Με μια ματιά
Τι ασφάλεια χρειάζεται μια κατοικία υπό ανέγερση ή ανακαίνιση;
Μια κατοικία υπό ανέγερση ασφαλίζεται κατά παντός κινδύνου, γιατί το συμβόλαιο κατοικίας δεν πιάνει σε εργοτάξιο και οι όροι του μπορεί να εξαιρούν ζημιές όσο γίνονται εργασίες. Στην ανακαίνιση κρατάτε το συμβόλαιο κατοικίας και δηλώνετε τις δουλειές που ανοίγουν τοίχους ή αλλάζουν σωληνώσεις. Ζητήστε και αστική ευθύνη.
- Το συμβόλαιο κατοικίας γράφεται για τελειωμένο σπίτι. Οι όροι της Hellas Direct, για παράδειγμα, εξαιρούν τις ζημιές από καιρό όσο γίνονται εργασίες, εκτός αν έχουν μπει οι εξωτερικές πόρτες και τα παράθυρα1. Το έργο πάει σε ασφάλιση κατά παντός κινδύνου.
- Για την κατοικία μετά το έργο, ο μέσος όρος της αγοράς από δημόσια στοιχεία είναι περίπου 1,17 ευρώ τον χρόνο για κάθε 1.000 ευρώ ασφαλισμένης αξίας, πριν από τον φόρο23.
- Δεν βρήκαμε εταιρεία που να δημοσιεύει τιμή για την ασφάλιση έργου. Η τιμή βγαίνει ανά έργο, με βάση τον προϋπολογισμό και τη διάρκεια.
- Για την τελική κατοικία δηλώνετε την αξία ανακατασκευής: όσα χρειάζονται για να ξαναχτιστεί ίδιο κτίριο, χωρίς την αξία του οικοπέδου1. Το κόστος ανά τετραγωνικό σας το δίνει ο μηχανικός σας.
- Ένα παλιό σπίτι δεν παίρνει πάντα σεισμό. Οι όροι της Hellas Direct δίνουν σεισμό μόνο σε κατοικία χτισμένη από το 1960 και μετά, με τον αντισεισμικό κανονισμό της εποχής της1.
- Η αστική ευθύνη προς τρίτους κοστίζει λίγο και ξεχνιέται πρώτη. Η INTERASCO, για παράδειγμα, δημοσιεύει τέσσερα πακέτα ιδιωτικής αστικής ευθύνης, με ολικά ασφάλιστρα συμβολαίου από 45 έως 105 ευρώ4.
Η ουσία
Η ασφάλεια κατοικίας υπό ανέγερση δεν είναι η ασφάλεια κατοικίας με έκπτωση. Είναι άλλο συμβόλαιο, με άλλο όνομα, που το γράφει άλλο τμήμα της εταιρείας. Όσο το σπίτι είναι εργοτάξιο, ο κίνδυνος δεν είναι η διάρρηξη και ο σωλήνας που στάζει. Είναι ο γερανός, η φωτιά από τον οξυγονοκολλητή, το νερό που μπαίνει από τη σκεπή που δεν έκλεισε ακόμα, και ο περαστικός που θα χτυπήσει από ένα τούβλο. Ο οδηγός αυτός απευθύνεται σε όποιον χτίζει μεζονέτα στην Αττική, ανακαινίζει το πατρικό στη Λάρισα, ή έβγαλε άδεια μικρής κλίμακας για να αλλάξει κουζίνα και μπάνιο και δεν ξέρει τι λέει στην ασφαλιστική του.
Γιατί το κοινό συμβόλαιο σταματάει στην πόρτα του εργοταξίου
Ένα συμβόλαιο κατοικίας γράφεται πάνω σε μια παραδοχή: υπάρχει ένα κτίριο, κλειστό, με πόρτες και παράθυρα, και μέσα ζει κόσμος. Όλη η τιμή στηρίζεται εκεί. Η φωτιά τιμολογείται σαν κίνδυνος κουζίνας και ηλεκτρικής εγκατάστασης. Η κλοπή τιμολογείται με την παραδοχή ότι υπάρχει κλειδαριά. Ο σεισμός τιμολογείται πάνω σε έναν σκελετό που έχει τελειώσει και δουλεύει όπως τον σχεδίασε ο μηχανικός.
Το εργοτάξιο σπάει και τις τέσσερις παραδοχές. Ο σκελετός μισοτελειωμένος αντιδρά αλλιώς σε έναν σεισμό, γιατί δεν έχουν δέσει ακόμα οι τοιχοπληρώσεις. Το σπίτι χωρίς κουφώματα δεν έχει κλειδαριά για να παραβιαστεί, άρα η έννοια της διάρρηξης δεν στέκει νομικά. Και η φωτιά δεν έρχεται από τον φούρνο, έρχεται από τα σπινθηρίσματα, από τους διαλύτες και από τα μονωτικά που περιμένουν στοιβαγμένα.
Γι’ αυτό οι εταιρείες δεν προσπαθούν να τεντώσουν την κατοικία. Έχουν χωριστό προϊόν, τις τεχνικές ασφαλίσεις, με δικούς του όρους. Οι όροι κατοικίας της Hellas Direct, για παράδειγμα, εξαιρούν τη διαρροή σωλήνων και τη θραύση κρυστάλλων όσο γίνονται εργασίες κατασκευής, ανακατασκευής ή επισκευής στο κτίριο1. Αν ζητήσετε από τον ασφαλιστή σας «ασφάλεια σπιτιού» ενώ το σπίτι είναι στα μπετά, ο σωστός ασφαλιστής θα σας πει όχι.
Τα τρία συμβόλαια που παίζουν σε ένα έργο
Δεν είναι ένα χαρτί. Είναι τρία, και τα κλείνουν διαφορετικοί άνθρωποι.
Το πρώτο είναι η ασφάλιση του ίδιου του έργου. Καλύπτει το κτίριο όσο χτίζεται, τα υλικά που βρίσκονται στο οικόπεδο, και τις ζημιές που θα πάθει η ίδια η κατασκευή από φωτιά, θύελλα, πλημμύρα, κατάρρευση ή κακοτεχνία. Στη διεθνή ορολογία λέγεται κατά παντός κινδύνου εργολάβου. Το κλείνει συνήθως ο εργολάβος, στο όνομά του, με εσάς ως συνασφαλιζόμενο.
Το δεύτερο είναι η αστική ευθύνη προς τρίτους. Αυτή πληρώνει τον γείτονα που έπαθε ρωγμές από τα μηχανήματα, το αυτοκίνητο που καταπλακώθηκε από υλικό, τον περαστικό που τραυματίστηκε. Δίνεται ως τμήμα του συμβολαίου του έργου, ή χωριστά.
Το τρίτο είναι η ευθύνη του εργοδότη προς τους εργαζόμενους. Ο μάστορας που θα πέσει από τη σκαλωσιά έχει ΕΦΚΑ, αλλά ο ΕΦΚΑ δίνει σύνταξη και περίθαλψη, όχι αποζημίωση για ηθική βλάβη. Αυτή τη διεκδικεί με αγωγή, και ο εναγόμενος είναι όποιος είχε τη διεύθυνση του έργου.
Σε ένα μεγάλο έργο τα τρία μπαίνουν σε ένα συμβόλαιο με τρία τμήματα. Σε ένα μικρό, τα δύο πρώτα μπαίνουν μαζί και το τρίτο ξεχνιέται.
Τι ακριβώς πληρώνει η ασφάλιση του έργου
Η λογική της είναι αντίστροφη από την κατοικία. Η κατοικία γράφει τι καλύπτει και ό,τι δεν γράφεται μένει έξω. Το συμβόλαιο έργου καλύπτει τους κινδύνους που δεν εξαιρεί ρητά5, άρα ό,τι δεν εξαιρείται μένει μέσα. Αυτό ακούγεται γενναιόδωρο και είναι, αλλά ο κατάλογος των εξαιρέσεων είναι μακρύς και εκεί κρίνονται όλα.
Στο έγγραφο πληροφοριών της Generali, για παράδειγμα, οι βασικοί κίνδυνοι είναι φωτιά και κεραυνός, έκρηξη, θύελλα, καταιγίδα και πλημμύρα, χιόνι, παγετός και χαλάζι, σεισμός, κλοπή, ανθρώπινο λάθος και κακόβουλη ενέργεια5. Η κάλυψη ισχύει μέσα και γύρω από το εργοτάξιο που δηλώσατε. Ως έξτρα καλύψεις μπαίνουν τα έξοδα καθαίρεσης και αποκομιδής των συντριμμιών, ο εξοπλισμός του εργοταξίου, η αστική και η εργοδοτική ευθύνη, και η υφιστάμενη περιουσία5. Η τελευταία αφορά τα τμήματα του κτιρίου που υπήρχαν πριν από τη δουλειά, και είναι ακριβώς η κάλυψη που χρειάζεται μια ανακαίνιση.
Δεν πληρώνει τη ζημιά από λανθασμένο σχέδιο ούτε τη φυσιολογική φθορά5. Αν ο τοίχος χτίστηκε στραβά και πρέπει να ξαναχτιστεί, αυτό είναι κόστος του εργολάβου. Αν όμως ο στραβός τοίχος έπεσε και κατέστρεψε το πλακάκι δίπλα του, ρωτήστε αν οι όροι πληρώνουν το πλακάκι. Η γραμμή είναι λεπτή και δίνει πολλές διαφωνίες.
Δεν πληρώνει την καθυστέρηση. Η Generali γράφει την παύση εργασιών στα όσα δεν ασφαλίζονται5. Το ότι το έργο σταμάτησε τρεις μήνες και εσείς πληρώνατε ενοίκιο αλλού δεν είναι υλική ζημιά.
Η μυστηριώδης εξαφάνιση, δηλαδή κάτι που λείπει χωρίς να ξέρει κανείς πώς χάθηκε, δεν πληρώνεται5. Ούτε η ζημιά που είχε ήδη γίνει όταν κλείσατε την ασφάλιση και την ξέρατε6.
Ανακαίνιση σε σπίτι που ήδη ασφαλίζετε
Αυτή είναι η συνηθισμένη περίπτωση, και η πιο παρεξηγημένη. Έχετε ένα διαμέρισμα ασφαλισμένο εδώ και χρόνια, και αποφασίζετε να το ανοίξετε.
Πρώτα η ουσία: ο νόμος σας υποχρεώνει να δηλώσετε την επιδείνωση του κινδύνου. Δεν το λέει ως καλή συμβουλή, το λέει ως υποχρέωση με συνέπειες. Δεύτερον, ο νόμος δίνει στην εταιρεία δύο δρόμους: να καταγγείλει τη σύμβαση ή να ζητήσει να την αλλάξει6. Η αλλαγή μπορεί να είναι μια προσωρινή εξαίρεση για τον χώρο της δουλειάς, ή αναστολή κάποιων καλύψεων μέχρι να ξανακατοικηθεί το σπίτι.
Η γραμμή που χρησιμοποιούν στην πράξη είναι δύο πράγματα: αν το σπίτι μένει κατοικήσιμο, και αν η δουλειά αγγίζει τον φέροντα οργανισμό. Βάψιμο, αλλαγή πατώματος, νέα κουζίνα, νέο μπάνιο με τις ίδιες θέσεις σωλήνων: το σπίτι μένει κατοικήσιμο και κανείς δεν χτυπάει κολόνα. Δηλώστε το, πάρτε μια γραπτή απάντηση, προχωρήστε. Ολική ανακαίνιση με το σπίτι άδειο για τρεις μήνες, καθαίρεση τοίχων, αλλαγή όλων των σωληνώσεων, άνοιγμα στη σκεπή: εδώ η εταιρεία θα ζητήσει είτε αναστολή, είτε χωριστό συμβόλαιο έργου.
Υπάρχει και ένας όρος που κόβει σιωπηλά, ο όρος της μη κατοικούμενης οικίας. Ένα συμβόλαιο μπορεί να εξαιρεί την κλοπή και τη ζημιά από νερό όταν το σπίτι μένει ακατοίκητο πάνω από ένα διάστημα. Στους όρους της Hellas Direct το διάστημα είναι ενενήντα ημέρες, και για την κλοπή και για τη διαρροή σωλήνων1. Μια ανακαίνιση που κρατάει πάνω από τρεις μήνες ενεργοποιεί αυτόν τον όρο χωρίς να το καταλάβετε.
Ο σεισμός πάνω σε μισοτελειωμένο κτίριο
Ένα συμβόλαιο κατοικίας δίνει σεισμό σε κτίριο που στέκει τελειωμένο, όπως το σχεδίασε ο μηχανικός. Οι όροι της Hellas Direct, για παράδειγμα, ζητούν η κατοικία να έχει χτιστεί από το 1960 και μετά, με τον αντισεισμικό κανονισμό που ίσχυε τότε, και εξαιρούν τη ζημιά από κατασκευαστικό ελάττωμα1. Για έναν σκελετό που χτίζεται ακόμα, το συμβόλαιο κατοικίας δεν είναι το σωστό χαρτί.
Ο λόγος δεν είναι γραφειοκρατικός. Ένας σκελετός χωρίς τοιχοπληρώσεις έχει άλλη συμπεριφορά σε σεισμό από το τελειωμένο κτίριο. Η αντασφάλιση δεν μπορεί να τιμολογήσει κάτι που αλλάζει κάθε εβδομάδα.
Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι το διάστημα ανάμεσα στη θεμελίωση και στον σοβά είναι το πιο γυμνό διάστημα της ζωής του σπιτιού σας. Αν υπάρχει σεισμός τότε, καλύπτεστε μόνο αν το συμβόλαιο έργου περιλαμβάνει σεισμό. Η Generali τον γράφει στους βασικούς κινδύνους της ασφάλισης έργου5, αλλά κάθε συμβόλαιο έχει τους δικούς του όρους. Ρωτήστε το με αυτές τις λέξεις, και ζητήστε την απάντηση γραπτά.
Όταν φτάσετε στο τέλος, ζητήστε τον σεισμό στο νέο συμβόλαιο κατοικίας. Στο τέλος του 2024, 802.170 από τα 1.127.979 συμβόλαια κατοικίας είχαν κάλυψη σεισμού, δηλαδή το 71,1%2. Ζητήστε και την απαλλαγή του σεισμού γραμμένη σε ευρώ. Αν είναι ποσοστό του ασφαλισμένου κεφαλαίου και όχι της ζημιάς, σε ένα κτίριο 140.000 ευρώ κάθε μονάδα του ποσοστού κάνει 1.400 ευρώ.
Κλοπή υλικών, και γιατί σπάνια πληρώνεται
Ρωτήστε όποιον έχτισε τα τελευταία δέκα χρόνια. Τα καλώδια εξαφανίζονται, τα κουφώματα φεύγουν από τη ράμπα, ο λέβητας που παραδόθηκε την Παρασκευή δεν είναι εκεί τη Δευτέρα.
Η κλοπή σε εργοτάξιο μπορεί να καλύπτεται, αλλά με τρεις όρους που τη μειώνουν πολύ. Ο πρώτος είναι η βίαιη είσοδος. Στην κατοικία, οι όροι της Hellas Direct πληρώνουν κλοπή μόνο με εμφανή σημάδια παραβίασης, και όχι για πράγματα σε ανοιχτό χώρο ή σε υπόστεγο1. Σε ένα σπίτι χωρίς πόρτες τέτοια σημάδια δεν υπάρχουν, γι’ αυτό ρωτήστε τι ζητά το συμβόλαιο του έργου: περιφραγμένο ή κλειδωμένο χώρο. Ο δεύτερος είναι η απαλλαγή, το ποσό που μένει σε εσάς. Η Generali τη γράφει ανά κάλυψη στην προσφορά και στο ασφαλιστήριο5, οπότε ζητήστε τη σε ευρώ πριν υπογράψετε. Ο τρίτος είναι ο κατάλογος των εξαιρέσεων: ο εξοπλισμός του εργοταξίου μπαίνει μόνο ως έξτρα κάλυψη5.
Η πρακτική άμυνα δεν είναι ασφαλιστική. Είναι να μην παραδίδονται τα ακριβά υλικά πριν κλείσει το κέλυφος, να μπαίνει προσωρινή πόρτα και κλειδαριά νωρίς, και να υπάρχει τιμολόγιο με σειριακό αριθμό για κάθε μηχάνημα.
Ο γείτονας, ο περαστικός και η ευθύνη που μένει σε εσάς
Η πιο ακριβή ζημιά ενός μικρού έργου δεν είναι στο έργο. Είναι απέναντι. Οι ρωγμές στο διπλανό κτίριο από τις εκσκαφές, το νερό που πέρασε στο κάτω διαμέρισμα όταν ανοίχτηκε το δάπεδο, το κομμάτι σοβά που έπεσε στο πεζοδρόμιο.
Νομικά η ευθύνη μοιράζεται ανάμεσα σε τρεις: τον εργολάβο που εκτέλεσε, τον μηχανικό που επέβλεψε, και εσάς ως κύριο του έργου. Ο νόμος δεν σας απαλλάσσει επειδή αναθέσατε τη δουλειά σε άλλον. Ο γείτονας θα στραφεί σε εσάς, γιατί εσείς είστε το όνομα στην άδεια και το όνομα στο κουδούνι.
Η άμυνα είναι διπλή. Πρώτο, ζητήστε γραπτά το ασφαλιστήριο αστικής ευθύνης του εργολάβου πριν μπει το πρώτο μηχάνημα, με τα όρια και την ημερομηνία λήξης. Δεύτερο, κρατήστε δική σας κάλυψη αστικής ευθύνης, που κοστίζει λίγο. Η INTERASCO, για παράδειγμα, γράφει στο site της ολικά ασφάλιστρα συμβολαίου 45, 60, 85 ή 105 ευρώ για τα τέσσερα πακέτα ιδιωτικής και οικογενειακής αστικής ευθύνης4. Ρωτήστε όμως αν το πακέτο καλύπτει εργασίες στο σπίτι σας. Στο συμβόλαιο του έργου, η Generali δίνει ως έξτρα κάλυψη και τη ζημιά από δόνηση ή από εξασθένιση της στήριξης5, που είναι ακριβώς η ρωγμή στο διπλανό κτίριο.
Ένα χρήσιμο χαρτί: η πραγματογνωμοσύνη προ των εργασιών. Ο μηχανικός φωτογραφίζει και καταγράφει την κατάσταση των γειτονικών κτιρίων πριν αρχίσετε. Χωρίς αυτό, κάθε παλιά ρωγμή της γειτονιάς γίνεται δική σας.
Ο μάστορας χωρίς ασφάλιση
Στα μικρά έργα δουλεύουν συχνά άνθρωποι χωρίς εταιρεία και χωρίς χαρτιά. Είναι φθηνότεροι, και αυτό είναι το μισό μόνο της αλήθειας.
Αν ο ελαιοχρωματιστής πέσει από τη σκάλα στο σπίτι σας και δεν υπάρχει ούτε ασφάλιση ούτε δήλωση απασχόλησης, θα διεκδικήσει από εσάς. Θα ισχυριστεί ότι είχατε τη διεύθυνση των εργασιών. Το δικαστήριο κοιτάει ποιος έδινε οδηγίες και ποιος όριζε τον χρόνο. Ένα σοβαρό ατύχημα μπορεί να κοστίσει πολύ σε ηθική βλάβη.
Η γενική αστική ευθύνη ιδιώτη δεν λύνει αυτό, γιατί εξαιρεί τους ανθρώπους που εργάζονται για εσάς. Χρειάζεται κάλυψη εργοδοτικής ευθύνης, ή ένας εργολάβος με δική του ασφάλιση. Το τελευταίο είναι το απλό: γραπτή ανάθεση, ΑΦΜ, τιμολόγιο, ασφαλιστήριο.
Τι λέει ο νόμος
Δεν υπάρχει νόμος που να επιβάλλει ασφάλιση σε ιδιώτη που χτίζει το σπίτι του. Ισχύει ο ν. 2496/1997 για κάθε ασφαλιστική σύμβαση, και τρία άρθρα του κρίνουν σχεδόν όλες τις διαφωνίες αυτού του οδηγού.
- Άρθρο 3. Δηλώνετε κατά την κατάρτιση ό,τι γνωρίζετε και επηρεάζει τον κίνδυνο. Το ότι το σπίτι θα ανοίξει για ανακαίνιση, ότι θα μείνει άδειο, ότι θα μπει σκαλωσιά. Η απόκρυψη από αμέλεια δίνει στην εταιρεία δικαίωμα να καταγγείλει ή να αναπροσαρμόσει. Η απόκρυψη με δόλο της δίνει δικαίωμα να μην πληρώσει.
- Άρθρο 4. Επιδείνωση του κινδύνου κατά τη διάρκεια της ασφάλισης. Τη δηλώνετε μέσα σε δεκατέσσερις ημέρες από τότε που τη μάθατε. Η ανακαίνιση είναι το σχολικό παράδειγμα. Ένα μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στον ασφαλιστή σας, με ημερομηνία, κλείνει το θέμα.
- Άρθρο 7. Δηλώνετε τη ζημιά μέσα σε οκτώ ημέρες και δίνετε στην εταιρεία τα στοιχεία που ζητάει. Σε εργοτάξιο αυτό σημαίνει φωτογραφίες πριν καθαρίσουν τα μπάζα.
Η άδεια δόμησης δεν είναι ασφαλιστικό έγγραφο, αλλά είναι το πρώτο που θα ζητήσουν. Εργασίες χωρίς άδεια, όπου χρειαζόταν άδεια, βγάζουν την εταιρεία από την υποχρέωση.
Τι δείχνουν τα δημόσια στοιχεία
Για την ασφάλιση έργου δεν βρήκαμε δημόσια στοιχεία της αγοράς. Για την κατοικία που θα γράψετε όταν τελειώσει το έργο, η ΕΑΕΕ δημοσιεύει τα εξής για το 20242.
| Κατοικίες, 2024 | Τιμή |
|---|---|
| Συμβόλαια σε ισχύ, 31.12.2024 | 1.127.979 |
| Ασφαλισμένα κεφάλαια | 146,9 δισ. €, δηλαδή περίπου 130.000 € ανά συμβόλαιο |
| Συμβόλαια με κάλυψη σεισμού | 802.170, δηλαδή 71,1% |
| Συχνότητα ζημιών, πρώτη εκτίμηση της ΕΑΕΕ | 0,62% των συμβολαίων |
| Μέση ζημιά, πρώτη εκτίμηση της ΕΑΕΕ | 2.794 € |
Ο μέσος όρος της αγοράς για όλα τα συμβόλαια περιουσίας βγαίνει περίπου 1,17 ευρώ τον χρόνο για κάθε 1.000 ευρώ αξίας, πριν από τον φόρο23. Είναι μέσος όρος και όχι προσφορά: η τιμή του δικού σας σπιτιού εξαρτάται από το πακέτο, την περιοχή και την απαλλαγή. Η βάση είναι η αξία ανακατασκευής, δηλαδή όσα χρειάζονται για να ξαναχτιστεί ίδιο κτίριο, χωρίς την αξία του οικοπέδου1.
Ένα παράδειγμα
Ο Θοδωρής και η Ελένη αγόρασαν μονοκατοικία εβδομήντα ετών στη Χαλκίδα, 110 τετραγωνικά. Ο προϋπολογισμός της ανακαίνισης είναι 95.000 ευρώ: νέα στέγη, αλλαγή όλων των σωληνώσεων, ενίσχυση δύο τοίχων, νέα κουφώματα. Η δουλειά κρατάει επτά μήνες και το σπίτι μένει άδειο.
Το παλιό συμβόλαιο του προηγούμενου ιδιοκτήτη δεν μεταφέρεται. Ο Θοδωρής παίρνει τηλέφωνο την εταιρεία και ρωτάει αν καλύπτεται. Η απάντηση: όχι ως κατοικία, γιατί το σπίτι δεν κατοικείται και οι εργασίες αγγίζουν φέροντα στοιχεία.
Κλείνουν λοιπόν δύο πράγματα. Ο εργολάβος βάζει ασφάλιση έργου για τους επτά μήνες, με ασφαλισμένη αξία τον προϋπολογισμό, 95.000 ευρώ, συν 40.000 για τα υφιστάμενα τμήματα του κτιρίου που μένουν όρθια. Μέσα μπαίνει και αστική ευθύνη προς τρίτους με όριο 300.000 ευρώ, γιατί το σπίτι είναι σε στενό δρόμο με κολλητό γείτονα. Ο Θοδωρής πληρώνει το μισό ασφάλιστρο ως συνασφαλιζόμενος, με γραπτή συμφωνία.
Πριν μπει το πρώτο μηχάνημα, ο μηχανικός τους κάνει φωτογραφική καταγραφή του γειτονικού κτιρίου. Τον πέμπτο μήνα ο γείτονας παραπονιέται για ρωγμή στην κουζίνα του. Η καταγραφή δείχνει ότι η ρωγμή υπήρχε και πριν. Το θέμα κλείνει σε δύο εβδομάδες.
Όταν τελειώνει η δουλειά, γράφουν κανονική κατοικία. Έστω ότι ο μηχανικός τους υπολογίζει 140.000 ευρώ για να ξαναχτιστεί το σπίτι, και ότι το περιεχόμενο αξίζει 30.000. Με τον μέσο όρο της αγοράς, περίπου 1,17 ευρώ για κάθε 1.000 ευρώ αξίας23, τα 170.000 ευρώ κάνουν περίπου 200 ευρώ τον χρόνο πριν από τον φόρο. Η προσφορά που θα πάρουν μπορεί να είναι αρκετά πάνω ή κάτω, ανάλογα με το πακέτο. Υπάρχει όμως ένα εμπόδιο: η άδεια του σπιτιού είναι του 1956. Στους όρους της Hellas Direct, για παράδειγμα, μια κατοικία χτισμένη πριν από το 1960 δεν παίρνει σεισμό1, και η ανακαίνιση δεν την κάνει νέα.
Αυτή η τελευταία πρόταση ενοχλεί πολύ κόσμο, και αξίζει να ειπωθεί καθαρά: για τον σεισμό μετράει πότε χτίστηκε το σπίτι. Μια στατική ενίσχυση με μελέτη μηχανικού μπορεί να ανοίξει συζήτηση με την εταιρεία, αλλά δεν είναι αυτόματο δικαίωμα.
Πότε και πώς το συμβόλαιο γίνεται κανονική κατοικία
Η μετάβαση δεν γίνεται μόνη της. Το συμβόλαιο έργου λήγει με την παράδοση, και αν δεν έχετε γράψει κατοικία, υπάρχει κενό.
Τα βήματα, με τη σειρά. Ένα, ειδοποιείτε την εταιρεία δύο εβδομάδες πριν την παράδοση. Δύο, δίνετε τετραγωνικά, όροφο, έτος αρχικής άδειας, τύπο κατασκευής και τελική αξία ανακατασκευής. Τρία, απογράφετε το περιεχόμενο που μπαίνει, γιατί μετά από ανακαίνιση η αξία των επίπλων και των συσκευών είναι πολύ μεγαλύτερη από ό,τι θυμάστε. Τέσσερα, ζητάτε τον σεισμό με την τιμή και την απαλλαγή γραμμένες σε ευρώ. Πέντε, ρωτάτε αν η εταιρεία δίνει έκπτωση σε νεότερο κτίριο.
Ένα σημείο που ξεχνιέται: οι νέες εγκαταστάσεις. Η αντλία θερμότητας, ο ηλιακός, τα φωτοβολταϊκά στη σκεπή. Δεν μπαίνουν αυτόματα στο κεφάλαιο του κτιρίου και ορισμένες θέλουν δική τους γραμμή.
Τα λάθη που κοστίζουν
- Αφήνετε το παλιό συμβόλαιο κατοικίας να τρέχει στην ανακαίνιση. Πληρώνετε ασφάλιστρο για κάλυψη που θα αμφισβητηθεί. Πώς το φτιάχνετε: γραπτή δήλωση της επιδείνωσης και γραπτή απάντηση, πριν αρχίσουν οι εργασίες.
- Δεν ζητάτε το ασφαλιστήριο του εργολάβου. Το μαθαίνετε τη μέρα που ο γείτονας δείχνει τη ρωγμή. Κάντε το εξής: αντίγραφο με τα όρια και τη λήξη, πριν την πρώτη ημέρα, και υπενθύμιση αν το έργο ξεπεράσει τη λήξη.
- Ασφαλίζετε μόνο τον προϋπολογισμό των εργασιών. Η φωτιά δεν ξεχωρίζει το καινούργιο από το παλιό, και το υπόλοιπο κτίριο μένει ακάλυπτο. Η διόρθωση: ζητήστε ρητά την κάλυψη των υφιστάμενων τμημάτων.
- Παραδίδετε ακριβά υλικά σε ανοιχτό σπίτι. Η κλοπή χωρίς ίχνη παραβίασης δεν πληρώνεται. Τι κάνετε: προσωρινή πόρτα νωρίς, παράδοση με το πρόγραμμα του συνεργείου, φωτογραφίες και τιμολόγια με σειριακούς αριθμούς.
- Δηλώνετε στο τέλος την παλιά αξία του σπιτιού. Το ανακαινισμένο κοστίζει πολύ περισσότερο να ξαναχτιστεί. Η λύση: τετραγωνικά επί το σημερινό κόστος κατασκευής ανά τετραγωνικό, όπως σας το δίνει ο μηχανικός, και ξανά κάθε τρία χρόνια.
- Ξεχνάτε την εργοδοτική ευθύνη στα μικρά συνεργεία. Η γενική αστική ευθύνη δεν καλύπτει όποιον δουλεύει για εσάς. Το σωστό: γραπτή ανάθεση σε εργολάβο με δική του κάλυψη, ή ειδική κάλυψη στο δικό σας συμβόλαιο.
Το εργοτάξιο κρατάει λίγους μήνες και το σπίτι μια ζωή, αλλά η μεγάλη ζημιά συμβαίνει συνήθως στους λίγους μήνες. Κρατήστε τρία χαρτιά: την ασφάλιση του έργου, το ασφαλιστήριο του εργολάβου και την καταγραφή των γειτονικών κτιρίων. Όταν παραδοθεί το σπίτι, βάλτε τα δικά σας τετραγωνικά στη σύγκριση ασφάλειας κατοικίας και δείτε τι κοστίζει πια να το ασφαλίσετε σωστά.
Συχνές ερωτήσεις
Καλύπτει το συμβόλαιο κατοικίας μου την ανακαίνιση;
Μερικώς, και μόνο αν το δηλώσετε. Οι μικρές δουλειές, ένα βάψιμο ή μια αλλαγή κουζίνας, συνήθως περνούν χωρίς θέμα. Οι δουλειές που ανοίγουν τοίχους, αλλάζουν σωληνώσεις ή αγγίζουν τον φέροντα οργανισμό αλλάζουν τον κίνδυνο. Αν δεν τις δηλώσετε, η εταιρεία έχει λόγο να μειώσει ή να αρνηθεί την αποζημίωση.
Ασφαλίζεται ένα σπίτι που είναι ακόμα στα μπετά;
Όχι ως κατοικία. Οι όροι κατοικίας γράφονται για τελειωμένο σπίτι, και μπορεί να εξαιρούν τις ζημιές όσο γίνονται εργασίες κατασκευής ή επισκευής. Μέχρι να τελειώσει, το έργο ασφαλίζεται με συμβόλαιο κατά παντός κινδύνου εργολάβου, που το κλείνει συνήθως ο κατασκευαστής και όχι εσείς.
Ποιος πληρώνει αν πέσει υλικό στο αυτοκίνητο του γείτονα;
Η αστική ευθύνη του έργου, αν υπάρχει. Αν δεν υπάρχει, πληρώνει όποιος αποδειχθεί υπαίτιος: ο εργολάβος, ο μηχανικός ή εσείς ως κύριος του έργου. Στην πράξη ο γείτονας στρέφεται πρώτα σε εσάς, γιατί εσείς είστε το όνομα στην άδεια. Ζητήστε γραπτά το ασφαλιστήριο του εργολάβου πριν ξεκινήσει.
Καλύπτονται τα υλικά που περιμένουν στο εργοτάξιο;
Μόνο με συμβόλαιο έργου, και με όρους φύλαξης. Τα πλακάκια, τα κουφώματα και ο λέβητας που περιμένουν σε ένα σπίτι χωρίς πόρτες είναι εύκολος στόχος. Ρωτήστε τι όρους φύλαξης ζητά το συμβόλαιο, κλειδωμένο χώρο ή περίφραξη, και αν ο εξοπλισμός του εργοταξίου μπαίνει μόνο ως έξτρα κάλυψη.
Πότε γυρίζει το συμβόλαιο σε κανονική ασφάλεια κατοικίας;
Όταν το σπίτι είναι έτοιμο και κατοικήσιμο. Τηλεφωνείτε στην εταιρεία, δίνετε τα τετραγωνικά, το έτος της άδειας και την τελική αξία ανακατασκευής, και ξεκινάει νέο συμβόλαιο κατοικίας. Ρωτήστε αν η εταιρεία δίνει έκπτωση σε νεότερο κτίριο, και αν μετράει η χρονιά της άδειας ή η ανακαίνιση.
Είναι υποχρεωτική η ασφάλιση του έργου από τον νόμο;
Για ιδιωτική κατοικία, όχι γενικά. Γίνεται υποχρεωτική όταν τη ζητάει η τράπεζα που χρηματοδοτεί, όταν το ορίζει η σύμβαση με τον εργολάβο, ή σε δημόσια έργα. Ο μηχανικός σας έχει δική του υποχρεωτική ασφάλιση επαγγελματικής ευθύνης, που όμως δεν καλύπτει τη ζημιά στο ίδιο το κτίριο.
Τι κοστίζει η ασφάλιση ενός μικρού έργου;
Δεν βρήκαμε εταιρεία που να δημοσιεύει τιμή για την ασφάλιση έργου. Η τιμή βγαίνει ανά έργο, με βάση τον προϋπολογισμό, τη διάρκεια και το τι γίνεται στον φέροντα οργανισμό. Ζητήστε δύο προσφορές με τον ίδιο προϋπολογισμό και την ίδια διάρκεια, αλλιώς δεν συγκρίνονται.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 2496/1997 άρ. 3 · ν. 2496/1997 άρ. 7 · ν. 2496/1997 άρ. 4 · ν. 2496/1997 άρ. 5
Πηγές
- ↑Hellas Direct, Όροι Ασφάλισης Κατοικίας: εργασίες στο κτίριο, ακατοίκητη κατοικία, κλοπή και σεισμός, ισχύον κείμενο
- ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Περιουσίας 2024, πίνακες 1, 2 και 21, 2025
- ↑Πώς δουλεύει η σύγκριση: από πού βγαίνει κάθε αριθμός, Οκτώβριος 2026
- ↑INTERASCO, Ιδιωτική και οικογενειακή αστική ευθύνη, 12 Οκτωβρίου 2026
- ↑Generali, έγγραφο πληροφοριών Κατά Παντός Κινδύνου Κατασκευαστή Έργου, Απρίλιος 2021
- ↑ν. 2496/1997 για την ασφαλιστική σύμβαση, άρθρα 3, 4, 5 και 7, 1997
Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.