Unit linked: τι είναι, τι κρατάει η εταιρεία, πότε έχει νόημα

Με μια ματιά

Η ουσία

Το unit linked είναι αμοιβαία κεφάλαια μέσα σε ένα ασφαλιστήριο ζωής. Βάζετε ένα ποσό κάθε μήνα, η εταιρεία κρατάει τις χρεώσεις της, και με τα υπόλοιπα αγοράζει μερίδια αμοιβαίων που τα λέει μονάδες. Δεν σας εγγυάται τίποτα: ούτε το κεφάλαιο, ούτε απόδοση. Αυτό δεν το κάνει κακό προϊόν, το κάνει προϊόν που κρίνεται από ένα μόνο νούμερο, τις χρεώσεις του. Αυτή η σελίδα είναι για όποιον κάθισε απέναντι από έναν πράκτορα, είδε έναν πίνακα με ένα μεγάλο ποσό στο τέλος, και βγήκε από τη συνάντηση χωρίς να ξέρει τι ακριβώς υπέγραψε.

Τι ακριβώς αγοράζετε

Φανταστείτε δύο πράγματα, το ένα μέσα στο άλλο. Απέξω υπάρχει ένα ασφαλιστήριο ζωής, με αριθμό συμβολαίου, με λήπτη ασφάλισης, με δικαιούχο, με δικαίωμα εξαγοράς. Μέσα υπάρχει ένας λογαριασμός που κρατάει μονάδες αμοιβαίων κεφαλαίων. Το περιτύλιγμα είναι το ασφαλιστικό κομμάτι. Το περιεχόμενο είναι το επενδυτικό.

Τα χρήματά σας κάνουν αυτή τη διαδρομή. Πληρώνετε, ας πούμε, 200 ευρώ τον μήνα. Από αυτά αφαιρείται πρώτα το έξοδο εισόδου. Ό,τι μένει μετατρέπεται σε μονάδες, με την τιμή της ημέρας. Κάθε μήνα, από τις μονάδες που έχετε μαζέψει, ακυρώνονται όσες χρειάζονται για να πληρωθεί η κάλυψη θανάτου και τα σταθερά έξοδα του συμβολαίου. Μέσα στο αμοιβαίο τρέχει χωριστά η δική του αμοιβή διαχείρισης, που δεν τη βλέπετε ως γραμμή πουθενά, γιατί είναι ήδη μέσα στην τιμή της μονάδας.

Η εταιρεία δεν υπόσχεται πού θα βρεθεί αυτή η τιμή. Το γράφει καθαρά στο συμβόλαιο: ο επενδυτικός κίνδυνος βαρύνει τον αντισυμβαλλόμενο. Αν το χαρτοφυλάκιο χάσει το 20% μια χρονιά, το κεφάλαιό σας χάνει το 20%. Οι χρεώσεις όμως δεν σταματούν εκείνη τη χρονιά.

Το ασφαλιστικό κομμάτι, μετρημένο

Η κάλυψη θανάτου σε ένα unit linked είναι συνήθως διατυπωμένη ως «το μεγαλύτερο ανάμεσα στην αξία των μονάδων και σε ένα ποσό». Αυτό το ποσό μπορεί να είναι τα ασφάλιστρα που δώσατε, ή ένα σταθερό κεφάλαιο, ή η αξία των μονάδων συν 10%. Η εταιρεία χρεώνει μόνο τη διαφορά ανάμεσα στα δύο, το λεγόμενο κεφάλαιο κινδύνου. Όσο μεγαλώνει ο λογαριασμός σας, τόσο μικραίνει η διαφορά, άρα και η χρέωση.

Η εγκύκλιος κλάδου ζωής μιας εταιρείας που έχουμε δίνει τα ετήσια ποσοστά κινδύνου θανάτου. Στα 38, το ποσοστό κινούνταν από 1,2 έως 1,7 τοις χιλίοις του κεφαλαίου κινδύνου τον χρόνο, ανάλογα με το πρόγραμμα και τη διάρκεια. Σε 50.000 ευρώ κεφαλαίου κινδύνου, αυτό είναι 60 έως 85 ευρώ τον χρόνο. Μικρό ποσό, και δικαιολογημένο.

Το λάθος δεν είναι αυτή η χρέωση. Το λάθος είναι να νομίζετε ότι με αυτή έχετε καλυμμένη την οικογένειά σας. Δεν έχετε. Στα τρία πρώτα χρόνια το κεφάλαιο θανάτου είναι σχεδόν ίσο με όσα βάλατε, δηλαδή οι δικοί σας παίρνουν πίσω τα δικά σας χρήματα. Αν κάποιος εξαρτάται οικονομικά από εσάς, η δουλειά αυτή γίνεται με πρόσκαιρη ασφάλεια ζωής, χωριστά, και κοστίζει γύρω στο 0,11% του κεφαλαίου τον χρόνο στα 38 σας.

Πού κάθεται η κάθε χρέωση

Πέντε σημεία. Μάθετε τα ονόματά τους και θα διαβάζετε κάθε προσφορά σε δέκα λεπτά.

Έξοδα εισόδου

Κρατιούνται από κάθε εισφορά, πριν αγοραστούν μονάδες. Στα ώριμα χρόνια συνήθως 2% έως 5%. Στα δύο πρώτα χρόνια πολύ περισσότερα, γιατί εκεί πληρώνεται η προμήθεια του δικτύου. Κάποιες εταιρείες το κρύβουν αλλιώς: αντί για ποσοστό, ονομάζουν τις πρώτες εισφορές «αρχικές μονάδες» και τους φορτώνουν χωριστή ετήσια χρέωση για δέκα χρόνια. Το αποτέλεσμα είναι το ίδιο. Ρωτήστε ευθέως: «από τα 200 ευρώ που θα δώσω τον πρώτο μήνα, πόσα ευρώ θα επενδυθούν».

Έξοδα διαχείρισης του συμβολαίου

Ποσοστό του κεφαλαίου, τον χρόνο, συνήθως 0,5% έως 2%. Αφαιρείται με ακύρωση μονάδων, συχνά μηνιαία. Είναι η χρέωση που πονάει μακροπρόθεσμα, γιατί εφαρμόζεται σε ένα ποσό που μεγαλώνει. Το 1% σε 5.000 ευρώ είναι 50 ευρώ. Το ίδιο 1% σε 80.000 ευρώ είναι 800 ευρώ.

Έξοδα του αμοιβαίου κεφαλαίου

Αυτά δεν τα εισπράττει η ασφαλιστική αλλά η εταιρεία διαχείρισης του αμοιβαίου, και τα βρίσκετε στο ενημερωτικό δελτίο του, όχι στο συμβόλαιό σας. Κινούνται από 0,3% για ένα παθητικό ομολογιακό έως 2% για ένα μετοχικό. Προστίθενται στα προηγούμενα. Πολλοί αγοραστές μετράνε μόνο τα έξοδα της ασφαλιστικής και ξεχνούν αυτό το στρώμα.

Το κόστος της κάλυψης θανάτου

Όσα είπαμε παραπάνω, 1,2‰ έως 1,7‰ του κεφαλαίου κινδύνου στα 38. Ανεβαίνει με την ηλικία, και στα 55 είναι πολλαπλάσιο. Αν έχετε βάλει και έξτρα καλύψεις, όπως σοβαρές ασθένειες ή απαλλαγή πληρωμής εισφορών σε ανικανότητα, το κόστος τους αφαιρείται με τον ίδιο τρόπο, σε μονάδες.

Χρέωση εξαγοράς

Αν ζητήσετε τα χρήματα πριν τη λήξη, πολλά συμβόλαια κρατούν ένα ποσοστό, μειούμενο με τα χρόνια, από 10% τον πρώτο χρόνο έως μηδέν μετά τον όγδοο ή τον δέκατο. Αυτό έρχεται πάνω από τη ζημιά των εμπροσθοβαρών εξόδων εισόδου. Τα βήματα και οι εναλλακτικές είναι στον οδηγό για την εξαγορά ασφαλιστηρίου ζωής.

Γιατί δεν προβάλλουμε απόδοση

Θα δείτε πίνακες με τρία σενάρια, «δυσμενές», «μέτριο», «ευνοϊκό», και ένα ποσό δίπλα στο καθένα. Αυτοί οι πίνακες υπάρχουν επειδή τους απαιτεί ο κανονισμός, και υπολογίζονται από παρελθούσες αποδόσεις με μεθοδολογία που ορίζεται κεντρικά. Δεν είναι υπόσχεση της εταιρείας και δεν είναι πρόβλεψη.

Δύο προγράμματα, το ένα με 2,5% έξοδα εισόδου και το άλλο με 5%, μπορούν να δείξουν σχεδόν ίδιο ποσό στο μέτριο σενάριο, αν το δεύτερο υποθέσει λίγο διαφορετικό χαρτοφυλάκιο. Ο αναγνώστης συγκρίνει τα δύο μεγάλα νούμερα και διαλέγει λάθος. Γι’ αυτό η σύγκρισή μας δεν έχει καθόλου στήλη απόδοσης. Έχει μία στήλη: πόσα ευρώ κρατάει η εταιρεία τον χρόνο, στη δική σας εισφορά, στα δικά σας χρόνια. Είναι μικρότερο νούμερο και πολύ πιο χρήσιμο, γιατί είναι το μόνο που είναι γνωστό από την ημέρα της υπογραφής.

Το ίδιο ισχύει και για το «μέση ετήσια απόδοση τα τελευταία δέκα χρόνια». Η δεκαετία που πέρασε δεν αγοράζεται.

Πώς διαβάζετε ένα KID

Το Έγγραφο Βασικών Πληροφοριών, το KID, είναι δύο ή τρεις σελίδες και έχει σταθερή σειρά. Ζητήστε το πριν, όχι μετά. Διαβάστε το με αυτή τη σειρά.

1. «Ποιο είναι το προϊόν». Ψάχνετε τη λέξη «δεν υπάρχει εγγύηση κεφαλαίου» ή τη λέξη «εγγυημένο». Καθορίζει τα πάντα.
2. «Δείκτης κινδύνου», η κλίμακα 1 έως 7. Δείχνει πόσο κινείται το χαρτοφυλάκιο. Το 4 ή το 5 είναι τυπικό για μεικτό.
3. «Προτεινόμενη περίοδος διακράτησης». Αν γράφει δέκα χρόνια και εσείς σκέφτεστε πέντε, το προϊόν δεν ταιριάζει.
4. «Ποιο είναι το κόστος», ο πρώτος πίνακας. Δίνει το συνολικό κόστος σε ευρώ, αν φύγετε στο 1ο έτος, στα μισά της περιόδου, και στη λήξη. Το νούμερο του πρώτου έτους σας λέει πόσο εμπροσθοβαρές είναι.
5. «Ποιο είναι το κόστος», ο δεύτερος πίνακας. Σπάει το κόστος σε εφάπαξ εισόδου, εφάπαξ εξόδου, τρέχουσες επιβαρύνσεις και παρεπόμενες. Εδώ κάθεται η αλήθεια.
6. «Πώς μπορώ να υποβάλω καταγγελία». Το διαβάζετε σε δύο λεπτά και ξέρετε πού πάτε αν στραβώσει.

Πάρτε το KID δύο εταιρειών και βάλτε τα δίπλα δίπλα, στην ίδια εισφορά και στα ίδια χρόνια. Η διαφορά στη γραμμή «τρέχουσες επιβαρύνσεις» είναι η πραγματική διαφορά τιμής ανάμεσά τους.

Τι λέει ο νόμος

Τι δείχνουν τα τιμολόγια

Ένα παράδειγμα

Οι έξτρα καλύψεις που μπαίνουν μέσα

Σχεδόν κάθε προσφορά έρχεται με δύο ή τρεις καλύψεις κολλημένες πάνω στο επενδυτικό. Κοστίζουν, και το κόστος τους αφαιρείται σε μονάδες κάθε μήνα, οπότε δεν το βλέπετε ως χρέωση στον λογαριασμό σας. Το βλέπετε ως μονάδες που λείπουν.

Η απαλλαγή πληρωμής εισφορών σε ανικανότητα είναι η πιο χρήσιμη από όλες. Αν πάθετε κάτι και δεν μπορείτε να δουλέψετε, η εταιρεία συνεχίζει να βάζει την εισφορά αντί για εσάς, μέχρι τη λήξη. Κοστίζει λίγα ευρώ τον μήνα και κρατάει το πρόγραμμα ζωντανό ακριβώς όταν δεν αντέχετε να το πληρώσετε. Διαβάστε προσεκτικά τον ορισμό της ανικανότητας, γιατί εκεί κρίνονται όλα, όπως εξηγεί ο οδηγός για τη μόνιμη ολική ανικανότητα.

Η κάλυψη σοβαρών ασθενειών δίνει ένα ποσό στη διάγνωση συγκεκριμένων παθήσεων. Είναι καλή κάλυψη, αλλά μέσα σε επενδυτικό γίνεται ακριβή και άκαμπτη: κάθε χρόνο ανεβαίνει το κόστος της με την ηλικία σας, και το ανέβασμα τρώει μονάδες.

Η έξτρα ασφάλεια ζωής είναι αυτή που ξεχωρίζει αρνητικά. Το ίδιο κεφάλαιο, αγορασμένο ως χωριστή πρόσκαιρη, κοστίζει συνήθως λιγότερο και δεν δένεται με το πρόγραμμα. Αν σταματήσετε τις εισφορές, η κάλυψη μέσα στο επενδυτικό φεύγει μαζί.

Ο κανόνας είναι απλός. Κρατήστε την απαλλαγή εισφορών, γιατί προστατεύει το ίδιο το πρόγραμμα. Τα υπόλοιπα κρίνετέ τα χωριστά, με χωριστή προσφορά, σαν να μην υπήρχε το επενδυτικό απέναντί σας.

Πότε έχει νόημα και πότε όχι

Έχει νόημα σε τρεις περιπτώσεις. Όταν χρειάζεστε την πειθαρχία της αυτόματης μηνιαίας εισφοράς και ξέρετε ότι μόνοι σας δεν θα το κάνετε. Όταν θέλετε το κεφάλαιο να πάει σε συγκεκριμένο δικαιούχο χωρίς να μπει στη διαδικασία της κληρονομιάς. Και όταν βρείτε συμβόλαιο με χαμηλά έξοδα εισόδου και διαχείριση κάτω από 1%, οπότε η διαφορά από το σκέτο αμοιβαίο γίνεται μικρή.

Δεν έχει νόημα αν ο ορίζοντάς σας είναι κάτω από δέκα χρόνια, γιατί τα εμπροσθοβαρή έξοδα δεν προλαβαίνουν να αποσβεστούν. Δεν έχει νόημα αν δεν αντέχετε να δείτε τον λογαριασμό να πέφτει 25% μια χρονιά, γιατί τότε θα εξαγοράσετε στο χειρότερο σημείο. Και δεν έχει νόημα αν το αγοράζετε για την ασφάλεια ζωής. Για αυτή τη δουλειά υπάρχει φθηνότερο εργαλείο.

Η σύγκριση με το σκέτο αμοιβαίο κεφάλαιο είναι απλή αριθμητική. Το αμοιβαίο έχει τα δικά του έξοδα και τίποτα άλλο. Το unit linked έχει τα ίδια έξοδα συν το περιτύλιγμα. Πληρώνετε το περιτύλιγμα για τον δικαιούχο, την κάλυψη και την πειθαρχία. Αν σας αξίζουν, πληρώστε το συνειδητά και όσο το δυνατόν φθηνότερα.

Τα λάθη που κοστίζουν

Συχνές ερωτήσεις

Το unit linked είναι ασφάλεια ή επένδυση;

Και τα δύο, με άνισες αναλογίες. Το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων σας πηγαίνει σε αμοιβαία κεφάλαια. Ένα μικρό κομμάτι πληρώνει μια κάλυψη θανάτου, που συνήθως είναι ίση με όσα έχετε μαζέψει συν ένα ποσοστό. Νομικά είναι ασφαλιστήριο ζωής και έχετε τα δικαιώματα του λήπτη ασφάλισης.

Ποιος σηκώνει το ρίσκο των αγορών;

Εσείς, ολόκληρο. Η εταιρεία δεν εγγυάται κεφάλαιο ούτε απόδοση, εκτός αν το συμβόλαιο γράφει ρητά εγγύηση. Αν το αμοιβαίο πέσει 20%, πέφτει και το κεφάλαιό σας 20%, και οι χρεώσεις συνεχίζουν να κρατιούνται κανονικά. Αυτό είναι η βασική διαφορά από το εγγυημένο συνταξιοδοτικό.

Γιατί δεν μου δείχνετε πόσα θα πάρω στα 25 χρόνια;

Επειδή κανείς δεν το ξέρει. Ένας πίνακας προβολής είναι μια υπόθεση απόδοσης, όχι υπόσχεση, και δύο προγράμματα με πολύ διαφορετικές χρεώσεις δείχνουν παρόμοιο ποσό αν μπει η ίδια υπόθεση. Συγκρίνουμε μόνο ό,τι είναι γνωστό από πριν, δηλαδή τις χρεώσεις.

Πόσο κρατάει συνολικά η εταιρεία;

Η αναφορά της σύγκρισής μας για ένα unit linked είναι περίπου 4,6% κάθε εισφοράς τον χρόνο, όταν μαζευτούν τα έξοδα εισόδου, τα έξοδα διαχείρισης, τα έξοδα του αμοιβαίου και τα σταθερά έξοδα. Το δικό σας συμβόλαιο μπορεί να είναι πάνω ή κάτω. Ο μόνος τρόπος να το μάθετε είναι το KID.

Είναι φθηνότερο να αγοράσω σκέτο αμοιβαίο κεφάλαιο;

Σχεδόν πάντα ναι, στις χρεώσεις. Το unit linked προσθέτει το κόστος του περιτυλίγματος πάνω στο κόστος του αμοιβαίου. Πληρώνετε τη διαφορά για τρία πράγματα: την κάλυψη θανάτου, τον ορισμό δικαιούχου και την πειθαρχία της μηνιαίας εισφοράς. Αν δεν σας χρειάζονται, το σκέτο αμοιβαίο είναι πιο καθαρό.

Τι είναι οι μονάδες και γιατί με ενδιαφέρουν;

Η εισφορά σας μετατρέπεται σε μονάδες ενός ή περισσότερων αμοιβαίων. Το κεφάλαιό σας είναι ο αριθμός των μονάδων επί την τιμή τους. Οι περισσότερες χρεώσεις δεν αφαιρούνται σε μετρητά, αλλά με ακύρωση μονάδων. Γι' αυτό οι μονάδες που βλέπετε στο ετήσιο σημείωμα λένε περισσότερα από την απόδοση του αμοιβαίου.

Αν σταματήσω τις εισφορές στα τέσσερα χρόνια, τι γίνεται;

Έχετε δύο δρόμους. Εξαγορά, δηλαδή παίρνετε την αξία εξαγοράς, που τα πρώτα χρόνια είναι κάτω από τα χρήματα που βάλατε. Ή ελεύθερο ασφαλιστήριο, δηλαδή σταματούν οι εισφορές και οι μονάδες μένουν επενδυμένες, με τα σταθερά έξοδα να τρέχουν. Το δεύτερο χάνει συνήθως λιγότερα.

Τα χρήματά μου χάνονται αν πτωχεύσει η εταιρεία;

Τα περιουσιακά στοιχεία που αντιστοιχούν στα unit linked τηρούνται χωριστά, σε ξεχωριστό χαρτοφυλάκιο ασφάλισης. Αυτό μειώνει τον κίνδυνο, χωρίς να τον μηδενίζει. Κοιτάξτε τον δείκτη φερεγγυότητας της εταιρείας στην ετήσια έκθεση SFCR πριν δεσμευτείτε για είκοσι πέντε χρόνια.

Νομοθεσία που αναφέρεται: ν. 2496/1997 · ν. 4583/2018 · ν. 4364/2016

Πηγές

1. ΕΑΕΕ, Παραγωγή ασφαλίστρων κλάδου ζωής, ασφαλίσεις ζωής συνδεδεμένες με επενδύσεις, 2025
2. Παραδοχές του υπολογισμού μας, δημοσιευμένες ολόκληρες, Σεπτέμβριος 2026

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.