Με μια ματιά

Τι σημαίνει «EIOPA» στην ασφάλιση;

Η EIOPA είναι η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων, με έδρα τη Φρανκφούρτη από το 2011. Γράφει τους κοινούς κανόνες για τις ασφαλιστικές της Ευρώπης και συντονίζει τους εθνικούς επόπτες. Δεν εποπτεύει απευθείας τις ελληνικές εταιρείες και δεν εξετάζει ατομικά παράπονα.

Το έντυπο πληροφοριών που παίρνετε με την ασφάλεια του αυτοκινήτου σας έχει την ίδια μορφή στην Αθήνα, στη Μαδρίτη και στο Δουβλίνο. Το ίδιο και η ετήσια έκθεση φερεγγυότητας που δημοσιεύει κάθε ασφαλιστική. Δεν είναι σύμπτωση. Πίσω από τα δύο βρίσκεται μια ευρωπαϊκή αρχή που δεν θα συναντήσετε ποτέ στο γκισέ, την EIOPA.

Τι είναι, με απλά λόγια

Η EIOPA είναι η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων. Άρχισε να λειτουργεί την 1η Ιανουαρίου 2011, με τον Κανονισμό (ΕΕ) 1094/2010, και πήρε τη θέση μιας παλαιότερης επιτροπής των εθνικών εποπτών. Έχει έδρα τη Φρανκφούρτη.

Τη ζήτησε μια έκθεση του 2009 για την εποπτεία στην Ευρώπη, και γεννήθηκε μαζί με δύο αδελφές αρχές. Η μία είναι για τις τράπεζες, η άλλη για τις κινητές αξίες και τις αγορές. Η EIOPA είναι η τρίτη, για τις ασφαλίσεις και τις επαγγελματικές συντάξεις. Οι τρεις μαζί φτιάχνουν το ευρωπαϊκό σύστημα χρηματοπιστωτικής εποπτείας.

Η δουλειά της έχει τρία σκέλη:

  • Προστασία του καταναλωτή. Ο σκοπός της, με τα δικά της λόγια, είναι να προστατεύει τα δικαιώματα των ασφαλισμένων, των μελών των συνταξιοδοτικών σχημάτων και των δικαιούχων.
  • Σταθερότητα. Παρακολουθεί αν η αγορά αντέχει, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα.
  • Ίδια εποπτεία παντού. Φροντίζει οι εθνικοί επόπτες να εφαρμόζουν τους κανόνες με τον ίδιο τρόπο.

Τα εργαλεία της είναι κείμενα. Εκδίδει κατευθυντήριες γραμμές και συστάσεις, δίνει γνώμες στα όργανα της Ένωσης, και ετοιμάζει τεχνικά πρότυπα που μετά υιοθετεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως κανόνες. Δεν εποπτεύει η ίδια την ελληνική αγορά. Αυτό το κάνει η Τράπεζα της Ελλάδος, με τους κανόνες που η EIOPA βοήθησε να γραφτούν.

Πού τη συναντάτε

Δεν θα τη δείτε με το όνομά της σε κανένα συμβόλαιο. Θα δείτε όμως τα αποτελέσματα της δουλειάς της:

  • Στο IPID. Το έντυπο πληροφοριών προϊόντος έχει τις ίδιες σταθερές ερωτήσεις σε κάθε χώρα: τι ασφαλίζεται, τι δεν ασφαλίζεται, πού ισχύει. Γι’ αυτό συγκρίνετε δύο προσφορές με βάση το IPID και όχι το φυλλάδιο. Δείτε πώς το διαβάζετε σε πέντε λεπτά.
  • Στη φερεγγυότητα. Το πλαίσιο Solvency II ζητά από κάθε ασφαλιστική κεφάλαια ανάλογα με τους κινδύνους της και μια ετήσια δημόσια έκθεση, την SFCR. Η EIOPA δημοσιεύει κάθε μήνα και τις καμπύλες επιτοκίων χωρίς κίνδυνο, με τις οποίες οι εταιρείες υπολογίζουν τις υποχρεώσεις τους.
  • Στις ξένες εταιρείες. Η EIOPA τηρεί τον ευρωπαϊκό κατάλογο των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, με τα στοιχεία που της στέλνουν οι εθνικές αρχές. Ενημερώνεται κάθε εβδομάδα και δείχνει τη χώρα της άδειας και σε ποιες άλλες χώρες πουλά μια εταιρεία.
  • Στα επενδυτικά ασφαλιστήρια. Οι κανόνες για το πώς σχεδιάζεται ένα προϊόν και σε ποιον πουλιέται έρχονται από το ίδιο πλαίσιο. Σε ακραία περίπτωση η EIOPA μπορεί να πάρει και ευρωπαϊκό μέτρο για ένα επενδυτικό ασφαλιστικό προϊόν, πέρα από τα μέτρα που παίρνει μια εθνική αρχή.

Ένα παράδειγμα

Η Μαρία βρίσκει στο διαδίκτυο μια φθηνή ασφάλεια αυτοκινήτου από εταιρεία με άδεια σε άλλη χώρα της Ένωσης. Αναρωτιέται αν είναι νόμιμη στην Ελλάδα.

Είναι, αν η εταιρεία έχει άδεια σε οποιαδήποτε χώρα της Ένωσης και έχει δηλώσει ότι πουλά εδώ. Το επιτρέπει ο ν. 4364/2016, που έφερε στη χώρα το Solvency II. Η Μαρία το ελέγχει σε δύο σημεία. Στον κατάλογο της Τράπεζας της Ελλάδος, με τις εταιρείες που πουλάνε από άλλη χώρα. Και στον κατάλογο της EIOPA, που δείχνει τη χώρα της άδειας.

Μετά από έναν χρόνο, η Μαρία έχει μια διαφορά με την εταιρεία για μια αποζημίωση. Γράφει στην EIOPA. Η EIOPA δεν εξετάζει την υπόθεσή της. Τέτοια παράπονα τα στέλνει στις εθνικές αρχές. Η σωστή διαδρομή αρχίζει από την ίδια την εταιρεία. Αν η απάντηση δεν την καλύψει, συνεχίζει στην αρχή της χώρας της άδειας, που εποπτεύει τα κεφάλαια της εταιρείας. Και στην Τράπεζα της Ελλάδος, που έχει λόγο για τη συμπεριφορά της εταιρείας στην ελληνική αγορά.

Τι λέει ο νόμος

Ο Κανονισμός (ΕΕ) 1094/2010 ιδρύει την EIOPA και της δίνει τα καθήκοντά της. Ως κανονισμός ισχύει απευθείας σε κάθε χώρα της Ένωσης, χωρίς ελληνικό νόμο να τον μεταφέρει.

Οι κανόνες που εφαρμόζει η Τράπεζα της Ελλάδος βρίσκονται σε δύο ελληνικούς νόμους, και η EIOPA έχει γράψει πολλά από τα τεχνικά τους κομμάτια:

  • Ο ν. 4364/2016 για την εποπτεία της ιδιωτικής ασφάλισης. Μετέφερε το Solvency II: τα κεφάλαια, τη διακυβέρνηση και τη δημόσια έκθεση φερεγγυότητας.
  • Ο ν. 4583/2018 για τη διανομή των ασφαλιστικών προϊόντων. Μετέφερε την οδηγία για τη διανομή: το IPID, την καταγραφή των αναγκών του πελάτη, τις υποχρεώσεις των διαμεσολαβητών.

Η EIOPA είναι και ύλη των εξετάσεων πιστοποίησης της Τράπεζας της Ελλάδος. Η ερώτηση που επανέρχεται έχει μία σωστή απάντηση: η EIOPA εκδίδει κατευθυντήριες γραμμές και συντονίζει τις εθνικές αρχές, αλλά την ελληνική αγορά την εποπτεύει η Τράπεζα της Ελλάδος. Εξασκηθείτε στην προετοιμασία για τις εξετάσεις πιστοποίησης.

Τι να προσέξετε

  • Η EIOPA δεν είναι γραφείο παραπόνων. Δεν κρίνει την ατομική σας διαφορά και δεν διατάζει πληρωμή. Το παράπονο πηγαίνει στην εταιρεία, μετά στον εθνικό επόπτη, και τελικά στο δικαστήριο αν χρειαστεί.
  • Μια ξένη άδεια είναι νόμιμη άδεια. Μια εταιρεία με άδεια στην Κύπρο ή στο Λουξεμβούργο μπορεί να σας ασφαλίζει νόμιμα στην Ελλάδα. Τη φερεγγυότητά της την ελέγχει η χώρα που της έδωσε την άδεια.
  • Το IPID είναι η κοινή γλώσσα. Επειδή έχει την ίδια δομή παντού, είναι το καλύτερο έγγραφο για να συγκρίνετε δύο προσφορές, ακόμη και από εταιρείες διαφορετικών χωρών.
  • Η SFCR είναι δημόσια. Κάθε ασφαλιστική τη δημοσιεύει κάθε χρόνο. Αν θέλετε να ξέρετε πόσο γερή είναι η εταιρεία σας, εκεί θα το βρείτε. Δείτε πώς διαβάζετε τον δείκτη φερεγγυότητας.

Οι κοινοί κανόνες σας βοηθούν να συγκρίνετε, αλλά δεν κάνουν τις τιμές ίδιες. Δείτε πόσο διαφέρουν οι εταιρείες για το ίδιο αυτοκίνητο στη σύγκριση ασφάλειας αυτοκινήτου, με το IPID κάθε προσφοράς δίπλα σας.

Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: Κανονισμός (ΕΕ) 1094/2010 · ν. 4364/2016 · ν. 4583/2018

Δημοσιεύτηκε 1 Οκτωβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 1 Οκτωβρίου 2027.