Κάθε συμβόλαιο λέει πρώτα τι πληρώνει και μετά, με μικρότερα γράμματα, τι δεν πληρώνει. Το δεύτερο μέρος είναι συχνά μακρύτερο. Οι όροι που κόβουν κομμάτια από την κάλυψη (εξαιρέσεις) είναι ο λόγος που δύο συμβόλαια με το ίδιο όνομα και την ίδια τιμή μπορεί να είναι πολύ διαφορετικά. Η κάλυψη είναι ο τίτλος. Οι εξαιρέσεις είναι το περιεχόμενο.

Τι είναι, με απλά λόγια

Μια εξαίρεση είναι μια πρόταση της μορφής «δεν καλύπτεται…». Υπάρχει για τρεις λόγους.

Ο πρώτος είναι ο κίνδυνος που δεν ασφαλίζεται. Πόλεμος, πυρηνικό ατύχημα, επίταξη από το κράτος. Κανένα ταμείο δεν αντέχει ζημιά που πλήττει όλους μαζί. Αυτές τις βρίσκετε σε κάθε συμβόλαιο του κόσμου.

Ο δεύτερος είναι η συμπεριφορά. Οδήγηση μεθυσμένου, χωρίς δίπλωμα, σε αγώνα. Ζημιά που προκαλέσατε επίτηδες. Η εταιρεία δεν θέλει να πληρώνει για επιλογές σας που ανεβάζουν τον κίνδυνο.

Ο τρίτος είναι η τιμή. Μερικά πράγματα ασφαλίζονται, αλλά ξεχωριστά και με άλλο ασφάλιστρο. Ο σεισμός στο σπίτι. Η κλοπή στη μηχανή. Το κινητό στην ταξιδιωτική. Η εταιρεία τα βγάζει από το βασικό πακέτο για να μείνει φθηνό και σας τα πουλάει ως έξτρα.

Οι εξαιρέσεις της τρίτης κατηγορίας είναι αυτές που πρέπει να διαβάσετε. Οι πρώτες δύο είναι ίδιες παντού. Οι τρίτες κάνουν τη διαφορά ανάμεσα στις εταιρείες.

Πού τις συναντάτε

Σε τρία μέρη. Στους γενικούς όρους, οι εξαιρέσεις που ισχύουν για όλο το συμβόλαιο. Στους ειδικούς όρους κάθε κάλυψης, οι εξαιρέσεις της συγκεκριμένης κάλυψης. Και στο IPID, το δισέλιδο έγγραφο πληροφοριών, όπου η εταιρεία υποχρεούται να γράψει τις σημαντικότερες με ένα κόκκινο σταυρό.

Το IPID είναι η συντόμευση. Αν δεν έχετε χρόνο για σαράντα σελίδες όρων, διαβάστε τη στήλη «τι δεν ασφαλίζεται». Είναι πέντε έως δέκα γραμμές. Δεν είναι πλήρης, αλλά έχει τα βασικά.

Μερικές εξαιρέσεις που ξαφνιάζουν συχνά τους Έλληνες ασφαλισμένους:

  • Στο αυτοκίνητο, οι ζημιές από πλημμύρα και χαλάζι δεν είναι στη βασική μικτή. Είναι ξεχωριστή κάλυψη «φυσικών φαινομένων».
  • Στο σπίτι, η ζημιά από νερό που μπαίνει από τα κουφώματα σε βροχή, όχι από σπασμένο σωλήνα, εξαιρείται σε πολλά συμβόλαια. Το ίδιο και η υγρασία.
  • Στην υγεία, οι προϋπάρχουσες παθήσεις, η εγκυμοσύνη τον πρώτο χρόνο, οι αισθητικές επεμβάσεις, η ψυχική υγεία σε πολλά προγράμματα.
  • Στην ταξιδιωτική, τα επικίνδυνα σπορ, οι χρόνιες παθήσεις που ήδη είχατε, και συχνά τα ταξίδια πάνω από 90 ημέρες.

Ένα παράδειγμα

Ο Θανάσης έχει μικτή ασφάλεια σε αυτοκίνητο αξίας 12.000 ευρώ, με απαλλαγή 500 ευρώ. Πληρώνει για τις ίδιες ζημιές περίπου 2% της αξίας, δηλαδή 240 ευρώ τον χρόνο, σύμφωνα με ο δικός μας υπολογισμός. Τον Οκτώβριο μια νεροποντή στη Θεσσαλονίκη πλημμυρίζει το υπόγειο γκαράζ. Το αυτοκίνητο μένει με νερό ως τα καθίσματα. Ζημιά: 6.500 ευρώ.

Η εταιρεία απαντάει: δεν καλύπτεται. Η μικτή του Θανάση πληρώνει σύγκρουση, ανατροπή, πρόσκρουση. Η πλημμύρα είναι στις εξαιρέσεις, με μια γραμμή: «ζημιές από φυσικά φαινόμενα, εκτός αν έχει συμφωνηθεί η αντίστοιχη κάλυψη». Η κάλυψη φυσικών φαινομένων κόστιζε, στην ίδια εταιρεία, περίπου 30 έως 50 ευρώ τον χρόνο για αυτό το αυτοκίνητο. Ο Θανάσης δεν την είχε πάρει, γιατί δεν του την πρότειναν.

Ένα δεύτερο σενάριο. Το ίδιο βράδυ ο Θανάσης πάει να μετακινήσει το αυτοκίνητο και το χτυπάει σε κολόνα, μέσα στο νερό. Η ζημιά της σύγκρουσης, 1.800 ευρώ, καλύπτεται από τη μικτή, μείον την απαλλαγή. Η ζημιά από το νερό όχι. Η εταιρεία θα χρειαστεί πραγματογνώμονα για να τα ξεχωρίσει, και η διαφωνία είναι σχεδόν σίγουρη.

Τι λέει ο νόμος

Ο ν. 2496/1997, στο άρθρο 7, δίνει μια εξαίρεση από τον νόμο: η εταιρεία δεν πληρώνει ζημιά που προκαλέσατε με δόλο. Για τη βαριά αμέλεια, το συμβόλαιο μπορεί να την εξαιρεί, αν το γράφει. Κάθε άλλη εξαίρεση είναι συμβατική, δηλαδή συμφωνία, και πρέπει να είναι γραπτή και σαφής.

Στην υποχρεωτική αστική ευθύνη οχημάτων, το π.δ. 237/1986 στο άρθρο 6 ορίζει τι καλύπτεται και δεν αφήνει την εταιρεία να αντιτάξει στον τρίτο τις εξαιρέσεις του συμβολαίου. Αν οδηγούσατε μεθυσμένος και χτυπήσατε κάποιον, η εταιρεία τον πληρώνει. Μετά έχει δικαίωμα να ζητήσει τα λεφτά από εσάς. Η εξαίρεση δουλεύει εναντίον σας, όχι εναντίον του θύματος.

Οι εξαιρέσεις που είναι ασαφείς ερμηνεύονται υπέρ του ασφαλισμένου. Αυτός είναι γενικός κανόνας του δικαίου των συμβάσεων με καταναλωτές, και τα δικαστήρια τον εφαρμόζουν συχνά σε ασφαλιστικές διαφορές.

Τι να προσέξετε

  • Διαβάστε τις εξαιρέσεις πριν την κάλυψη. Η κάλυψη σας λέει τι θέλετε να ακούσετε. Οι εξαιρέσεις σας λένε τι θα συμβεί. Δέκα λεπτά στη στήλη με τους κόκκινους σταυρούς του IPID αξίζουν περισσότερο από μια ώρα με τον πράκτορα.
  • Ρωτήστε πόσο κοστίζει να σηκωθεί μια εξαίρεση. Πολλές εξαιρέσεις της τρίτης κατηγορίας αγοράζονται. Φυσικά φαινόμενα, κρύσταλλα, κλοπή εξαρτημάτων, οδική βοήθεια. Το κόστος είναι συχνά 20 έως 60 ευρώ τον χρόνο. Αποφασίστε εσείς, όχι η σιωπή του πράκτορα.
  • Οι εξαιρέσεις της συμπεριφοράς ισχύουν πάντα. Αλκοόλ, χωρίς δίπλωμα, χωρίς ΚΤΕΟ σε μερικά συμβόλαια, χωρίς κράνος στη μηχανή. Δεν αγοράζονται. Αν κάτι από αυτά είναι μέρος της ζωής σας, το συμβόλαιο δεν σας προστατεύει.

Δείτε ποιες καλύψεις μπαίνουν σε κάθε πακέτο και ποιες μένουν έξω, στη σύγκριση ασφάλειας αυτοκινήτου.

Νομοθεσία που αναφέρεται: ν. 2496/1997 άρ. 7 · π.δ. 237/1986 άρ. 6

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.