Ασφαλιστικός διαμεσολαβητής: τι ρωτάτε πριν υπογράψετε

Με μια ματιά

Η ουσία

Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής είναι ο άνθρωπος που στέκεται ανάμεσα σε εσάς και την ασφαλιστική εταιρεία. Πριν του δώσετε υπογραφή και χρήματα, έχετε δικαίωμα να μάθετε τρία πράγματα: ποιος είναι, για ποιον δουλεύει και πώς πληρώνεται. Ο νόμος 4583/2018 τον υποχρεώνει να σας τα πει γραπτά. Αυτός ο οδηγός σάς δίνει τις ερωτήσεις, με τη σειρά που θα τις κάνατε σε ένα τραπέζι.

Ποιος είναι διαμεσολαβητής και ποιος όχι

Διαμεσολαβητής είναι όποιος σας βοηθά να αγοράσετε ασφάλεια και πληρώνεται για αυτό. Πράκτορας, μεσίτης, υπάλληλος τράπεζας που πουλά ασφάλεια δανείου, ταξιδιωτικό γραφείο που προσθέτει ταξιδιωτική κάλυψη. Όλοι αυτοί μπαίνουν στον νόμο 4583/2018.

Δεν είναι διαμεσολαβητής ο υπάλληλος της ασφαλιστικής εταιρείας. Όταν καλείτε το τηλεφωνικό κέντρο μιας εταιρείας που πουλά απευθείας (direct), μιλάτε με την ίδια την εταιρεία. Έχει και εκείνη υποχρεώσεις ενημέρωσης. Αλλά δεν χρειάζεται αριθμό μητρώου διαμεσολαβητή.

Επίσης δεν είναι διαμεσολαβητής μια ιστοσελίδα που απλώς δείχνει τιμές, χωρίς να πουλά. Αυτός ο ιστότοπος είναι τέτοια περίπτωση. Σάς δείχνουμε εκτιμήσεις και σάς στέλνουμε στην εταιρεία. Δεν παίρνουμε προμήθεια από συμβόλαιο.

Οι τέσσερις κατηγορίες του νόμου

Ο νόμος 4583/2018 βάζει κάθε διαμεσολαβητή σε ένα από τέσσερα κουτιά. Η κατηγορία γράφεται στο μητρώο και πρέπει να σας τη δηλώσει.

Ασφαλιστικός πράκτορας

Δουλεύει για μία ή περισσότερες εταιρείες, με σύμβαση πρακτορείας. Πουλά τα δικά τους συμβόλαια. Πληρώνεται από αυτές, με προμήθεια. Είναι η πιο συνηθισμένη μορφή στην Ελλάδα. Ο περισσότερος κόσμος λέει «ο ασφαλιστής μου» και εννοεί έναν πράκτορα.

Συντονιστής ασφαλιστικών πρακτόρων

Είναι ένας πράκτορας που έχει κάτω από αυτόν άλλους πράκτορες. Τους εκπαιδεύει και παίρνει μέρος από την προμήθειά τους. Εσείς σπάνια τον βλέπετε. Αλλά αν ο πράκτοράς σας ανήκει σε δίκτυο, ο συντονιστής είναι το δεύτερο σημείο επικοινωνίας.

Μεσίτης ασφαλίσεων

Δουλεύει για εσάς, όχι για την εταιρεία. Ψάχνει την αγορά, φέρνει προσφορές και διαπραγματεύεται. Πληρώνεται από την εταιρεία με προμήθεια, ή από εσάς με αμοιβή, ή και με τα δύο. Πρέπει να σας πει ποιο από τα τρία ισχύει. Οι μεσίτες δουλεύουν πιο πολύ σε επιχειρήσεις και σε μεγάλους κινδύνους. Για ένα αυτοκίνητο σπάνια θα βρείτε μεσίτη.

Διαμεσολαβητής δευτερεύουσας δραστηριότητας

Είναι κάποιος που πουλά κάτι άλλο και προσθέτει ασφάλεια. Το κατάστημα κινητών με την ασφάλεια οθόνης. Η εταιρεία ενοικίασης αυτοκινήτου με την κάλυψη απαλλαγής. Η ασφάλεια εδώ είναι συμπλήρωμα του κύριου προϊόντος. Οι υποχρεώσεις ενημέρωσης είναι λιγότερες, αλλά υπάρχουν. Και το ασφάλιστρο πρέπει να φαίνεται ξεχωριστά.

Πρώτη ερώτηση: ποιος είναι ο αριθμός μητρώου σας

Κάθε διαμεσολαβητής γράφεται στο ειδικό μητρώο του επιμελητηρίου της περιοχής του. Τα επιμελητήρια τρέχουν ένα κοινό σημείο αναζήτησης στο διαδίκτυο. Την εποπτεία της δραστηριότητας την έχει η Τράπεζα της Ελλάδος.

Ζητήστε τον αριθμό. Ψάξτε τον. Η καταχώριση λέει:

• Το ονοματεπώνυμο ή την επωνυμία της εταιρείας διαμεσολάβησης.
• Την κατηγορία, από τις τέσσερις παραπάνω.
• Τις ασφαλιστικές εταιρείες με τις οποίες συνεργάζεται, αν είναι πράκτορας.
• Αν η εγγραφή είναι σε ισχύ.

Αν το όνομα δεν βγαίνει, σταματήστε. Δεν σημαίνει απαραίτητα απάτη. Ίσως ο άνθρωπος να είναι υπάλληλος γραφείου και να μη δικαιούται να υπογράψει. Ή ίσως η εγγραφή να έληξε. Σε κάθε περίπτωση, δεν πληρώνετε πριν βρείτε καταχώριση.

Δεύτερη ερώτηση: για ποιες εταιρείες δουλεύετε

Ο νόμος ζητά από τον διαμεσολαβητή να σας πει, πριν από τη σύμβαση, αν:

• Εκπροσωπεί μία εταιρεία μόνο, με αποκλειστικότητα.
• Εκπροσωπεί περισσότερες, και ποιες.
• Σας δίνει συμβουλή βασισμένη σε αμερόληπτη και προσωπική ανάλυση της αγοράς.

Η διαφορά είναι μεγάλη. Ένας αποκλειστικός πράκτορας θα σας δώσει το καλύτερο πακέτο της εταιρείας του. Δεν θα σας πει ότι η απέναντι εταιρεία το έχει 40 ευρώ φθηνότερα. Δεν είναι κακό. Απλώς πρέπει να το ξέρετε.

Ένας πράκτορας τριών εταιρειών θα σας δείξει τρεις προσφορές. Ρωτήστε αν οι τρεις προμήθειες είναι ίδιες. Αν μία εταιρεία δίνει περισσότερα, η πρόταση μπορεί να γέρνει προς τα εκεί. Ένας καλός επαγγελματίας θα απαντήσει ευθέως.

Τρίτη ερώτηση: πώς πληρώνεστε

Ο νόμος 4583/2018 ζητά να σας ανακοινώσει τη φύση της αμοιβής του. Όχι απαραίτητα το ακριβές ποσό. Αλλά πρέπει να πει αν πληρώνεται με προμήθεια από την εταιρεία, με αμοιβή από εσάς, ή με άλλο οικονομικό όφελος.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη για ένα αυτοκίνητο. Στην ασφάλεια αστικής ευθύνης η προμήθεια του πράκτορα κινείται συνήθως ανάμεσα στο 10% και το 20% του καθαρού ασφαλίστρου. Το ποσοστό δεν το δημοσιεύει καμία εταιρεία. Είναι εκτίμηση από όσα λέγονται στην αγορά. Στα συμβόλαια ζωής η προμήθεια του πρώτου έτους είναι πολύ μεγαλύτερη, συχνά πάνω από το μισό ασφάλιστρο της πρώτης χρονιάς. Και εκεί δεν υπάρχει δημοσιευμένος πίνακας.

Ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ο δικός μας υπολογισμός γράφει ρητά ότι ο συνεργάτης μπορεί να δώσει έκπτωση έως 5% από το δικό του περιθώριο. Άρα ναι, υπάρχει χώρος διαπραγμάτευσης. Μικρός, αλλά υπάρχει. Αν ο πράκτορας λέει «η τιμή είναι κλειδωμένη», έχει δίκιο για τον πίνακα της εταιρείας. Δεν έχει δίκιο για το δικό του κομμάτι.

Τέταρτη ερώτηση: τι καταγράψατε για τις ανάγκες μου

Πριν προτείνει συμβόλαιο, ο διαμεσολαβητής οφείλει να μάθει τι χρειάζεστε. Ο νόμος το λέει «απαιτήσεις και ανάγκες». Στην πράξη είναι μια σύντομη συνέντευξη:

• Τι ασφαλίζετε. Αυτοκίνητο, σπίτι, υγεία, ζωή.
• Ποια είναι η αξία του. Το σπίτι με το κόστος ανακατασκευής, το αυτοκίνητο με την εμπορική αξία.
• Ποιους κινδύνους σάς απασχολούν. Κλοπή, σεισμός, ζημιά σε τρίτον.
• Τι έχετε ήδη. Ένα δεύτερο συμβόλαιο που καλύπτει το ίδιο πράγμα είναι χαμένα χρήματα.

Ζητήστε να δείτε την καταγραφή. Αν το συμβόλαιο που σας προτείνει δεν ταιριάζει με όσα είπατε, έχετε επιχείρημα. Και αργότερα, σε μια διαφωνία, το έγγραφο αυτό μετράει.

Πέμπτη ερώτηση: ποιο είναι το έντυπο IPID

Για κάθε ασφάλεια εκτός ζωής, η εταιρεία φτιάχνει ένα έγγραφο δύο σελίδων. Λέγεται έγγραφο πληροφοριών για το ασφαλιστικό προϊόν (IPID). Έχει σταθερή μορφή σε όλη την Ευρώπη. Τι καλύπτεται, τι δεν καλύπτεται, ποιοι περιορισμοί υπάρχουν, πού ισχύει, τι πρέπει να κάνετε εσείς, πότε πληρώνετε.

Ο διαμεσολαβητής πρέπει να σας το δώσει πριν υπογράψετε. Σε χαρτί ή σε ηλεκτρονική μορφή, αν το δεχτείτε. Διαβάστε το με το συμβόλαιο ανοιχτό δίπλα. Ο οδηγός μας για το IPID εξηγεί κάθε κουτί.

Έκτη ερώτηση: ολικά ή καθαρά ασφάλιστρα

Η τιμή που ακούτε πρέπει να είναι η τιμή που θα πληρώσετε. Στα οχήματα, το κράτος προσθέτει πάνω στο καθαρό ασφάλιστρο τον φόρο ασφαλίστρων 15% και την εισφορά για το Επικουρικό Κεφάλαιο. Μαζί φτάνουν περίπου το ένα πέμπτο. οι δικοί μας υπολογισμοί γράφουν «ολικά ασφάλιστρα», δηλαδή με όλες τις επιβαρύνσεις. Δεν το κάνουν όλοι.

Ρωτήστε: «Το ποσό που μου λέτε περιλαμβάνει φόρους και επιβαρύνσεις;» Αν η απάντηση είναι «περίπου», ζητήστε το ακριβές. Το συμβόλαιο θα το γράψει έτσι κι αλλιώς. Καλύτερα να το δείτε πριν.

Έβδομη ερώτηση: ποιος με εξυπηρετεί στη ζημιά

Ένας πράκτορας που κάνει τη δήλωση ζημιάς για εσάς, μαζεύει τα χαρτιά και κυνηγά τον διακανονιστή, αξίζει πολλά. Ένας πράκτορας που λέει «πάρτε το τηλέφωνο της εταιρείας» δεν προσφέρει κάτι πάνω από την απευθείας αγορά.

Ρωτήστε συγκεκριμένα:

• Αν πάθω ζημιά, σε ποιον τηλεφωνώ. Σε εσάς ή στην εταιρεία;
• Ποιες προθεσμίες υπάρχουν για τη δήλωση. Στα συμβόλαια οχημάτων συνήθως οκτώ εργάσιμες ημέρες.
• Θα με βοηθήσετε με την πραγματογνωμοσύνη;

Ο νόμος 2496/1997, στο άρθρο 7, βάζει την υποχρέωση να δηλώσετε τη ζημιά σε οκτώ ημέρες από τότε που τη μάθατε. Ο διαμεσολαβητής που το ξέρει και σάς το θυμίζει, κάνει τη δουλειά του.

Όγδοη ερώτηση: τι γίνεται αν αλλάξω γνώμη

Σε συμβόλαιο ζωής έχετε δικαίωμα υπαναχώρησης 30 ημερών. Στα υπόλοιπα, 14 ημερών, όταν αγοράζετε από απόσταση, δηλαδή από τηλέφωνο ή διαδίκτυο. Όταν αγοράζετε στο γραφείο του πράκτορα, το δικαίωμα αυτό δεν είναι δεδομένο. Ρωτήστε.

Επίσης ρωτήστε για την ακύρωση αργότερα. Ο νόμος 2496/1997 δίνει και στους δύο δικαίωμα καταγγελίας. Το ερώτημα είναι τι σας επιστρέφουν. Ο οδηγός μας για την ακύρωση ασφαλιστηρίου έχει τους κανόνες.

Ένατη ερώτηση: τι δεν καλύπτει το συμβόλαιο

Κάθε συμβόλαιο έχει εξαιρέσεις. Οδήγηση χωρίς δίπλωμα, μέθη, εμπορική χρήση. Σπίτι που μένει άδειο πάνω από τόσες ημέρες. Προϋπάρχουσα πάθηση. Ο διαμεσολαβητής πρέπει να σας πει τις κύριες. Ζητήστε του να σας δείξει τη σελίδα των εξαιρέσεων στους γενικούς όρους. Αν δεν τη βρίσκει, δεν έχει διαβάσει το συμβόλαιο που πουλά.

Τι λέει ο νόμος

Τι δείχνουν τα τιμολόγια

Ένα παράδειγμα

Αν ο διαμεσολαβητής σας σταματήσει

Είναι η ερώτηση που δεν κάνει σχεδόν κανείς, και είναι από τις πιο πιθανές να σας αφορήσουν. Οι διαμεσολαβητές βγαίνουν στη σύνταξη, αλλάζουν επάγγελμα, αρρωσταίνουν ή διαγράφονται από το μητρώο.

Το συμβόλαιό σας δεν παθαίνει τίποτα. Η ασφαλιστική σύμβαση είναι δική σας με την εταιρεία, όχι με τον άνθρωπο που σας την πούλησε. Η κάλυψη συνεχίζει κανονικά μέχρι τη λήξη της.

Αυτό που χάνετε είναι ο άνθρωπος. Ο φάκελός σας περνάει συνήθως σε άλλον διαμεσολαβητή του ίδιου δικτύου ή στο κεντρικό τμήμα της εταιρείας, και θα το καταλάβετε από ένα γράμμα ανανέωσης με άλλο όνομα επάνω. Κανείς δεν σας ρωτάει πρώτα, και δεν είναι υποχρεωμένος να σας ρωτήσει.

Τρία πράγματα κάνετε όταν συμβεί.

Ζητάτε από την εταιρεία γραπτά ποιος είναι ο νέος διαμεσολαβητής σας και ποιος είναι ο αριθμός μητρώου του. Έχετε δικαίωμα να το ξέρετε και να τον ελέγξετε όπως ελέγξατε τον προηγούμενο.

Διαβάζετε το επόμενο συμβόλαιο γραμμή προς γραμμή. Η αλλαγή δικτύου είναι η στιγμή όπου εμφανίζονται σιωπηλές μεταβολές σε καλύψεις, σε απαλλαγές και σε όρια, γιατί ο νέος άνθρωπος δουλεύει με τα δικά του τυποποιημένα πακέτα.

Ζητάτε αλλαγή, αν θέλετε. Μπορείτε να πείτε στην εταιρεία ότι προτιμάτε άλλον διαμεσολαβητή, ή να μεταφέρετε το συμβόλαιο σε δικό σας άνθρωπο στην επόμενη ανανέωση. Δεν χάνετε ούτε την έκπτωση ούτε το ιστορικό ζημιών, γιατί και τα δύο ανήκουν σε εσάς και στο όχημά σας, όχι στο γραφείο που έκανε την έκδοση.

Υπάρχει και μια πιο δυσάρεστη περίπτωση, σπάνια αλλά όχι θεωρητική: ο διαμεσολαβητής εισπράττει το ασφάλιστρο και δεν το αποδίδει στην εταιρεία. Κρατάτε πάντα την απόδειξη πληρωμής και επιβεβαιώνετε ότι το συμβόλαιο εμφανίζεται ενεργό στο σύστημα της εταιρείας. Ένα τηλεφώνημα στο κέντρο εξυπηρέτησης, με τον αριθμό κυκλοφορίας στο χέρι, αρκεί για να το δείτε.

Τα λάθη που κοστίζουν

Συχνές ερωτήσεις

Πώς ελέγχω αν ο διαμεσολαβητής είναι νόμιμος;

Ζητήστε τον αριθμό μητρώου του. Μετά μπείτε στο ενιαίο σημείο πληροφόρησης των επιμελητηρίων και ψάξτε το όνομα ή τον αριθμό. Η καταχώριση δείχνει την κατηγορία, τις εταιρείες που εκπροσωπεί και αν η άδεια είναι σε ισχύ. Αν δεν τον βρείτε, δεν υπογράφετε. Ένας νόμιμος διαμεσολαβητής δίνει τον αριθμό χωρίς να τον ρωτήσετε δύο φορές.

Πληρώνω κάτι παραπάνω όταν αγοράζω από πράκτορα;

Όχι απευθείας. Η προμήθεια του πράκτορα είναι μέσα στο ασφάλιστρο που ορίζει η εταιρεία. Δεν μπορεί να σας χρεώσει ξεχωριστά χωρίς να σας το πει γραπτά. Ο μεσίτης όμως μπορεί να συμφωνήσει αμοιβή μαζί σας. Ρωτήστε πάντα αν το ποσό που βλέπετε είναι το τελικό, με φόρους και επιβαρύνσεις.

Μπορεί ο διαμεσολαβητής να κρατήσει τα ασφάλιστρα που πλήρωσα;

Όταν πληρώνετε τον πράκτορα, θεωρείται ότι πληρώσατε την εταιρεία. Αυτό λέει ο νόμος 4583/2018. Αν ο πράκτορας δεν αποδώσει τα χρήματα, το πρόβλημα είναι της εταιρείας, όχι δικό σας. Κρατήστε πάντα την απόδειξη με το όνομα, το ποσό και την ημερομηνία. Χωρίς απόδειξη, η υπεράσπισή σας γίνεται δύσκολη.

Τι είναι το έγγραφο αναγκών που πρέπει να συμπληρώσει;

Πριν σας προτείνει συμβόλαιο, ο διαμεσολαβητής οφείλει να καταγράψει τι χρειάζεστε. Ποιο περιουσιακό στοιχείο, ποια αξία, ποιους κινδύνους, ποιο κεφάλαιο. Αυτή η καταγραφή λέγεται έλεγχος απαιτήσεων και αναγκών. Αν δεν σας ρώτησε τίποτα και σας έδωσε προσφορά, παραβίασε τον νόμο. Και το συμβόλαιο ίσως να μη σας ταιριάζει.

Ο διαμεσολαβητής μου έκλεισε το γραφείο. Τι γίνεται με το συμβόλαιό μου;

Το συμβόλαιό σας ισχύει κανονικά. Η σύμβαση είναι ανάμεσα σε εσάς και την εταιρεία. Επικοινωνήστε με την εταιρεία, ζητήστε νέο σημείο εξυπηρέτησης και πείτε ότι θέλετε να πληρώνετε απευθείας. Αν είχατε εκκρεμή ζημιά, η εταιρεία τη συνεχίζει. Μόνο η εξυπηρέτηση αλλάζει, όχι οι καλύψεις.

Πρέπει να μου δώσει γραπτή σύγκριση ανάμεσα σε εταιρείες;

Μόνο αν δηλώνει ότι δίνει συμβουλή με βάση αμερόληπτη και προσωπική ανάλυση. Τότε πρέπει να έχει εξετάσει αρκετά συμβόλαια της αγοράς. Ένας πράκτορας μίας εταιρείας δεν έχει τέτοια υποχρέωση. Πρέπει όμως να σας πει καθαρά ότι δουλεύει για μία εταιρεία. Έτσι ξέρετε τι είδους πρόταση παίρνετε.

Νομοθεσία που αναφέρεται: ν. 4583/2018 · ν. 2496/1997 άρ. 2 · ν. 2496/1997 άρ. 3

Πηγές

1. ν. 4583/2018, Διανομή ασφαλιστικών προϊόντων (ενσωμάτωση Οδηγίας 2016/97, IDD), 2018
2. Τράπεζα της Ελλάδος, Εποπτεία Ιδιωτικής Ασφάλισης, οδηγίες για τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές, 2025

Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.