήσετε αν η ασφάλεια δεν πληρώσει, και ποιον θα κυνηγήσει η ασφάλεια αν πληρώσει.
Δέντρο του πεζοδρομίου, της πλατείας ή του πάρκου. Είναι του δήμου. Ο δήμος το φυτεύει, το κλαδεύει και το κόβει όταν γίνει επικίνδυνο. Ο Δήμος Πατρέων πλήρωσε για δέντρο σε κοινόχρηστο κομμάτι δρόμου στην Έξω Αγυιά, όπου ήταν παρκαρισμένο ένα Skoda Fabia6. Στον Πειραιά, το δικαστήριο καταδίκασε τον δήμο για ένα κλαδί ευκαλύπτου που έπεσε σε αυτοκίνητο παρκαρισμένο στην πλατεία5.
Δέντρο σε αυλή ή οικόπεδο. Είναι του ιδιοκτήτη του ακινήτου. Αν ο γείτονας άφησε ένα ξερό πεύκο να γέρνει πάνω από τον δρόμο για χρόνια, η ζημιά του σας είναι δουλειά του. Ο Αστικός Κώδικας λέει ότι όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και με υπαιτιότητα, τον αποζημιώνει7. Η αμέλεια εδώ είναι το δέντρο που κανείς δεν κλάδεψε.
Δέντρο στον κήπο της πολυκατοικίας. Είναι των συνιδιοκτητών. Η ευθύνη περνάει από τη γενική συνέλευση και τον διαχειριστή, και η ζημιά σας μπορεί να πληρωθεί από την ασφάλεια του κτιρίου, αν έχει αστική ευθύνη προς τρίτους.
Δέντρο σε εθνική ή επαρχιακή οδό, ή σε αυτοκινητόδρομο. Εδώ ο υπεύθυνος μπορεί να μην είναι ο δήμος, αλλά η Περιφέρεια ή η εταιρεία που έχει τον δρόμο. Ρωτήστε γραπτά τον δήμο σε ποιον ανήκει ο χώρος. Μια απάντηση στο πρωτόκολλο σας γλιτώνει από μια αγωγή στον λάθος φορέα.
Αν δεν ξέρετε, φωτογραφίστε τη ρίζα. Μια ρίζα που βγήκε ολόκληρη από το πεζοδρόμιο, ένας κορμός κούφιος μέσα, ένα κλαδί ξερό χωρίς φύλλα, όλα αυτά είναι στοιχεία για το αν το δέντρο ήταν άρρωστο. Σε μια εβδομάδα το συνεργείο του δήμου θα το έχει κόψει και πάρει.
Τι πληρώνει η ασφάλεια αυτοκινήτου
Το συμβόλαιό σας έχει μια βάση και, ίσως, μερικές έξτρα καλύψεις. Το δέντρο αγγίζει τέσσερις από αυτές, και καθεμία λέει κάτι άλλο.
Η αστική ευθύνη, η υποχρεωτική. Πληρώνει τη ζημιά που κάνει το αυτοκίνητό σας σε άλλους, από την κυκλοφορία του3. Για το δικό σας αυτοκίνητο δεν πληρώνει τίποτα. Αν έχετε μόνο αυτήν, η ασφάλεια δεν είναι ο δρόμος σας.
Οι φυσικές καταστροφές, υποχρεωτικές από το 2025. Από την 1η Ιουνίου 2025 κάθε αυτοκίνητο με πινακίδες πρέπει να είναι ασφαλισμένο και για δασική πυρκαγιά και πλημμύρα, με βάση την τρέχουσα αξία του1. Ο νόμος δεν γράφει αέρα. Η Hellas Direct δίνει αυτή την κάλυψη για πλημμύρα, καταιγίδα με βροχή πάνω από 5 χιλιοστά την ώρα, σεισμό και δασική πυρκαγιά, αλλά όχι για θύελλα3. Η Interamerican βάζει στο βασικό της πρόγραμμα δασική πυρκαγιά, πλημμύρα και σεισμό2. Ένα δέντρο που έπεσε από αέρα δεν μπαίνει εδώ.
Τα φυσικά φαινόμενα, η έξτρα κάλυψη. Αυτή είναι η κάλυψη του δέντρου. Πληρώνει τη ζημιά που προκαλεί άμεσα η θύελλα, η καταιγίδα, το χαλάζι ή ο ανεμοστρόβιλος. Το δέντρο που πέφτει από τον αέρα είναι η πιο συνηθισμένη τέτοια ζημιά μετά το χαλάζι.
Η θραύση κρυστάλλων. Πληρώνει το τζάμι, όχι το καπό. Στους όρους της Hellas Direct καλύπτει τη θραύση από οποιαδήποτε εξωτερική αιτία, άρα και από κλαδί, χωρίς να ρωτάει πόσα μποφόρ φυσούσαν3. Το ίδιο γράφει και η Υδρόγειος8. Αν η μόνη ζημιά είναι το παρμπρίζ, αυτή η κάλυψη αρκεί.
Οι ίδιες ζημιές, η μικτή. Είναι γραμμένες για το τροχαίο. Η Hellas Direct καλύπτει σύγκρουση, πρόσκρουση, εκτροπή, ανατροπή ή κατακρήμνιση, σε συνέπεια οδικού τροχαίου ατυχήματος3. Ένα δέντρο που πέφτει σε παρκαρισμένο αυτοκίνητο δεν είναι εύκολα τροχαίο. Αν όμως οδηγείτε τη νύχτα και πέσετε πάνω σε κορμό που είχε πέσει στον δρόμο, αυτό είναι πρόσκρουση, και οι ίδιες ζημιές πληρώνουν. Η Interamerican γράφει στις ίδιες ζημιές και την πτώση2. Ρωτήστε την εταιρεία σας τι εννοεί με αυτή τη λέξη.
Τι διαφέρει από εταιρεία σε εταιρεία
Τρία σημεία, και κανένα δεν φαίνεται στην τιμή.
Ο ορισμός της θύελλας. Η Hellas Direct ζητά ανέμους 8 μποφόρ και πάνω3. Η Υδρόγειος καλύπτει ζημιές που προκαλούνται άμεσα και αποδεδειγμένα από καταιγίδα, θύελλα ή ανεμοθύελλα, όπως τις προσδιορίζουν οι αρμόδιες κρατικές αρχές8. Και οι δύο ζητούν βεβαίωση της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας38. Ένα δέντρο που έπεσε σε μια νύχτα με 6 μποφόρ μπορεί να μείνει εκτός, ακόμη κι αν είχατε την κάλυψη.
Η ρητή αναφορά στο δέντρο. Η Interamerican δεν το αφήνει στην ερμηνεία. Στη συμπληρωματική κάλυψη φυσικών καταστροφών γράφει ότι αποζημιώνει και ζημιές από πτώση δέντρων, στύλων ή άλλων σταθερών κατασκευών εξαιτίας των φυσικών φαινομένων. Βάζει όμως έναν όρο: να καλέσετε το 1158, ώστε εκπρόσωπός της να καταγράψει το συμβάν επιτόπου2. Αν σηκώσετε το δέντρο και φύγετε για το συνεργείο, χάνετε αυτή την καταγραφή.
Τα αντικείμενα που πετάει ο αέρας. Η ίδια κάλυψη της Interamerican εξαιρεί τις ζημιές από πτώση ή μεταφορά μη σταθερά προσδεμένων αντικειμένων2. Το δέντρο είναι σταθερό, η γλάστρα του μπαλκονιού όχι. Ένας κάδος που κύλησε με τον αέρα και χτύπησε την πόρτα είναι άλλη ιστορία από το κλαδί.
Και κάτι κοινό σε όλους. Οι όροι της Hellas Direct και της Υδρογείου δεν πληρώνουν φθορές από χρήση, μείωση εμπορικής αξίας ή τη στέρηση της χρήσης του αυτοκινήτου38. Το ταξί που πήρατε για τη δουλειά όσο το αυτοκίνητο ήταν στο συνεργείο δεν το πληρώνει η ασφάλεια. Μπορεί να το πληρώσει ο δήμος, αν κρατήσετε αποδείξεις.
Η απαλλαγή και το bonus-malus
Η απαλλαγή είναι το κομμάτι της ζημιάς που μένει σε εσάς. Στη Hellas Direct είναι 300 € για τα φυσικά φαινόμενα και το χαλάζι, με όριο 2.000 € για το χαλάζι43. Αν το δέντρο έκανε ζημιά 2.500 €, εσείς πληρώνετε τα 300 και η εταιρεία τα 2.200. Η ίδια εταιρεία δεν κρατά απαλλαγή όταν η ζημιά μπαίνει στην υποχρεωτική κάλυψη φυσικών καταστροφών, και γράφει ότι η απαλλαγή μπορεί να μειωθεί κατά 50% αν η επισκευή γίνει σε συνεργαζόμενο συνεργείο και η ζημιά ξεπερνά την αρχική απαλλαγή3. Με τα 300 € της Hellas Direct, το μισό είναι 150 €3. Η Interamerican γράφει ότι η συμπληρωματική κάλυψη φυσικών καταστροφών δεν έχει καμία απαλλαγή2.
Η απαλλαγή δεν χάνεται για πάντα. Αν η ζημιά ήταν δουλειά του δήμου, ζητάτε από τον δήμο και το ποσό της απαλλαγής, γιατί αυτό δεν σας το πλήρωσε κανείς.
Το bonus-malus είναι άλλο θέμα. Ανεβαίνει όταν φταίτε. Στους όρους της Groupama, η εταιρεία μπορεί να βάλει επιβάρυνση όταν ο οδηγός έχει δεχτεί την υπαιτιότητά του σε ατύχημα ή όταν η εταιρεία έχει πληρώσει κάποιον που ενεπλάκη σε ατύχημα με τον ασφαλισμένο της9. Ένα δέντρο που πέφτει από θύελλα δεν είναι τέτοιο ατύχημα. Στην ανανέωση όμως η εταιρεία βλέπει όλο το ιστορικό σας. Αν η ζημιά είναι μικρή, ρωτήστε πριν τη δηλώσετε τι θα γίνει με την τιμή της επόμενης χρονιάς.
Ο δήμος: πότε ευθύνεται και πώς πληρώνει
Ο δήμος δεν είναι ασφαλιστική. Δεν πληρώνει κάθε δέντρο που πέφτει. Πληρώνει όταν η ζημιά οφείλεται σε δική του παράλειψη: ένα δέντρο που έπρεπε να κλαδευτεί, να στηριχτεί ή να κοπεί, και δεν έγινε τίποτα.
Η ευθύνη του έχει βάση τα άρθρα 105 και 106 του Εισαγωγικού Νόμου του Αστικού Κώδικα. Το 105 κάνει το Δημόσιο υπεύθυνο για τις παράνομες πράξεις και παραλείψεις των οργάνων του, και το 106 εφαρμόζει τον ίδιο κανόνα στους δήμους. Το Διοικητικό Πρωτοδικείο Πειραιά τα εφάρμοσε σε κλαδί ευκαλύπτου που έπεσε σε αυτοκίνητο παρκαρισμένο σε πλατεία5. Ο δήμος είπε ότι φταίει ο καιρός. Το δικαστήριο δεν το δέχτηκε: δεν προσκομίστηκε δελτίο της μετεωρολογικής υπηρεσίας για ακραία φαινόμενα, ο δήμος δεν έδειξε αρχείο συντήρησης, και η πτώση κλαδιών, ιδίως σε καταιγίδα, κρίθηκε προβλέψιμη και όχι απρόβλεπτο γεγονός5.
Από αυτή την απόφαση κρατήστε δύο πράγματα. Το πρώτο: ο δήμος θα επικαλεστεί τον καιρό, και το δικαστήριο θα ζητήσει αποδείξεις και από τις δύο πλευρές. Το δεύτερο: πήρατε μόνο ό,τι αποδείξατε. Η επισκευή, 2.079,93 €, επιδικάστηκε. Τα 1.400 € για τη μείωση της αξίας του αυτοκινήτου απορρίφθηκαν, γιατί δεν υπήρχε εκτίμηση ούτε τιμή αγοράς. Τα 48 € για ταξί απορρίφθηκαν, γιατί δεν υπήρχαν αποδείξεις. Για ηθική βλάβη επιδικάστηκαν 100 €5.
Ο δρόμος του δικαστηρίου είναι αργός. Υπάρχει και συντομότερος, ο εξώδικος συμβιβασμός. Ο Δήμος Πατρέων τον εφάρμοσε για ένα Skoda Fabia που χτυπήθηκε από δέντρο στις 28 Νοεμβρίου 2023, γύρω στις 15:40, σε κοινόχρηστο κομμάτι δρόμου6. Η ιδιοκτήτρια έκανε αίτηση, η νομική υπηρεσία του δήμου γνωμοδότησε, και η δημοτική επιτροπή ενέκρινε τον συμβιβασμό στις 22 Μαΐου 2024. Με δεύτερη απόφαση, στις 9 Ιουλίου 2024, πρόσθεσε τον ΦΠΑ: 2.360 € συν 566,40 €, σύνολο 2.926,40 €6. Η απόφαση στηρίζεται, ανάμεσα σε άλλες διατάξεις, στο άρθρο 72 του ν. 3852/2010 για τις αρμοδιότητες της επιτροπής, και αναφέρει ένα έγγραφο του Συνηγόρου του Πολίτη του 2015 που δέχεται ότι ο δήμος μπορεί να αποζημιώνει με συμβιβασμό6.
Τρεις λεπτομέρειες από αυτή την απόφαση σας αφορούν άμεσα. Ο δήμος πλήρωσε το ποσό της χαμηλότερης προσφοράς, οπότε φέρτε περισσότερες από μία. Ο ΦΠΑ μπήκε μόνο με τιμολόγιο ή απόδειξη, όχι με την προσφορά. Και από την ημέρα της ζημιάς ως την πρώτη έγκριση πέρασαν σχεδόν έξι μήνες6. Αν το αυτοκίνητο σας χρειάζεται αύριο, ο δήμος δεν είναι ο γρήγορος δρόμος.
Ο γείτονας και η πολυκατοικία
Όταν το δέντρο είναι ιδιωτικό, ισχύει ο γενικός κανόνας: όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και με υπαιτιότητα, πληρώνει7. Η υπαιτιότητα εδώ είναι η αμέλεια. Ο γείτονας που ήξερε ότι το πεύκο του έγερνε, που είχε ειδοποιηθεί, που άφησε ένα ξερό κλαδί πάνω από το πάρκινγκ, δύσκολα θα πει ότι έφταιξε μόνο ο αέρας.
Ο πιο εύκολος δρόμος περνάει από τη δική του ασφάλεια. Πολλά συμβόλαια κατοικίας έχουν μέσα αστική ευθύνη ιδιώτη, που πληρώνει τη ζημιά που κάνει ο ασφαλισμένος σε άλλους. Ζητήστε από τον γείτονα να το δηλώσει. Η εταιρεία του θα στείλει πραγματογνώμονα και θα κρίνει αν ευθύνεται. Αν δεν έχει ασφάλεια, ή αν αρνηθεί, μένει η απαίτηση απευθείας από αυτόν και, στο τέλος, το ειρηνοδικείο.
Στην πολυκατοικία η ιστορία είναι ίδια, με περισσότερους ιδιοκτήτες. Το δέντρο του κοινού κήπου είναι όλων. Η ασφάλεια του κτιρίου, αν υπάρχει και αν έχει αστική ευθύνη, είναι ο πρώτος δρόμος. Αν το αυτοκίνητο είναι δικό σας, και είστε και εσείς συνιδιοκτήτης, μιλήστε πρώτα με τον διαχειριστή. Ένα τέτοιο θέμα λύνεται συχνά στη γενική συνέλευση, και καλύτερα πριν πέσει το επόμενο κλαδί.
Αν η ασφάλεια πληρώσει, τι γίνεται με τον δήμο
Η ασφάλεια σας πληρώνει, και η ιστορία δεν τελειώνει εκεί. Ο νόμος για την ασφαλιστική σύμβαση λέει ότι όταν έχετε απαίτηση κατά κάποιου τρίτου για τη ζημιά, η απαίτηση περνάει στον ασφαλιστή μέχρι το ποσό που σας πλήρωσε10. Αυτό λέγεται υποκατάσταση. Η εταιρεία μπορεί να ζητήσει από τον δήμο ή από τον γείτονα όσα σας έδωσε.
Το ίδιο άρθρο σας ζητά κάτι: να μη χαλάσετε αυτό το δικαίωμα10. Αν υπογράψετε στον γείτονα ότι «δεν έχω καμία απαίτηση» για να μη χαλάσει η σχέση, και μετά δηλώσετε τη ζημιά στην ασφάλεια, μπορεί να χρεωθείτε τη ζημιά που κάνατε στην εταιρεία. Πρώτα η ασφάλεια, μετά οι συμφωνίες.
Και ένα κέρδος για εσάς. Η εταιρεία σας πλήρωσε τη ζημιά μείον την απαλλαγή. Την απαλλαγή, και ό,τι άλλο δεν πλήρωσε η ασφάλεια, όπως τα ταξί, τα ζητάτε εσείς από τον υπεύθυνο.
Τα βήματα, με τη σειρά
Οι πρώτες ώρες κρίνουν την αποζημίωση. Αυτά κάνετε, με αυτή τη σειρά.
- Μην κινήσετε τίποτα πριν φωτογραφίσετε. Το αυτοκίνητο από τέσσερις πλευρές, το δέντρο, τη ρίζα, το σημείο που έσπασε ο κορμός, την πινακίδα της οδού. Ένα βίντεο που γυρίζει γύρω από όλο το σκηνικό αξίζει όσο δέκα φωτογραφίες.
- Καλέστε την ασφάλεια πριν καλέσετε γερανό. Αν έχετε την Interamerican, το 1158 είναι όρος της κάλυψης για να καταγραφεί το συμβάν επιτόπου2. Η Hellas Direct σας ζητά να δηλώσετε τη ζημιά μέσα σε οκτώ ημέρες3. Ο ίδιος ο νόμος σάς δίνει οκτώ ημέρες από τότε που μάθατε τη ζημιά, και σας ζητά να κάνετε ό,τι μπορείτε για να μη μεγαλώσει10. Ένα σπασμένο τζάμι σκεπάζεται με νάιλον, για να μη μπει βροχή στο σαλόνι του αυτοκινήτου.
- Ζητήστε βεβαίωση από την αρχή που ήρθε. Αν ήρθε η πυροσβεστική, η αστυνομία ή συνεργείο του δήμου, κρατήστε το όνομα της υπηρεσίας και τον αριθμό του συμβάντος. Η αίτηση στον δήμο θέλει απόδειξη ότι το δέντρο έπεσε εκεί και τότε.
- Βγάλτε βεβαίωση καιρού. Η ασφάλεια θα τη ζητήσει για να δει ότι φυσούσε όσο γράφει το συμβόλαιο382. Η αίτηση για πιστοποιητικό καιρικών συνθηκών γίνεται ηλεκτρονικά στο gov.gr, με τους κωδικούς του Taxisnet, και πηγαίνει στην ΕΜΥ11. Γράψτε ημερομηνία, ώρα και διεύθυνση. Στη διαφορά με τον δήμο, το ίδιο χαρτί δείχνει το αντίθετο: αν ο αέρας ήταν μέτριος, το δέντρο έπεσε επειδή ήταν άρρωστο.
- Πάρτε δύο ή τρεις προσφορές. Ο Δήμος Πατρέων πλήρωσε τη χαμηλότερη6. Η ασφάλεια θα στείλει τον δικό της πραγματογνώμονα, αλλά μια δεύτερη γνώμη σάς προστατεύει αν η εκτίμησή του είναι χαμηλή.
- Κάντε αίτηση στον δήμο, με αριθμό πρωτοκόλλου. Με τις φωτογραφίες, τη βεβαίωση της αρχής, τη βεβαίωση καιρού, τις προσφορές, την άδεια κυκλοφορίας. Ζητήστε ρητά «εξώδικο συμβιβασμό». Αν η ασφάλεια πληρώνει, ζητήστε από τον δήμο την απαλλαγή και τα έξοδα που δεν πλήρωσε η ασφάλεια.
- Κρατήστε κάθε απόδειξη. Το ταξί, το αυτοκίνητο που νοικιάσατε, τη μεταφορά με γερανό. Στον Πειραιά, τα 48 € του ταξί χάθηκαν επειδή δεν υπήρχε απόδειξη5.
- Αν ο δήμος αρνηθεί ή σιωπήσει, μιλήστε με δικηγόρο. Η αγωγή για την ευθύνη του δήμου πηγαίνει στο διοικητικό πρωτοδικείο. Μην αφήσετε να περάσουν χρόνια, γιατί οι απαιτήσεις παραγράφονται. Ο δικηγόρος θα σας πει την προθεσμία για τη δική σας περίπτωση.
Τι λέει ο νόμος
- ΕισΝΑΚ, άρθρα 105 και 106. Ο δήμος ευθύνεται για τις παράνομες πράξεις και παραλείψεις των οργάνων του. Ένα δέντρο που δεν συντηρήθηκε είναι τέτοια παράλειψη, όπως έκρινε το Διοικητικό Πρωτοδικείο Πειραιά5.
- Αστικός Κώδικας, άρθρο 914. Ο ιδιώτης, ο γείτονας ή η πολυκατοικία, πληρώνει όταν ζημίωσε άλλον παράνομα και με υπαιτιότητα7.
- ν. 3852/2010, άρθρο 72. Η αρμοδιότητα της επιτροπής του δήμου να αποφασίζει για συμβιβασμό, όπως την εφάρμοσε ο Δήμος Πατρέων6.
- ν. 5116/2024, άρθρο 5Α. Από την 1η Ιουνίου 2025 κάθε αυτοκίνητο ασφαλίζεται υποχρεωτικά για δασική πυρκαγιά και πλημμύρα. Όποιος δεν το κάνει, δεν παίρνει κρατική αρωγή για το όχημα1. Η θύελλα δεν είναι μέσα.
- ν. 2496/1997, άρθρο 7. Δηλώνετε τη ζημιά σε οκτώ ημέρες και την περιορίζετε όσο μπορείτε. Τα εύλογα έξοδα του περιορισμού τα πληρώνει η εταιρεία10.
- ν. 2496/1997, άρθρο 14. Όταν η εταιρεία σας πληρώσει, παίρνει τη θέση σας απέναντι στον υπεύθυνο, και εσείς δεν πρέπει να χαλάσετε αυτό το δικαίωμα10.
Τι δείχνουν τα στοιχεία
Η ΕΑΕΕ δεν μετράει χωριστά τα δέντρα. Δείχνει όμως πόσοι έχουν τις καλύψεις που πληρώνουν τη δική τους ζημιά, και πόσο κοστίζει μια ζημιά. Για τα ιδιωτικά επιβατικά του 2024, τα στοιχεία είναι αυτά12.
| Κάλυψη, ιδιωτικά επιβατικά 2024 | Ζημιές μέσα στη χρονιά | Ζημιές στα 100 αυτοκίνητα με την κάλυψη | Μέσο κόστος ζημιάς |
|---|---|---|---|
| Αστική ευθύνη, για σύγκριση | 312.845 | 7,55 | 1.421 € |
| Ίδιες ζημιές | 20.040 | 4,18 | 2.217 € |
| Θραύση κρυστάλλων | 97.610 | 3,39 | 329 € |
| Κλοπή | 7.937 | 0,53 | 4.733 € |
| Πυρός | 540 | 0,03 | 5.580 € |
Δύο πράγματα βγαίνουν από τον πίνακα. Το πρώτο: λίγοι έχουν ίδιες ζημιές. Αν οι 20.040 ζημιές είναι 4,18 στα 100 αυτοκίνητα με την κάλυψη, τότε την είχαν περίπου 479.000 αυτοκίνητα, από 4.143.523 ιδιωτικά επιβατικά με ασφάλεια12. Περίπου 12 στα 100. Τα άλλα 88, όταν πέσει το δέντρο, ψάχνουν τον δήμο. Το δεύτερο: η θραύση κρυστάλλων είναι πολύ πιο διαδεδομένη, με 97.610 ζημιές μέσα στη χρονιά, και η μέση ζημιά της είναι 329 €12. Για το κλαδί που έσπασε το παρμπρίζ, αυτή η κάλυψη είναι συχνά αρκετή.
Και δύο πραγματικές υποθέσεις, για μέτρο:
Ένα παράδειγμα
Η Κατερίνα μένει στο Χαλάνδρι και έχει ένα Yaris 1.400 κυβικών, έντεκα ετών, με αξία γύρω στα 6.000 €. Ένα βράδυ του Νοεμβρίου φυσάει δυνατά. Το πρωί, ένα μεγάλο κλαδί από τον πλάτανο του πεζοδρομίου έχει βουλιάξει την οροφή και έχει σπάσει το παρμπρίζ. Το συνεργείο ζητά 2.300 € για την οροφή και το καπό. Το παρμπρίζ κοστίζει 380 €. Τα ποσά του παραδείγματος είναι υπόθεση.
Πρώτη περίπτωση: έχει αστική ευθύνη, φυσικές καταστροφές από τον νόμο και θραύση κρυστάλλων. Το παρμπρίζ το πληρώνει η θραύση κρυστάλλων, γιατί καλύπτει κάθε εξωτερική αιτία3. Η οροφή δεν πληρώνεται από πουθενά στο συμβόλαιο, γιατί η υποχρεωτική κάλυψη του 2025 δεν έχει αέρα1. Η Κατερίνα φωτογραφίζει, ζητά αριθμό συμβάντος από την πυροσβεστική που έκοψε το κλαδί, βγάζει βεβαίωση καιρού από το gov.gr και κάνει αίτηση στον δήμο με τρεις προσφορές. Η βεβαίωση δείχνει 6 μποφόρ, και ο κορμός ήταν κούφιος μέσα. Ο δήμος δύσκολα θα πει ότι φταίει μόνο ο καιρός. Αν δεχτεί συμβιβασμό, θα πληρώσει τη χαμηλότερη προσφορά, και τον ΦΠΑ με το τιμολόγιο, όπως στην Πάτρα6. Αν αρνηθεί, μένει το δικαστήριο.
Δεύτερη περίπτωση: έχει και φυσικά φαινόμενα, με απαλλαγή 300 €. Τώρα χρειάζεται τη θύελλα. Αν η βεβαίωση δείχνει 9 μποφόρ, η κάλυψη πληρώνει, γιατί ο όρος είναι 8 και πάνω3. Η εταιρεία δίνει 2.300 μείον 300, δηλαδή 2.000 €, και η Κατερίνα επισκευάζει σε μερικές εβδομάδες. Αν η επισκευή γίνει σε συνεργαζόμενο συνεργείο, η απαλλαγή μπορεί να πέσει στο μισό, στα 150 €, και τότε παίρνει 2.150 €3. Η εταιρεία μπορεί μετά να στραφεί κατά του δήμου για όσα πλήρωσε10. Η Κατερίνα ζητά από τον δήμο μόνο την απαλλαγή και τα ταξί, με αποδείξεις.
Τρίτη περίπτωση: έχει φυσικά φαινόμενα, αλλά η βεβαίωση δείχνει 6 μποφόρ. Η κάλυψη δεν πληρώνει, γιατί δεν ήταν θύελλα κατά τον ορισμό. Η Κατερίνα ξαναγυρίζει στον δήμο, και το ίδιο χαρτί που της χάλασε την ασφάλεια τη βοηθάει εκεί: ένα δέντρο που πέφτει με μέτριο αέρα είναι δέντρο που ήταν άρρωστο.
Τα λάθη που κοστίζουν
- Καθαρίζετε πριν φωτογραφίσετε. Χωρίς ρίζα και κορμό δεν αποδεικνύεται ότι το δέντρο ήταν άρρωστο. Η διόρθωση: φωτογραφίες και βίντεο πρώτα, μετά γερανός και πριόνι.
- Δεν ζητάτε βεβαίωση καιρού. Η ασφάλεια τη θέλει για να πληρώσει, και ο δήμος θα επικαλεστεί τον καιρό για να μην πληρώσει. Βγάλτε την την ίδια εβδομάδα από το gov.gr11.
- Νομίζετε ότι η κάλυψη του 2025 πληρώνει τον αέρα. Ο νόμος γράφει δασική πυρκαγιά και πλημμύρα1. Ελέγξτε αν το συμβόλαιό σας έχει τη λέξη «θύελλα» στα φυσικά φαινόμενα. Αν όχι, ζητήστε την τιμή της.
- Φέρνετε στον δήμο μία προσφορά χωρίς τιμολόγιο. Η Πάτρα πλήρωσε τη χαμηλότερη προσφορά, και τον ΦΠΑ μόνο με παραστατικό6. Φέρτε δύο ή τρεις, και κρατήστε το τιμολόγιο της επισκευής.
- Υπογράφετε στον γείτονα ότι δεν έχετε απαιτήσεις. Η εταιρεία σας παίρνει τη θέση σας απέναντί του όταν σας πληρώσει, και εσείς δεν πρέπει να της το χαλάσετε10. Δηλώστε πρώτα τη ζημιά.
- Ζητάτε από τον δήμο χωρίς αποδείξεις. Στον Πειραιά απορρίφθηκαν τα 1.400 € της μείωσης αξίας και τα 48 € των ταξί, επειδή δεν αποδείχτηκαν5. Μια εκτίμηση πραγματογνώμονα και οι αποδείξεις των εξόδων αξίζουν τον κόπο.
Ένα δέντρο στο αυτοκίνητο έχει δύο δρόμους για τα χρήματα, την ασφάλεια και τον υπεύθυνο του δέντρου, και ο ένας δεν κλείνει τον άλλον. Η ασφάλεια είναι γρήγορη, αλλά μόνο αν έχετε τη σωστή κάλυψη και ο αέρας ξεπέρασε το όριο. Ο δήμος είναι αργός, αλλά πληρώνει όταν δεν φρόντισε το δέντρο του. Αν θέλετε να δείτε πόσο κοστίζει να προσθέσετε τα φυσικά φαινόμενα και τη θραύση κρυστάλλων στο δικό σας αυτοκίνητο, βάλτε τα στοιχεία του στη σύγκριση ασφάλειας αυτοκινήτου. Δείχνει τον μέσο όρο της αγοράς από δημόσια στοιχεία και τη δική μας εκτίμηση για κάθε εταιρεία.
Συχνές ερωτήσεις
Καλύπτει η υποχρεωτική ασφάλεια το δέντρο που έπεσε στο αμάξι μου;
Όχι. Η υποχρεωτική ασφάλεια πληρώνει τη ζημιά που κάνει το αυτοκίνητό σας σε άλλους, όχι τη δική του. Ούτε η κάλυψη φυσικών καταστροφών που ζητά ο νόμος από το 2025 βοηθάει: ο νόμος γράφει δασική πυρκαγιά και πλημμύρα, όχι αέρα. Για το δέντρο χρειάζεστε τα φυσικά φαινόμενα με θύελλα, ή τη θραύση κρυστάλλων για ένα σπασμένο τζάμι.
Τι κάνω αν το δέντρο έπεσε χωρίς να φυσάει;
Τότε η κάλυψη φυσικών φαινομένων συνήθως δεν πληρώνει, γιατί θέλει θύελλα με βεβαίωση της ΕΜΥ. Ένα σάπιο ή ξερό δέντρο που πέφτει μια ήσυχη μέρα δείχνει ότι κάποιος δεν το φρόντισε. Αυτός είναι ο ιδιοκτήτης του: ο δήμος για το δέντρο του πεζοδρομίου, ο γείτονας για το δέντρο της αυλής του. Από αυτόν ζητάτε τα χρήματα.
Μπορώ να πάρω χρήματα από τον δήμο χωρίς δικαστήριο;
Ναι, με εξώδικο συμβιβασμό. Κάνετε αίτηση στον δήμο με φωτογραφίες, βεβαίωση της αρχής που ήρθε και προσφορές συνεργείου, και η δημοτική επιτροπή αποφασίζει. Η Πάτρα, για παράδειγμα, πλήρωσε το 2024 για δέντρο που έπεσε σε σταθμευμένο Skoda τον Νοέμβριο του 2023. Αν ο δήμος αρνηθεί ή δεν απαντήσει, μένει η αγωγή στο διοικητικό πρωτοδικείο.
Θα ανέβει το ασφάλιστρο αν δηλώσω ζημιά από δέντρο;
Το bonus-malus ανεβαίνει με ζημιά που φταίτε. Στους όρους της Groupama, η επιβάρυνση συνδέεται με ατύχημα όπου δεχτήκατε την υπαιτιότητα ή όπου η εταιρεία πλήρωσε κάποιον άλλον. Μια ζημιά από θύελλα δεν είναι τέτοια. Η εταιρεία μπορεί όμως να δει το ιστορικό σας στην ανανέωση, οπότε ρωτήστε την πριν δηλώσετε μια μικρή ζημιά.
Πώς βγάζω τη βεβαίωση καιρού της ΕΜΥ;
Με αίτηση στο gov.gr, με τους κωδικούς του Taxisnet. Από το 2021 η αίτηση για πιστοποιητικό καιρικών συνθηκών γίνεται ηλεκτρονικά και πηγαίνει στην ΕΜΥ. Γράψτε την ακριβή ημερομηνία, την ώρα και τη διεύθυνση. Η ασφαλιστική τη ζητά για να δει ότι ο αέρας ξεπέρασε το όριο του συμβολαίου, για παράδειγμα τα 8 μποφόρ.
Ποιος πληρώνει αν το δέντρο είναι της πολυκατοικίας;
Οι συνιδιοκτήτες, αν το δέντρο ήταν άρρωστο ή ξερό και δεν το κλάδεψαν. Αν η πολυκατοικία έχει ασφάλεια με αστική ευθύνη προς τρίτους, η ζημιά σας περνάει από εκεί. Αν το αυτοκίνητο είναι δικό σας και το δέντρο κοινό, είστε και εσείς συνιδιοκτήτης, και αυτό μπλέκει την υπόθεση. Ζητήστε από τον διαχειριστή το συμβόλαιο του κτιρίου.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ΕισΝΑΚ άρ. 105 · ΕισΝΑΚ άρ. 106 · ΑΚ άρ. 914 · ν. 2496/1997 άρ. 7 · ν. 2496/1997 άρ. 14 · ν. 5116/2024 άρ. 5Α · ν. 3852/2010 άρ. 72
Πηγές
- ↑ν. 5116/2024, άρθρο 5Α: ασφάλιση οχημάτων έναντι φυσικών καταστροφών, 2024, όπως ισχύει
- ↑Interamerican, Ασφάλεια αυτοκινήτου: συμπληρωματική κάλυψη φυσικών καταστροφών και ίδιες ζημιές, 20 Οκτωβρίου 2026
- ↑Hellas Direct, Όροι Ασφάλισης Οχήματος: φυσικές καταστροφές, φυσικά φαινόμενα, θραύση κρυστάλλων, ίδιες ζημιές, Σεπτέμβριος 2025
- ↑Hellas Direct, Έγγραφο πληροφοριών για το ασφαλιστικό προϊόν, Cars, Μάρτιος 2025
- ↑Διοικητικό Πρωτοδικείο Πειραιά, απόφαση Α132/2019: ευθύνη δήμου κατά τα άρθρα 105 και 106 ΕισΝΑΚ για κλαδί που έπεσε σε σταθμευμένο αυτοκίνητο, Απρίλιος 2019
- ↑Δήμος Πατρέων, Δημοτική Επιτροπή, απόφαση 600/2024 (ΑΔΑ 6ΗΩ4ΩΞΙ-19Π): συμβιβαστική επίλυση για ζημιά σταθμευμένου αυτοκινήτου από πτώση δέντρου, 9 Ιουλίου 2024
- ↑Αστικός Κώδικας, άρθρο 914: η αδικοπραξία, όπως ισχύει
- ↑Υδρόγειος, Όροι Ασφάλισης Οχημάτων, ειδικοί όροι 5 και 12: ίδιες ζημιές και φυσικά φαινόμενα, Ιανουάριος 2020
- ↑Groupama Ασφαλιστική, Όροι ασφάλισης αυτοκινήτων, άρθρο 9: καθορισμός ασφαλίστρων και bonus-malus, Φεβρουάριος 2026
- ↑ν. 2496/1997 για την ασφαλιστική σύμβαση, άρθρα 7 και 14, 1997, όπως ισχύει
- ↑ΚΥΑ 29639 ΕΞ 2021 (ΦΕΚ Β΄ 4071/06.09.2021): ηλεκτρονική αίτηση για πιστοποιητικό καιρικών συνθηκών της ΕΜΥ μέσω gov.gr, 2021
- ↑ΕΑΕΕ, Στατιστική Επετηρίδα Ασφάλισης Αυτοκινήτων 2024, πίνακες 1Α, 2Α, 2Β, 2Γ, 3Α και 3Β, 2025
Δημοσιεύτηκε 22 Οκτωβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 22 Οκτωβρίου 2027.