Με μια ματιά

Τι καλύπτει η γενική αστική ευθύνη ιδιώτη;

Η γενική αστική ευθύνη ιδιώτη πληρώνει τη ζημιά που κάνετε εσείς ή η οικογένειά σας σε άλλους χωρίς να οδηγείτε: την μπάλα στο τζάμι του γείτονα, το πλυντήριο που πλημμυρίζει τον κάτω όροφο. Πληρώνει και τα έξοδα της υπεράσπισής σας, ως το όριο που γράφει το συμβόλαιο.

  • Η INTERASCO δημοσιεύει στο site της τέσσερα πακέτα ιδιωτικής και οικογενειακής αστικής ευθύνης, με ολικά ασφάλιστρα συμβολαίου 45, 60, 85 ή 105 ευρώ1.
  • Η ΕΑΕΕ μέτρησε για το 2024 131.233 καλύψεις αστικής ευθύνης ιδιώτη και οικογένειας σε ισχύ, και μόλις 23 δηλωμένες ζημιές μέσα στη χρονιά2.
  • Στο καθαρό ασφάλιστρο μπαίνει φόρος 15%3, και από πάνω τα δικαιώματα συμβολαίου της εταιρείας. Συγκρίνετε πάντα ολικά ποσά.
  • Τα όρια ευθύνης τα γράφει το έντυπο πληροφοριών (IPID) κάθε προγράμματος, και διαφέρουν πολύ: στο Extended της AIG φτάνουν τις 100.000 ευρώ ανά ατύχημα4, στο Safe Home Exclusive της Allianz τις 30.000 ευρώ5.
  • Η απαίτηση εναντίον σας παραγράφεται πέντε χρόνια από τότε που ο ζημιωμένος έμαθε τη ζημιά και ποιος την έκανε (ΑΚ 937). Ένα περιστατικό του 2026 μπορεί να γίνει αγωγή το 2031.

Η ουσία

Η γενική αστική ευθύνη ιδιώτη είναι το συμβόλαιο που πληρώνει όταν κάνετε ζημιά σε κάποιον άλλον χωρίς να οδηγείτε. Το παιδί που στέλνει την μπάλα στο τζάμι του γείτονα, το ποδήλατο που παρασύρει πεζό, η γλάστρα που φεύγει από το μπαλκόνι, το πλυντήριο που πλημμυρίζει τον κάτω όροφο. Τα ποσά είναι μικρά: η INTERASCO, για παράδειγμα, δημοσιεύει πακέτα από 45 ως 105 ευρώ ολικά ανά συμβόλαιο1. Αυτή η σελίδα είναι για όποιον έχει σπίτι, παιδιά ή σκύλο και δεν έχει καταλάβει ακόμη ότι η ασφάλεια του αυτοκινήτου δεν πιάνει τίποτα από όλα αυτά.

Τι ακριβώς αγοράζετε

Αγοράζετε δύο πράγματα σε ένα συμβόλαιο, και το δεύτερο σπάνια το σκέφτεται κανείς.

Το πρώτο είναι τα χρήματα. Όταν κριθεί ότι χρωστάτε σε κάποιον, η εταιρεία πληρώνει αντί για εσάς, μέχρι το όριο που γράφει το συμβόλαιο. Πληρώνει νοσήλια, φυσικοθεραπείες, χαμένους μισθούς, επισκευές, και το ποσό που το δικαστήριο δίνει για τον πόνο και τη στενοχώρια.

Το δεύτερο είναι η υπεράσπιση. Αν κάποιος σας ζητήσει χρήματα και εσείς δεν φταίτε, η εταιρεία αναλαμβάνει την υπόθεση με δικούς της δικηγόρους και δικά της έξοδα. Στις μικρές απαιτήσεις αυτό μπορεί να αξίζει περισσότερο από την ίδια την αποζημίωση, γιατί σε μια μικρή υπόθεση ο δικηγόρος μπορεί να κοστίσει σχεδόν όσο η ίδια η απαίτηση.

Ο νόμος 2496/1997 στο άρθρο 25 το λέει ρητά: στην ασφάλιση ευθύνης η κάλυψη περιλαμβάνει και τα έξοδα που βγαίνουν άμεσα από την απόκρουση της απαίτησης του τρίτου, δηλαδή τα έξοδα υπεράσπισης. Το άρθρο δεν λέει αν τα έξοδα αυτά μπαίνουν μέσα στο όριο ή πάνω από αυτό. Αυτό το ορίζει το συμβόλαιο. Αν τα βάζει μέσα και τα δικαστικά φάνε 15.000 ευρώ από ένα όριο 30.000 ευρώ, στον ζημιωμένο μένουν 15.000 ευρώ. Μερικά συμβόλαια δίνουν τα έξοδα υπεράσπισης πάνω από το όριο. Αυτά είναι τα καλά συμβόλαια. Απλώς πρέπει να ρωτήσετε.

Ποιοι μπαίνουν μέσα

Το συμβόλαιο δεν γράφει ένα όνομα. Γράφει ένα νοικοκυριό, και οι όροι ορίζουν ποιοι ανήκουν σε αυτό. Ελέγξτε αν περιλαμβάνει:

  • Εσάς και τον ή τη σύζυγο, ή τον σύντροφο με σύμφωνο συμβίωσης.
  • Τα ανήλικα παιδιά, και τα ενήλικα όσο σπουδάζουν ή συνοικούν και εξαρτώνται οικονομικά.
  • Τους γονείς που μένουν στο ίδιο σπίτι.
  • Τα κατοικίδια, αν τα δηλώσετε.
  • Την οικιακή βοηθό ή τον φροντιστή, ως προς τη ζημιά που κάνουν σε τρίτους ενώ δουλεύουν για εσάς.

Το τελευταίο είναι πιο σοβαρό από όσο ακούγεται. Το άρθρο 922 του Αστικού Κώδικα λέει ότι όποιος βάζει άλλον να κάνει μια δουλειά ευθύνεται για τη ζημιά που κάνει εκείνος στην εκτέλεσή της. Αν η κυρία που καθαρίζει το σπίτι σας ρίξει νερά και γλιστρήσει ο ταχυδρόμος, ο ταχυδρόμος στρέφεται σε εσάς.

Τι καλύπτει στην πράξη, με ονόματα

Οι όροι γράφουν «σωματικές βλάβες και υλικές ζημιές σε τρίτους». Δείτε τι σημαίνει αυτό σε ελληνικές ζωές.

Το τζάμι του γείτονα. Ο δωδεκάχρονος παίζει μπάλα στην αυλή και το τζάμι του ισογείου γίνεται κομμάτια. Το άρθρο 923 λέει ότι ο γονιός που έχει την επιμέλεια ευθύνεται, εκτός αν αποδείξει ότι επέβλεπε σωστά. Κανένα δικαστήριο δεν πείθεται εύκολα. Το συμβόλαιο πληρώνει το τζάμι, τα κουφώματα και το συνεργείο.

Το νερό προς τα κάτω. Ο σωλήνας του πλυντηρίου βγαίνει τη νύχτα. Το πρωί ο από κάτω έχει φουσκωμένο παρκέ και βρεγμένο ταβάνι. Είναι κλασική γειτονική διαφορά, και το ποσό εξαρτάται από το πάτωμα και τα ντουλάπια της κουζίνας. Για μέτρο, στις ασφαλίσεις κατοικίας του 2024 η ΕΑΕΕ μέτρησε 2.044 ζημιές από θραύση σωληνώσεων με 3.087.000 ευρώ αποζημιώσεις, δηλαδή περίπου 1.500 ευρώ η καθεμία6.

Ο πεζός και το ποδήλατο. Δεν υπάρχει πινακίδα, δεν υπάρχει υποχρεωτική ασφάλεια, υπάρχει όμως ευθύνη. Ένα κάταγμα ισχίου σε ηλικιωμένο άνθρωπο, με χειρουργείο και μήνες αποκατάστασης, βγάζει μεγάλη απαίτηση. Για το ηλεκτρικό πατίνι η ασφάλεια αστικής ευθύνης έγινε υποχρεωτική με τον ν. 5322/2026, με όριο τουλάχιστον 50.000 ευρώ και συμβόλαιο που γράφει τον σειριακό αριθμό του7.

Η γλάστρα και το κεραμίδι. Ό,τι πέφτει από τον χώρο σας σε δημόσιο δρόμο είναι δικό σας πρόβλημα. Αν χτυπήσει άνθρωπο, είναι σοβαρό πρόβλημα.

Ο σκύλος στο πάρκο. Το δάγκωμα είναι κλασική απαίτηση αυτού του κλάδου. Ο κάτοχος ζώου ευθύνεται χωρίς να χρειάζεται να αποδειχθεί αμέλεια. Το θέμα έχει δικό του οδηγό εδώ μέσα, γιατί ο νόμος 4830/2021 πρόσθεσε υποχρεώσεις που κρίνουν την έκβαση.

Το ερασιτεχνικό σπορ. Η μπαλιά στο ματς της Τρίτης που σπάει τη μύτη ενός συμπαίκτη, η μπάλα του τένις που χτυπάει θεατή, το ποδήλατο βουνού που ρίχνει πεζοπόρο. Καλύπτονται όσο δεν είναι επαγγελματική δραστηριότητα.

Τι δεν καλύπτει

Οι εξαιρέσεις μοιάζουν πολύ από εταιρεία σε εταιρεία. Αυτές είναι οι επτά που ψάχνετε στο έντυπο πληροφοριών (IPID) του προγράμματος.

Ό,τι κάνετε με όχημα. Αυτοκίνητο, μηχανή, τρακτέρ, σκάφος, αεροσκάφος. Έχουν δικά τους υποχρεωτικά συμβόλαια και θα υπήρχε διπλή ασφάλιση.

Η πρόθεση. Αν σπάσετε επίτηδες κάτι, δεν είναι ατύχημα. Ελέγξτε και αν εξαιρείται η ζημιά όταν είστε μεθυσμένοι ή υπό ουσίες, γιατί η αυστηρότητα αλλάζει από εταιρεία σε εταιρεία.

Πράγματα στα χέρια σας. Ό,τι σας δάνεισαν, νοικιάσατε ή φυλάτε. Το δανεικό τρυπάνι, το νοικιασμένο σκι, η βαλίτσα του φίλου. Το Extended της AIG, για παράδειγμα, εξαιρεί ρητά τις ζημιές σε πράγματα τρίτων που έχετε στην κατοχή σας4.

Η ίδια σας η οικογένεια. Δεν αποζημιώνεστε για ζημιά μεταξύ ανθρώπων που καλύπτει το ίδιο συμβόλαιο. Δεν μπορείτε να στραφείτε εναντίον του εαυτού σας. Το ίδιο IPID εξαιρεί τις ζημιές στον ασφαλισμένο και σε όσους μένουν μαζί του4.

Η δουλειά σας. Μόλις η ζημιά συνδεθεί με επάγγελμα ή επιχείρηση, το συμβόλαιο ιδιώτη σταματά. Εκεί αρχίζει η επαγγελματική ευθύνη, με άλλη τιμή και άλλη λογική.

Πρόστιμα και συμβατικές υποχρεώσεις. Ένα πρόστιμο του δήμου δεν είναι αποζημίωση τρίτου. Ούτε η ρήτρα που υπογράψατε σε ιδιωτικό συμφωνητικό.

Τα μεγάλα κακά. Πόλεμος, τρομοκρατία, ραδιενέργεια, αμίαντος, ρύπανση περιβάλλοντος. Η ρύπανση ασφαλίζεται χωριστά και κοστίζει διαφορετικά.

Οι καλύψεις που προσθέτετε και τι κάνει η καθεμία

Οι εταιρείες πουλάνε έναν πυρήνα και γύρω του μερικές επεκτάσεις. Αξίζει να ξέρετε τι λύνει η καθεμία.

Νομική προστασία. Ο δικηγόρος που διεκδικεί για εσάς όταν φταίει ο άλλος. Είναι η άλλη μισή προστασία: το βασικό συμβόλαιο κοιτάει προς τα έξω, αυτή προς τα μέσα. Λίγοι την αγοράζουν για την οικογένεια: η ΕΑΕΕ μέτρησε για το 2024 31.159 συμβόλαια νομικής προστασίας οικογένειας, απέναντι σε 4.558.707 για το αυτοκίνητο8.

Ζημιές στο νοικιασμένο σπίτι. Αν μένετε σε σπίτι που δεν είναι δικό σας, ευθύνεστε απέναντι στον ιδιοκτήτη για τη φωτιά στην κουζίνα και το νερό στο παρκέ. Χωρίς την κάλυψη, η εγγύηση φεύγει πρώτη και μετά έρχεται εξώδικο.

Εργοδοτική ευθύνη οικιακού προσωπικού. Δεν αφορά τη ζημιά που κάνει η βοηθός σε άλλον, αλλά τον τραυματισμό της ίδιας μέσα στο σπίτι σας. Είναι εργατικό ατύχημα και ο ΕΦΚΑ καλύπτει μόνο ένα μέρος. Τη διαφορά την ζητούν από εσάς.

Ποδήλατο και πατίνι. Σε κάποια συμβόλαια μπαίνει αυτόματα, σε άλλα δηλώνεται. Στις πόλεις που γέμισαν μικρά οχήματα χωρίς πινακίδα, είναι η κάλυψη με τη μεγαλύτερη πιθανότητα να χρησιμοποιηθεί.

Drone. Μπαίνει ως επέκταση σε μερικά συμβόλαια ιδιώτη, με μικρά όρια. Αν πετάτε τακτικά, χρειάζεστε ξεχωριστό συμβόλαιο που να πληροί όσα ζητά ο ευρωπαϊκός κανονισμός.

Πώς τιμολογείται

Εδώ είναι που η γενική αστική ευθύνη διαφέρει από κάθε άλλο συμβόλαιο. Δεν ασφαλίζεται ένα πράγμα με αξία. Ασφαλίζεται μια πιθανότητα, και η εταιρεία τη μετρά με λίγα ερωτήματα.

Το όριο κάλυψης. Η κύρια μεταβλητή. Οι εταιρείες πουλούν κλίμακες ορίων, και μεγαλύτερο όριο σημαίνει μεγαλύτερο ασφάλιστρο. Οι μεγάλες ζημιές όμως είναι σπάνιες, οπότε ζητήστε τιμή για δύο όρια πριν αποφασίσετε.

Πόσοι είστε. Κάθε άνθρωπος στο συμβόλαιο είναι άλλο ένα ζευγάρι χέρια, γι’ αυτό η εταιρεία ρωτά ποιοι μένουν στο σπίτι.

Κατοικίδια. Ο σκύλος πρέπει να δηλωθεί, και μπορεί να ανεβάσει την τιμή. Κάποιες εταιρείες βάζουν και ξεχωριστό όριο για το ζώο.

Ιδιοκτήτης ή ενοικιαστής. Ο ενοικιαστής κουβαλάει και το κτίριο του ιδιοκτήτη πάνω από τα δικά του πράγματα, οπότε πληρώνει παραπάνω όταν παίρνει και την αντίστοιχη επέκταση.

Το επάγγελμά σας δεν μπαίνει στη συζήτηση με τον ίδιο τρόπο, γιατί το συμβόλαιο ιδιώτη σταματά ακριβώς εκεί που αρχίζει το επάγγελμα.

Πώς διαλέγετε νούμερο για το όριο

Οι περισσότεροι διαλέγουν όριο κοιτώντας την τιμή. Δοκιμάστε το αντίστροφο: υπολογίστε τη χειρότερη ρεαλιστική ζημιά και μετά δείτε τι κοστίζει να την καλύψετε.

Η χειρότερη ρεαλιστική ζημιά ενός νοικοκυριού δεν είναι το τζάμι. Είναι ο σοβαρός τραυματισμός ενός ανθρώπου που δούλευε. Σπάστε τον σε κομμάτια, όπως τον σπάει και η αγωγή. Νοσηλεία σε ιδιωτικό νοσοκομείο. Χειρουργείο και υλικά. Φυσικοθεραπείες επί μήνες. Αποκλειστική νοσοκόμα. Απώλεια εισοδήματος, όσα έβγαζε ο άνθρωπος για όσο δεν δούλευε, και αν μείνει αναπηρία, μια μηνιαία πρόσοδο για χρόνια. Και από πάνω η ηθική βλάβη του άρθρου 932, που το δικαστήριο την ορίζει κατά την κρίση του.

Έστω ότι όλα αυτά μαζί φτάνουν τις 80.000 ευρώ. Με όριο 30.000 ευρώ, τις 50.000 τις χρωστάτε εσείς. Γι’ αυτό λέμε 100.000 ευρώ ως βάση και 300.000 ευρώ όταν στο σπίτι υπάρχει σκύλος, παιδί που αθλείται, ποδήλατο, ή μπαλκόνι πάνω από πεζοδρόμιο.

Κοιτάξτε και το ανώτατο όριο για όλη τη χρονιά ή για όλη τη διάρκεια, όχι μόνο το όριο ανά περιστατικό. Στο Extended της AIG, για παράδειγμα, το όριο είναι 100.000 ευρώ ανά ατύχημα και 500.000 ευρώ συνολικά για όλη τη διάρκεια του συμβολαίου4. Αν το συνολικό όριο είναι ίδιο με το όριο ανά περιστατικό, μια μεγάλη ζημιά τον Μάρτιο σας αφήνει χωρίς κάλυψη ως την ανανέωση.

Τι ρωτάτε πριν υπογράψετε

Το συμβόλαιο έχει λίγες σελίδες, οπότε οι ερωτήσεις είναι λίγες. Στείλτε τις με μήνυμα στον διαμεσολαβητή σας και κρατήστε τη γραπτή απάντηση.

  • Ποιοι ακριβώς καλύπτονται ονομαστικά, και τι γίνεται με το παιδί που σπουδάζει σε άλλη πόλη.
  • Τα έξοδα υπεράσπισης είναι μέσα στο όριο ή πάνω από αυτό.
  • Ποιο είναι το ετήσιο ανώτατο όριο και πόσο ισχύει η απαλλαγή σε υλικές και σε σωματικές ζημιές.
  • Καλύπτεται το ποδήλατο και το ηλεκτρικό πατίνι, και με ποιο όριο.
  • Ποια είναι η εδαφική έκταση, και αν καλύπτονται ταξίδια εκτός Ευρώπης.
  • Χρειάζεται δήλωση για τον σκύλο, και ποιες φυλές έχουν ειδικούς όρους.
  • Αν σταματήσω το συμβόλαιο, καλύπτονται ζημιές που έγιναν όσο ίσχυε αλλά δηλώνονται αργότερα.

Η τελευταία ερώτηση έχει καλή απάντηση σε αυτό το προϊόν. Το συμβόλαιο ιδιώτη γράφεται σε βάση περιστατικού, δηλαδή απαντά για ό,τι συνέβη όσο ίσχυε, ακόμη κι αν η απαίτηση φανεί χρόνια μετά. Στην επαγγελματική ευθύνη ισχύει το αντίθετο, και εκεί είναι το μεγάλο παγιδάκι του κλάδου.

Τι λέει ο νόμος

Ο πυρήνας είναι το άρθρο 914 του Αστικού Κώδικα: όποιος ζημιώσει άλλον παράνομα και υπαίτια, οφείλει να τον αποζημιώσει. Υπαίτια σημαίνει και από αμέλεια. Δεν χρειάζεται να το θέλατε, αρκεί να μην προσέξατε όσο θα πρόσεχε ένας μέσος προσεκτικός άνθρωπος.

Το άρθρο 923 βάζει τον γονιό στη θέση του παιδιού. Ο έχων την εποπτεία ανηλίκου ευθύνεται για τη ζημιά που ο ανήλικος προξενεί σε τρίτον, εκτός αν αποδείξει ότι άσκησε σωστά την εποπτεία. Στην πράξη το βάρος της απόδειξης είναι δικό σας και σπάνια σηκώνεται.

Το άρθρο 922 σας δένει με όποιον δουλεύει για εσάς, όπως εξηγήσαμε παραπάνω με την οικιακή βοηθό.

Το άρθρο 932 δίνει στον ζημιωμένο χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, και στην οικογένεια για ψυχική οδύνη σε περίπτωση θανάτου. Αυτό είναι το κομμάτι που δεν προβλέπεται με απόδειξη. Το ποσό το ορίζει το δικαστήριο κατά την κρίση του, και έρχεται πάνω από τα έξοδα.

Το άρθρο 937 ορίζει πενταετή παραγραφή από τη γνώση της ζημιάς και του υπόχρεου, με εξωτερικό όριο τα είκοσι χρόνια από την πράξη. Γι’ αυτό δεν πετάτε ποτέ ένα παλιό ασφαλιστήριο ευθύνης.

Από την πλευρά του συμβολαίου, ο νόμος 2496/1997 ζητά στο άρθρο 7 να δηλώσετε το περιστατικό μέσα σε οκτώ ημέρες από τότε που το μάθατε, και στο άρθρο 25 ορίζει ότι η κάλυψη περιλαμβάνει τα έξοδα για την απόκρουση και την ικανοποίηση της απαίτησης, αλλά όχι μια ζημιά που κάνατε με δόλο.

Τι δείχνουν τα δημόσια στοιχεία

Η ΕΑΕΕ μέτρησε για το 2024 131.233 καλύψεις αστικής ευθύνης ιδιώτη και οικογένειας σε ισχύ, το 42,6% των καλύψεων γενικής αστικής ευθύνης της έρευνάς της2. Μέσα στη χρονιά δηλώθηκαν μόνο 23 ζημιές, δηλαδή συχνότητα 0,02%, με μέση ζημιά 1.147 ευρώ στην πρώτη εκτίμηση2. Τα ποσά αυτά μεγαλώνουν με τον χρόνο, γιατί μια αγωγή κλείνει χρόνια μετά το περιστατικό: η ΕΑΕΕ υπολογίζει ότι οι αποζημιώσεις της αστικής ευθύνης φτάνουν κατά μέσο όρο τις 2,13 φορές την πρώτη εκτίμηση στο τέλος του επόμενου έτους και τις 3,99 φορές στο έβδομο2.

Για την τιμή, μία εταιρεία δημοσιεύει τα ποσά της: η INTERASCO γράφει στο site της ολικά ασφάλιστρα συμβολαίου 45, 60, 85 ή 105 ευρώ για τα τέσσερα πακέτα ιδιωτικής και οικογενειακής αστικής ευθύνης1. Ολικό είναι το ποσό που πληρώνετε, με τον φόρο ασφαλίστρων μέσα, που είναι 15% του καθαρού ασφαλίστρου3. Όταν ζητάτε προσφορές, ζητήστε ίδιο όριο από όλες τις εταιρείες και συγκρίνετε ολικά ποσά. Πολλές «ανεξήγητες» διαφορές τιμών είναι απλώς ο φόρος.

Ένα παράδειγμα

Ο Θανάσης είναι 44 ετών, μένει στο Χαλάνδρι σε ιδιόκτητο διαμέρισμα με τη γυναίκα του και δύο παιδιά, 8 και 13 ετών. Το μικρό παίζει μπάσκετ, το μεγάλο πηγαίνει στο σχολείο με ποδήλατο. Έχουν ένα αυτοκίνητο, ασφαλισμένο κανονικά, και καμία άλλη ασφάλεια ευθύνης.

Ζητά προσφορές για τέσσερα άτομα, ιδιόκτητη κατοικία, χωρίς κατοικίδιο, με την πρόσθετη νομική προστασία, και για δύο όρια: 100.000 και 300.000 ευρώ. Συγκρίνει ολικά ποσά, με ίδιο όριο σε κάθε εταιρεία.

Μετά κάνει την αλλαγή που προτείνουμε σε κάθε νοικοκυριό με παιδιά: κρατά το όριο των 300.000 ευρώ. Έστω ότι το συμβόλαιο του κοστίζει 120 ευρώ τον χρόνο ολικά. Είναι 10 ευρώ τον μήνα για ολόκληρη την οικογένεια.

Δύο χρόνια αργότερα, το μεγάλο παιδί κατεβαίνει την Ηρώδου Αττικού με το ποδήλατο και ρίχνει μια γυναίκα 68 ετών που κατέβαινε από το πεζοδρόμιο. Κάταγμα κερκίδας και κάταγμα λεκάνης. Νοσηλεία εννέα ημερών, χειρουργείο, τέσσερις μήνες φυσικοθεραπεία, αποκλειστική νοσοκόμα στο σπίτι για έξι εβδομάδες. Η οικογένειά της ζητά 38.000 ευρώ για έξοδα και απώλεια εισοδήματος από τη δουλειά της κόρης που την φρόντιζε, και 25.000 ευρώ για ηθική βλάβη.

Η εταιρεία εξετάζει το περιστατικό, αναγνωρίζει ευθύνη κατά 80% επειδή η πεζή κατέβηκε εκτός διάβασης, και συμβιβάζεται στις 46.000 ευρώ. Ο Θανάσης πληρώνει την απαλλαγή, αν το συμβόλαιό του έχει, και τίποτα άλλο. Με το αρχικό όριο των 100.000 ευρώ θα ήταν επίσης καλυμμένος. Με όριο 30.000 ευρώ θα χρωστούσε 16.000 ευρώ από την τσέπη του, και θα τα χρωστούσε για χρόνια.

Τι κάνετε τη στιγμή που γίνεται η ζημιά

Υπάρχει ένας κανόνας που δεν τον έχει καμία άλλη ασφάλιση: δεν παραδέχεστε τίποτα.

Βοηθάτε τον άνθρωπο, καλείτε ασθενοφόρο αν χρειάζεται, παίρνετε στοιχεία και τηλέφωνα μαρτύρων, βγάζετε φωτογραφίες. Δεν λέτε «εγώ φταίω», δεν υπογράφετε χαρτί, δεν προσφέρετε ποσό για να τελειώσει η ιστορία. Μια γραπτή παραδοχή δένει τα χέρια της εταιρείας και της δίνει λόγο να μειώσει την αποζημίωση, γιατί της αφαιρέσατε το δικαίωμα να διαπραγματευτεί.

Μέσα σε οκτώ ημέρες δηλώνετε το περιστατικό. Όταν έρθει εξώδικο ή αγωγή, την προωθείτε στην εταιρεία αυθημερόν και δεν απαντάτε μόνοι σας. Από εκεί και πέρα η υπόθεση είναι δική τους: εξετάζουν, διαπραγματεύονται, πληρώνουν ή αρνούνται και σας υπερασπίζονται.

Τα λάθη που κοστίζουν

Να πιστεύετε ότι σας καλύπτει το συμβόλαιο του σπιτιού. Η γραμμή «αστική ευθύνη» στο συμβόλαιο κατοικίας αφορά ζημιές που προκαλεί το ακίνητο σε τρίτους. Το παιδί στο γήπεδο και ο σκύλος στο πάρκο μένουν απ’ έξω. Τι κάνετε: ελέγξτε τη διατύπωση και ζητήστε επέκταση σε οικογενειακή ευθύνη, ή χωριστό συμβόλαιο.

Να διαλέξετε το μικρότερο όριο για να γλιτώσετε λίγα ευρώ. Ένα σοβαρό κάταγμα με αποκατάσταση μπορεί να εξαντλήσει ένα μικρό όριο πριν καν μιλήσουμε για ηθική βλάβη. Η λύση: 100.000 ευρώ ελάχιστο, 300.000 ευρώ αν υπάρχουν παιδιά ή ζώο.

Να μη δηλώσετε τον σκύλο ή τη φυλή του. Ένα συμβόλαιο μπορεί να εξαιρεί ρητά ζώα που δεν δηλώθηκαν, και ορισμένες φυλές έχουν ειδικούς όρους. Το σωστό: γραπτή δήλωση του ζώου και της φυλής, και κρατήστε αντίγραφο.

Να θεωρήσετε ότι η δουλειά από το σπίτι είναι «ιδιωτική». Αν δέχεστε πελάτες στο σπίτι ή φτιάχνετε πράγματα για πώληση, μια ζημιά μπορεί να κριθεί επαγγελματική και να μείνει ακάλυπτη. Αντί γι’ αυτό: πείτε το στην εταιρεία πριν, όχι μετά.

Να ξεχάσετε την εδαφική έκταση πριν το ταξίδι. Η ζημιά στο ξενοδοχείο της Ρώμης δεν καλύπτεται αυτόματα. Στα έντυπα πληροφοριών της AIG και της Allianz που παραθέτουμε, η κάλυψη ισχύει μόνο στην Ελλάδα45. Πώς το φτιάχνετε: διαβάστε τη γραμμή «Πού είμαι καλυμμένος;» στο IPID και, αν ταξιδεύετε, ζητήστε επέκταση ή ταξιδιωτικό συμβόλαιο.

Να ακυρώσετε και να πετάξετε τα παλιά έγγραφα. Με πενταετή παραγραφή, μια απαίτηση μπορεί να έρθει πολύ αργότερα και να αφορά χρονιά που ήσασταν ασφαλισμένοι. Κάντε το εξής: κρατήστε τα ασφαλιστήρια για τουλάχιστον έξι χρόνια.

Η γενική αστική ευθύνη ιδιώτη κοστίζει λίγα και την αγοράζουν λίγοι. Δεν προστατεύει ένα αντικείμενο. Προστατεύει τον μισθό, τις καταθέσεις και το σπίτι σας από μια ζημιά που δεν σχεδιάσατε ποτέ να κάνετε. Στη σύγκριση αστικής ευθύνης βρίσκετε τη δική μας εκτίμηση για κάθε εταιρεία, από τη φθηνότερη. Ζητήστε προσφορά για 100.000 και για 300.000 ευρώ πριν αποφασίσετε.

Συχνές ερωτήσεις

Καλύπτει το συμβόλαιο και τα παιδιά μου όταν λείπουν στις σπουδές;

Εξαρτάται από το πώς ορίζουν οι όροι τους ασφαλισμένους. Κάποια συμβόλαια γράφουν τα παιδιά που συνοικούν ή σπουδάζουν και εξαρτώνται οικονομικά από εσάς. Αν το παιδί σας δουλεύει και μένει μόνο του, μάλλον βγαίνει από το συμβόλαιο. Ρωτήστε γραπτά και κρατήστε την απάντηση, γιατί η διατύπωση αλλάζει από εταιρεία σε εταιρεία.

Πληρώνει η ασφάλεια αν σπάσω κάτι σε ξένο σπίτι;

Αν είναι ζημιά που κάνατε από αμέλεια σε πράγμα τρίτου, ναι. Αν όμως το πράγμα σας το είχαν δανείσει ή εμπιστευτεί για φύλαξη, μάλλον όχι. Το έντυπο πληροφοριών του Extended της AIG, για παράδειγμα, εξαιρεί ρητά τις ζημιές σε πράγματα τρίτων που έχετε στην κατοχή σας. Η βιτρίνα του γείτονα καλύπτεται. Η φωτογραφική μηχανή που σας δάνεισε ο φίλος σας όχι.

Χρειάζομαι ξεχωριστό συμβόλαιο αν έχω ήδη ασφάλεια κατοικίας;

Εξαρτάται από τη διατύπωση. Σε κάποια συμβόλαια κατοικίας η αστική ευθύνη αφορά μόνο ζημιές που προκαλεί το ίδιο το ακίνητο σε τρίτους. Άλλα έχουν μέσα και οικογενειακή αστική ευθύνη, όπως το Extended της AIG και το Safe Home Exclusive της Allianz. Διαβάστε αν λέει «από την κατοικία» ή «οικογενειακή», και το όριο. Στην πρώτη περίπτωση χρειάζεστε επέκταση ή χωριστό συμβόλαιο.

Τι όριο να διαλέξω;

Τουλάχιστον 100.000 ευρώ, και 300.000 ευρώ αν έχετε σκύλο, παιδιά που αθλούνται ή μπαλκόνι πάνω από πεζοδρόμιο. Ζητήστε προσφορά και για τα δύο όρια και δείτε τη διαφορά. Σε έναν σοβαρό τραυματισμό ο ζημιωμένος ζητά μαζί νοσήλια, χαμένους μισθούς και ηθική βλάβη, και ό,τι περισσεύει από το όριο το πληρώνετε εσείς.

Με καλύπτει το συμβόλαιο στις διακοπές στο εξωτερικό;

Μην το θεωρείτε δεδομένο. Στα δύο έντυπα πληροφοριών που παραθέτουμε, της AIG και της Allianz, η κάλυψη ισχύει μόνο στην Ελλάδα. Ελέγξτε τη γραμμή «Πού είμαι καλυμμένος;» πριν κλείσετε εισιτήρια, όχι μετά, και ζητήστε επέκταση ή ταξιδιωτικό συμβόλαιο αν χρειάζεται.

Πόσο γρήγορα πρέπει να δηλώσω ένα περιστατικό;

Σε οκτώ ημέρες από τότε που το μάθατε, όπως ορίζει ο νόμος 2496/1997. Δηλώνετε ακόμα κι αν δεν σας έχει ζητήσει τίποτα ο ζημιωμένος. Η καθυστερημένη δήλωση δίνει στην εταιρεία επιχείρημα να μειώσει ή να αρνηθεί, αν η καθυστέρηση την εμπόδισε να ερευνήσει.

Αν φταίει και ο άλλος, τι γίνεται;

Το δικαστήριο μοιράζει την ευθύνη σε ποσοστά. Αν κριθεί ότι φταίτε κατά 60% και ο ζημιωμένος κατά 40%, πληρώνετε το 60% της ζημιάς. Η εταιρεία σας θα προσπαθήσει να ανεβάσει το ποσοστό του άλλου, γιατί έτσι πληρώνει λιγότερα. Αυτή η διαπραγμάτευση είναι μέρος της κάλυψης.

Πόσο ψηλά φτάνουν τα όρια αστικής ευθύνης στην ασφάλεια κατοικίας;

Τα όρια αλλάζουν από πρόγραμμα σε πρόγραμμα, και τα γράφει το έντυπο πληροφοριών (IPID) κάθε προγράμματος. Σε ένα από τα δύο που παραθέτουμε, η γενική και οικογενειακή αστική ευθύνη φτάνει τις 100.000 ευρώ ανά ατύχημα και τις 500.000 ευρώ συνολικά. Στο άλλο, η αστική ευθύνη οικογενειάρχη σταματά στις 30.000 ευρώ. Αν θέλετε 300.000 ευρώ, ζητήστε τα ρητά ή πάρτε ξεχωριστό συμβόλαιο.

Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ΑΚ άρ. 914 · ΑΚ άρ. 922 · ΑΚ άρ. 923 · ΑΚ άρ. 932 · ΑΚ άρ. 937 · ν. 2496/1997 άρ. 7 · ν. 2496/1997 άρ. 25 · ν. 5322/2026 · ν. 5177/2025 άρ. 43

Πηγές

  1. ↑INTERASCO, Ιδιωτική και οικογενειακή αστική ευθύνη, 12 Οκτωβρίου 2026
  2. ↑ΕΑΕΕ, Ασφάλιση Αστικής Ευθύνης και Επαγγελματικών Ευθυνών 2024, πίνακες 3 και 17, 2025
  3. ↑ν. 5177/2025 (ΦΕΚ Α΄ 21/14.02.2025), Κώδικας Έμμεσων Φόρων, άρθρο 43: ο φόρος ασφαλίστρων, 2025
  4. ↑AIG, έγγραφο πληροφοριών Ασφάλιση Κατοικίας Extended, ισχύον κείμενο
  5. ↑Allianz, έγγραφο πληροφοριών Safe Home Exclusive, Ιούνιος 2025
  6. ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Περιουσίας 2024, πίνακες 17 και 18, 2025
  7. ↑ΕΑΕΕ: Πώς θα γίνεται η ασφάλιση στα ηλεκτρικά πατίνια με τον νέο νόμο 5322/2026 (ΦΕΚ Α΄ 117), 2026
  8. ΑΚ άρ. 914, ισχύον κείμενο
  9. Υδρόγειος, Γενικοί Όροι Ασφάλισης Αστικής Ευθύνης έναντι Τρίτων, 2015

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.