Δεύτερος οδηγός, νέος οδηγός στο συμβόλαιο, οδήγηση από τρίτους

Με μια ματιά

Η ουσία

Το ασφαλιστήριο του αυτοκινήτου ακολουθεί το όχημα, όχι τον οδηγό. Αυτό σημαίνει ότι ο φίλος σας, ο αδελφός σας και ο γείτονας μπορούν να οδηγήσουν το αυτοκίνητό σας και να είναι καλυμμένοι, αρκεί να έχουν έγκυρο δίπλωμα. Υπάρχει όμως μια κατηγορία που αλλάζει τα πάντα: ο νέος οδηγός, δηλαδή όποιος είναι κάτω των 23 ή έχει δίπλωμα λιγότερο από έναν χρόνο. Ο δεύτερος οδηγός στο συμβόλαιο δηλώνεται με επασφάλιστρο γύρω στο 30%, και όποιος δεν δηλωθεί φέρνει μαζί του μια ειδική απαλλαγή που τη μαθαίνετε την ημέρα της ζημιάς. Αυτός ο οδηγός λέει ποιος επιτρέπεται να οδηγεί, τι κοστίζει να τον γράψετε, και τι ακριβώς συμβαίνει όταν τρακάρει κάποιος που δεν γράψατε.

Ο κανόνας: το συμβόλαιο ακολουθεί το αυτοκίνητο

Στην Ελλάδα η υποχρεωτική ασφάλιση είναι ασφάλιση του οχήματος. Το προεδρικό διάταγμα 237/1986 ζητάει να είναι ασφαλισμένο κάθε όχημα που κυκλοφορεί, και η κάλυψη αφορά την ευθύνη που γεννιέται από την κυκλοφορία αυτού του οχήματος, όποιος και αν το οδηγεί.

Αυτό είναι διαφορετικό από ό,τι ισχύει σε άλλες χώρες, όπου το συμβόλαιο γράφεται πάνω στο πρόσωπο και οι επιτρεπόμενοι οδηγοί απαριθμούνται. Στην ελληνική πραγματικότητα, το να δώσετε τα κλειδιά σε κάποιον δεν ακυρώνει την ασφάλεια.

Μέχρι εδώ είναι απλό, και εδώ σταματάει η απλότητα. Το συμβόλαιο έχει όρους, και οι όροι μιλούν για χαρακτηριστικά του οδηγού. Ηλικία, χρόνια διπλώματος, κατηγορία άδειας, κατάσταση του οδηγού. Ο οδηγός που δεν πληροί έναν όρο δεν χάνει την κάλυψη για τον τρίτο. Χάνει τις δικές σας καλύψεις, ή φέρνει μια απαλλαγή, ή γεννάει δικαίωμα αναγωγής της εταιρείας εναντίον σας.

Η διάκριση αυτή είναι το κλειδί όλου του οδηγού. Υπάρχουν δύο κόσμοι στο ίδιο συμβόλαιο: ο κόσμος του τρίτου, όπου η εταιρεία πληρώνει σχεδόν πάντα, και ο δικός σας κόσμος, όπου οι όροι ισχύουν κανονικά.

Ποιος είναι «νέος οδηγός» στα τιμολόγια

Σχεδόν κάθε ελληνικό τιμολόγιο ορίζει τον νέο οδηγό με δύο κριτήρια, και αρκεί να ισχύει το ένα.

Πρώτο, η ηλικία. Κάτω από τα 23 έτη, στα περισσότερα τιμολόγια. Ορισμένες εταιρείες βάζουν το όριο στα 25, άλλες στα 24, και λίγες κάνουν διάκριση ανάμεσα στα 18 με 21 και στα 21 με 23.

Δεύτερο, ο χρόνος κατοχής της άδειας. Λιγότερο από έναν χρόνο, συνήθως. Αυτό πιάνει και τον σαραντάχρονο που μόλις πήρε δίπλωμα, και είναι λογικό: η εμπειρία μετράει όσο και η ηλικία.

Μια χρήσιμη λεπτομέρεια. Σε αρκετά τιμολόγια, όποιος περάσει το ένα κριτήριο αλλά όχι το άλλο χρεώνεται λιγότερο. Ο εικοσιδυάχρονος με τέσσερα χρόνια διπλώματος συχνά πληρώνει μικρότερο επασφάλιστρο από τον εικοσάχρονο με δίπλωμα έξι μηνών. Ρωτήστε ρητά, γιατί η διαφορά είναι δεκάδες ευρώ.

Τι κοστίζει να δηλώσετε τον νέο οδηγό

Το επασφάλιστρο είναι γύρω στο 30% πάνω στο ασφάλιστρο της αστικής ευθύνης. Σε συμβόλαιο 220 ευρώ, μιλάμε για περίπου 66 ευρώ τον χρόνο.

Πολλοί το βρίσκουν βαρύ και ψάχνουν τρόπο να το αποφύγουν. Ο υπολογισμός όμως δεν είναι 66 ευρώ έναντι μηδέν. Είναι 66 ευρώ έναντι ενός ενδεχόμενου που κοστίζει πολλαπλάσια, και που δεν είναι σπάνιο: οι στατιστικές κάθε χώρας δείχνουν ότι ο οδηγός κάτω των 23 εμπλέκεται σε ατυχήματα πολύ συχνότερα από τον μέσο οδηγό.

Προσέξτε επίσης ότι το επασφάλιστρο μπαίνει πάνω στην αστική ευθύνη και συχνά και στις προαιρετικές καλύψεις. Σε συμβόλαιο με μικτή, η αύξηση είναι μεγαλύτερη σε απόλυτο ποσό, γιατί η μικτή είναι το ακριβό κομμάτι.

Και προσέξτε τη διάρκεια. Σε πολλές εταιρείες το επασφάλιστρο φεύγει αυτόματα όταν ο οδηγός κλείσει τα 23 ή συμπληρώσει τον χρόνο διπλώματος, αλλά σε άλλες πρέπει να το ζητήσετε εσείς. Βάλτε υπενθύμιση. Είναι από τα πράγματα που ξεχνιούνται και πληρώνονται για χρόνια.

Όταν τρακάρει ο αδήλωτος νέος οδηγός

Αυτό είναι το σενάριο που φέρνει τα περισσότερα παράπονα, και αξίζει να το δείτε βήμα βήμα.

Ο γιος σας, 20 ετών, παίρνει το αυτοκίνητο για να πάει στη δουλειά του και χτυπάει ένα σταθμευμένο όχημα. Ζημιά στο ξένο αυτοκίνητο 3.000 ευρώ, ζημιά στο δικό σας 2.500 ευρώ.

Η ζημιά του τρίτου πληρώνεται. Η εταιρεία σας δίνει τα 3.000 ευρώ στον ιδιοκτήτη του σταθμευμένου αυτοκινήτου, χωρίς συζήτηση για το ποιος οδηγούσε. Ο νόμος δεν επιτρέπει να μείνει ο τρίτος απλήρωτος.

Η δική σας ζημιά είναι άλλη ιστορία. Αν έχετε μικτή, εφαρμόζεται η τακτική απαλλαγή, συνήθως 500 ευρώ, και επιπλέον η ειδική απαλλαγή νέου οδηγού. Σε πολλά τιμολόγια αυτή είναι ένα σταθερό ποσό μερικών εκατοντάδων ευρώ ή ένα ποσοστό της ζημιάς. Στο παράδειγμά μας, από τα 2.500 ευρώ μπορεί να σας μείνουν 1.500 ή λιγότερα.

Και υπάρχει το τρίτο κόστος, που δεν εμφανίζεται τώρα. Το υπαίτιο ατύχημα καταγράφεται στο δικό σας συμβόλαιο και ανεβάζει την κλίμακα bonus-malus σας. Θα το πληρώνετε στην ανανέωση για τρία ή τέσσερα χρόνια.

Άθροισμα: το επασφάλιστρο των 66 ευρώ που δεν θέλατε να δώσετε σας κόστισε πάνω από χίλια ευρώ σε ένα μόνο περιστατικό.

Ο τρίτος: ο φίλος, ο αδελφός, ο μάστορας

Αν ο τρίτος είναι πάνω από τα όρια ηλικίας και εμπειρίας, δεν χρειάζεται δήλωση και δεν υπάρχει επασφάλιστρο. Δίνετε τα κλειδιά και το συμβόλαιο δουλεύει κανονικά, και στη δική σας ζημιά και στου τρίτου.

Αν ο τρίτος είναι νέος οδηγός, ισχύει ό,τι γράψαμε παραπάνω, ακόμα και αν πήρε το αυτοκίνητο μία φορά για δέκα λεπτά. Ο όρος δεν ρωτάει πόσο συχνά οδηγεί. Ρωτάει ποιος οδηγούσε τη στιγμή του ατυχήματος.

Αν ο τρίτος είναι επαγγελματίας που πήρε το όχημα στην κατοχή του, όπως το συνεργείο, ο γερανός ή ο υπάλληλος του σταθμού, τα πράγματα αλλάζουν. Πολλά συμβόλαια εξαιρούν τη ζημιά που γίνεται όσο το όχημα βρίσκεται σε επαγγελματική φύλαξη ή επισκευή, γιατί ο επαγγελματίας έχει δική του ασφάλιση για τα οχήματα των πελατών. Πριν αφήσετε το αυτοκίνητο σε συνεργείο για δοκιμαστική διαδρομή, ρωτήστε τον υπεύθυνο αν καλύπτεται, και ζητήστε το γραπτά αν πρόκειται για ακριβό όχημα.

Υπάρχει και η αντίστροφη σκέψη, που αξίζει μια πρόταση. Αν το αυτοκίνητό σας το οδηγεί τακτικά ένας ενήλικος συγγενής με καθαρό ιστορικό, δηλώστε τον έτσι κι αλλιώς. Δεν κοστίζει τίποτα, βγάζει κάθε αμφιβολία από τη μέση, και σε ορισμένες εταιρείες βοηθάει στην τιμή όταν το προφίλ του είναι καλύτερο από το δικό σας.

Και υπάρχει η περίπτωση της κλοπής. Αν κάποιος πάρει το αυτοκίνητο χωρίς τη συγκατάθεσή σας και προκαλέσει ατύχημα, δεν ευθύνεστε εσείς. Χρειάζεται όμως να έχετε δηλώσει την κλοπή στην αστυνομία. Χωρίς μήνυση, η εκδοχή σας δύσκολα γίνεται δεκτή.

Χωρίς δίπλωμα, με ληγμένο, υπό την επήρεια

Αυτές οι τρεις περιπτώσεις έχουν την ίδια μεταχείριση και είναι η πιο ακριβή σελίδα του συμβολαίου.

Ο τρίτος πληρώνεται πάντα. Το προεδρικό διάταγμα 237/1986 δεν επιτρέπει στην εταιρεία να αντιτάξει στον ζημιωθέντα τις εξαιρέσεις που έχει συμφωνήσει μαζί σας. Ο πεζός που χτυπήθηκε δεν έχει καμία σχέση με το συμβόλαιό σας και δεν πληρώνει το λάθος σας.

Μετά όμως η εταιρεία στρέφεται εναντίον του υπαιτίου και του λήπτη της ασφάλισης, με το δικαίωμα αναγωγής, και ζητάει πίσω όλο το ποσό. Σε σωματική βλάβη με μόνιμη αναπηρία, το ποσό μπορεί να είναι εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ. Δεν είναι θεωρητικό σενάριο, και δεν παραγράφεται γρήγορα.

Οι δικές σας καλύψεις δεν πληρώνουν καθόλου. Ούτε η μικτή, ούτε η πυρκαγιά, ούτε η θραύση κρυστάλλων, ούτε το προσωπικό ατύχημα του οδηγού.

Το μέτρο του αλκοόλ είναι αυτό που ορίζει ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, και ο έλεγχος γίνεται στο σημείο του ατυχήματος ή στο νοσοκομείο. Η άρνηση εξέτασης αντιμετωπίζεται όπως το θετικό αποτέλεσμα σε πολλά συμβόλαια. Το ίδιο ισχύει για τις ουσίες.

Ο κύριος οδηγός και η δήλωση του κινδύνου

Υπάρχει μια πρακτική που φαίνεται έξυπνη και δεν είναι: το συμβόλαιο γράφεται στο όνομα του γονέα, με τον γονέα ως οδηγό, ενώ το αυτοκίνητο το οδηγεί καθημερινά ο γιος των 20 ετών. Ο σκοπός είναι να αποφευχθεί το επασφάλιστρο του νέου οδηγού.

Το άρθρο 3 του νόμου 2496/1997 ζητάει να δηλώσετε κάθε στοιχείο που είναι αντικειμενικά ουσιώδες για την εκτίμηση του κινδύνου. Το ποιος οδηγεί πραγματικά το αυτοκίνητο είναι το πιο ουσιώδες στοιχείο που υπάρχει στον κλάδο αυτοκινήτου.

Αν η εταιρεία το διαπιστώσει μετά τη ζημιά, και το διαπιστώνει από απλά πράγματα όπως η ώρα και ο τόπος του ατυχήματος ή η δήλωση του ίδιου του οδηγού, έχει δύο δρόμους. Αν κρίνει ότι δεν υπήρξε δόλος, μειώνει την αποζημίωση κατά την αναλογία του ασφαλίστρου που θα είχε χρεώσει. Αν κρίνει ότι υπήρξε πρόθεση απόκρυψης, μπορεί να ζητήσει την ακύρωση της σύμβασης.

Δεν αξίζει. Το επασφάλιστρο είναι μερικές δεκάδες ευρώ. Η μειωμένη αποζημίωση σε σοβαρή ζημιά είναι χιλιάδες.

Το bonus-malus: ποιος χρεώνεται το ατύχημα

Η κλίμακα bonus-malus παρακολουθεί το συμβόλαιο, δηλαδή τον λήπτη της ασφάλισης και το όχημα. Δεν παρακολουθεί τον οδηγό.

Αυτό έχει δύο συνέπειες που πιάνουν τους ανθρώπους απροετοίμαστους. Η πρώτη: το ατύχημα του γιου σας χαλάει το δικό σας ιστορικό, αυτό που χτίζατε είκοσι χρόνια. Η δεύτερη, πιο σημαντική για την οικογένεια: ο γιος σας δεν χτίζει τίποτα δικό του. Όταν πάρει δικό του αυτοκίνητο στα 26, θα ξεκινήσει από την αρχή, ως καινούργιος πελάτης, με το ασφάλιστρο του αρχάριου.

Αν σκοπεύετε το παιδί να αποκτήσει δικό του συμβόλαιο σε λίγα χρόνια, ρωτήστε την εταιρεία αν υπάρχει τρόπος να αναγνωριστεί ο χρόνος του ως δηλωμένου δεύτερου οδηγού. Ορισμένες εταιρείες δίνουν κάποια αναγνώριση, άλλες όχι, και η απάντηση αξίζει χρήματα.

Πού διαφέρουν οι εταιρείες

Ο νόμος αφήνει τον όρο του νέου οδηγού στη σύμβαση, και γι αυτό κάθε εταιρεία τον γράφει αλλιώς. Τέσσερα σημεία αξίζουν ερώτηση πριν υπογράψετε.

Το όριο ηλικίας. Άλλες εταιρείες κόβουν στα 23, άλλες στα 24 και μερικές στα 25. Δύο χρόνια διαφορά σημαίνουν δύο χρόνια επασφαλίστρου.

Ο τρόπος υπολογισμού της ειδικής απαλλαγής. Σταθερό ποσό, ποσοστό της ζημιάς, ή ποσοστό με ελάχιστο. Το τρίτο είναι το χειρότερο για μικρές ζημιές. Ζητήστε τον αριθμό, όχι τη διατύπωση.

Το αν η ειδική απαλλαγή αφορά μόνο τον αδήλωτο ή και τον δηλωμένο νέο οδηγό. Υπάρχουν συμβόλαια όπου πληρώνετε το επασφάλιστρο και παρόλα αυτά κρατιέται πρόσθετη απαλλαγή στη ζημιά. Δεν είναι παράνομο, είναι γραμμένο, και σπάνια το διαβάζει κάποιος.

Το τι γίνεται με τον περιστασιακό οδηγό. Ορισμένες εταιρείες δίνουν κάλυψη περιστασιακής οδήγησης από νέο οδηγό με μικρό κόστος ή με περιορισμένες ημέρες τον χρόνο. Αν το παιδί σας έρχεται μόνο τα Χριστούγεννα, αυτή η λύση κοστίζει λιγότερο από την πλήρη δήλωση.

Το δανεικό αυτοκίνητο και το εξωτερικό

Όταν οδηγείτε εσείς ξένο αυτοκίνητο στην Ελλάδα, σας καλύπτει το συμβόλαιο εκείνου του αυτοκινήτου. Το δικό σας συμβόλαιο δεν σας ακολουθεί, γιατί ασφαλίζει το δικό σας όχημα. Άρα, πριν πάρετε το αυτοκίνητο του φίλου σας, η σωστή ερώτηση δεν είναι «είμαι ασφαλισμένος;» αλλά «τι λέει το δικό σου συμβόλαιο για την ηλικία και τα χρόνια διπλώματος;».

Στο εξωτερικό, το ελληνικό συμβόλαιο ισχύει στις χώρες του Ενιαίου Χώρου, με τα όρια της χώρας που επισκέπτεστε ή τα ελληνικά, όποια είναι υψηλότερα. Για χώρες εκτός συστήματος χρειάζεται πράσινη κάρτα, που τη ζητάτε από την εταιρεία σας πριν ταξιδέψετε και δίνεται συνήθως χωρίς χρέωση ή με μικρό κόστος.

Ο όρος του νέου οδηγού ταξιδεύει μαζί σας. Αν το αυτοκίνητο το οδηγεί ο εικοσάχρονος γιος σας στην Ιταλία, ισχύει ό,τι θα ίσχυε και στη Λάρισα. Το ίδιο και οι απαλλαγές.

Τελευταίο, το ενοικιαζόμενο αυτοκίνητο. Εκεί δεν έχετε καμία σχέση με το δικό σας συμβόλαιο. Ισχύει το συμβόλαιο της εταιρείας ενοικίασης, με τη δική του απαλλαγή, και οι εταιρείες ενοικίασης έχουν σχεδόν πάντα δικό τους ηλικιακό όριο και πρόσθετη χρέωση για νέους οδηγούς.

Τι λέει ο νόμος

Τι δείχνουν τα τιμολόγια

Ένα παράδειγμα

Τα λάθη που κοστίζουν

Συχνές ερωτήσεις

Μπορεί να οδηγήσει το αυτοκίνητό μου ένας φίλος;

Ναι, αν έχει έγκυρη άδεια της κατηγορίας και είναι πάνω από τα όρια ηλικίας και εμπειρίας του συμβολαίου σας. Το συμβόλαιο ακολουθεί το όχημα, όχι το πρόσωπο. Ο περιορισμός δεν είναι ποιος οδηγεί, αλλά τι ηλικία και τι εμπειρία έχει, και τι λέει ο όρος του νέου οδηγού.

Τι είναι η απαλλαγή νέου οδηγού;

Ένα ποσό ή ποσοστό που κρατάει η εταιρεία από την αποζημίωση όταν το ατύχημα το προκάλεσε οδηγός κάτω των 23 ή με δίπλωμα κάτω του έτους, χωρίς να έχει δηλωθεί. Κινείται συνήθως σε μερικές εκατοντάδες ευρώ ή σε ποσοστό της ζημιάς. Ισχύει ακόμα και αν ο οδηγός δεν φταίει σε άλλα.

Πληρώνει η ασφάλεια αν οδηγούσε κάποιος χωρίς δίπλωμα;

Ο τρίτος που ζημιώθηκε πληρώνεται, γιατί ο νόμος τον προστατεύει. Η εταιρεία όμως έχει δικαίωμα αναγωγής και ζητάει πίσω από εσάς ή από τον οδηγό όσα πλήρωσε. Οι δικές σας καλύψεις, η μικτή και η πυρός, δεν πληρώνουν τίποτα σε αυτή την περίπτωση.

Πόσο ανεβαίνει το ασφάλιστρο αν δηλώσω το παιδί μου;

Αν είναι κάτω των 23 ή έχει δίπλωμα λιγότερο από ένα χρόνο, περίπου 30% πάνω στην αστική ευθύνη. Από τα 23 και μετά, με χρόνο διπλώματος πάνω από ένα έτος, η δήλωση συνήθως δεν κοστίζει τίποτα. Ρωτήστε πάντα, γιατί κάθε εταιρεία ορίζει διαφορετικά τα όρια.

Χρεώνεται το δικό μου bonus αν τρακάρει ο δεύτερος οδηγός;

Ναι. Το bonus-malus συνδέεται με τον λήπτη της ασφάλισης και το όχημα, όχι με το πρόσωπο που οδηγούσε. Ένα υπαίτιο ατύχημα του γιου σας ανεβάζει τη δική σας κλίμακα στην ανανέωση. Αυτό είναι το κρυφό κόστος που κανείς δεν υπολογίζει πριν δώσει τα κλειδιά.

Τι είναι η δήλωση κύριου οδηγού και γιατί με ρωτάνε;

Είναι η δήλωση για το ποιος οδηγεί πραγματικά το αυτοκίνητο τις περισσότερες φορές. Αν το συμβόλαιο γράφεται στο όνομα του γονέα ενώ το αυτοκίνητο το οδηγεί καθημερινά ο γιος των 20 ετών, αυτό είναι λανθασμένη δήλωση κινδύνου και μπορεί να μειώσει την αποζημίωση.

Καλύπτεται ο μηχανικός που παίρνει το αυτοκίνητο για δοκιμή;

Το συνεργείο και ο γερανός έχουν συνήθως δική τους ασφάλιση για οχήματα πελατών. Το δικό σας συμβόλαιο μπορεί να εξαιρεί τη ζημιά όσο το όχημα βρίσκεται στην κατοχή επαγγελματία για επισκευή ή στάθμευση. Ρωτήστε το συνεργείο για τη δική του κάλυψη πριν αφήσετε τα κλειδιά.

Αν δανείσω το αυτοκίνητο και το τρακάρει, ποιος πληρώνει τη δική μου ζημιά;

Αν έχετε μικτή και ο οδηγός πληρούσε τους όρους του συμβολαίου, η δική σας ζημιά πληρώνεται μείον την απαλλαγή. Αν ήταν αδήλωτος νέος οδηγός, προστίθεται η ειδική απαλλαγή. Αν δεν έχετε μικτή, στρέφεστε προσωπικά εναντίον του φίλου σας, και εκεί χαλάνε οι φιλίες.

Νομοθεσία που αναφέρεται: π.δ. 237/1986 άρ. 6 · ν. 2496/1997 άρ. 3

Πηγές

1. π.δ. 237/1986, υποχρεωτική ασφάλιση αστικής ευθύνης από αυτοκίνητα, 1986
2. Παραδοχές του υπολογισμού μας, δημοσιευμένες ολόκληρες, Σεπτέμβριος 2026

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.