Με μια ματιά
Είναι υποχρεωτική η ασφάλεια αστικής ευθύνης σκάφους;
Ναι, η ασφάλεια αστικής ευθύνης σκάφους είναι υποχρεωτική με τον νόμο 4256/2014 για κάθε πλοίο αναψυχής πάνω από 7 μέτρα και για κάθε μικρό σκάφος ή θαλάσσιο μέσο που οι κανονισμοί λιμένα θεωρούν ταχύπλοο. Τα ελάχιστα ποσά είναι 50.000 € ανά πρόσωπο, 150.000 € για υλικές ζημιές και 150.000 € για ρύπανση.
- Ο νόμος 4256/2014 επιβάλλει ασφάλιση σε κάθε πλοίο αναψυχής πάνω από 7 μέτρα και σε κάθε μικρό σκάφος ή θαλάσσιο μέσο αναψυχής που οι κανονισμοί λιμένα θεωρούν ταχύπλοο1.
- Ελάχιστα ποσά: 50.000 ευρώ ανά πρόσωπο για θάνατο ή σωματική βλάβη και τουλάχιστον 500.000 ευρώ ανά συμβάν, 150.000 ευρώ για υλικές ζημιές, 150.000 ευρώ για ρύπανση1.
- Η Personal Insurance τυπώνει τιμές αστικής ευθύνης από 25 ευρώ τον χρόνο για σκάφος χωρίς μηχανή ως 130 ευρώ για πάνω από 400 ίππους2.
- Η ΕΑΕΕ μέτρησε 53.766 συμβόλαια σκαφών αναψυχής το 2025, από αυτά 40.989 μόνο για αστική ευθύνη3.
- Το σκάφος κινείται νόμιμα μόνο με ασφάλεια σε ισχύ, και το πιστοποιητικό φυλάσσεται πάνω στο σκάφος1.
Η ουσία
Αν το σκάφος σας είναι πάνω από 7 μέτρα, ή αν είναι μικρότερο αλλά λογίζεται ταχύπλοο, ο νόμος σάς υποχρεώνει να το ασφαλίσετε. Η ασφάλεια σκάφους για αστική ευθύνη πληρώνει τη ζημιά που κάνετε σε άλλους: τραυματισμό, βουλιαγμένη βάρκα, πετρέλαιο στη θάλασσα. Δεν πληρώνει τίποτα δικό σας. Κοστίζει λίγα: στον πίνακα της Personal Insurance, μια εξωλέμβια 90 ίππων πληρώνει 55 ευρώ τον χρόνο2.
Ποιος είναι υποχρεωμένος να ασφαλιστεί
Ο νόμος κοιτάζει δύο πράγματα: το μήκος και την ταχύτητα. Το άρθρο 14 επιτρέπει την κίνηση των πλοίων αναψυχής και των επαγγελματικών τουριστικών ημερόπλοιων μόνο αν είναι ασφαλισμένα. Το ίδιο ζητά για τα μικρά σκάφη και τα άλλα θαλάσσια μέσα αναψυχής που οι κανονισμοί λιμένα θεωρούν ταχύπλοα1.
Τι σημαίνουν οι λέξεις. Πλοίο αναψυχής είναι κάθε σκάφος πάνω από 7 μέτρα, με πανιά ή με μηχανή. Μικρό σκάφος είναι κάθε σκάφος έως 7 μέτρα1. Άρα ένα ιστιοπλοϊκό 9 μέτρων θέλει ασφάλεια ακόμη κι αν δεν έχει μηχανή. Ένα φουσκωτό τεσσάρων μέτρων θέλει ασφάλεια αν λογίζεται ταχύπλοο. Το όριο για το ταχύπλοο το γράφουν οι κανονισμοί λιμένα, και το λιμεναρχείο σας λέει αν το σκάφος σας το περνά.
Ο κανονισμός είναι ο Γενικός Κανονισμός Λιμένων 20 του Λιμενικού, και ο ορισμός είναι στο άρθρο 24. Ταχύπλοο είναι κάθε μηχανοκίνητο σκάφος αναψυχής με εξωλέμβια μηχανή πάνω από 30 ίππους, με εσω-εξωλέμβια ή εσωλέμβια βενζινομηχανή πάνω από 40 ίππους, ή με εσωλέμβια πετρελαιομηχανή πάνω από 70. Για φουσκωτό, για σκάφος με διπλή ή πολλαπλή γάστρα και για γάστρα τύπου V τα όρια πέφτουν: εξωλέμβια πάνω από 15 ίππους, βενζίνη μέσα ή εσω-εξωλέμβια πάνω από 30, πετρέλαιο πάνω από 50. Με προώθηση water jet αρκούν 15 ίπποι, και το θαλάσσιο μοτοποδήλατο είναι πάντα ταχύπλοο. Τα παραδοσιακά ξύλινα με εσωλέμβια μηχανή, όπως το τρεχαντήρι, το πέραμα ή ο βαρκαλάς, δεν λογίζονται ταχύπλοα4. Άρα μια ξύλινη βάρκα 5 μέτρων με εξωλέμβια 25 ίππων δεν έχει υποχρέωση από τον νόμο, ενώ ένα φουσκωτό 4 μέτρων με την ίδια μηχανή έχει. Το ίδιο όριο κρίνει και το δίπλωμα: το άρθρο 3 του κανονισμού απαγορεύει τον χειρισμό ταχύπλοου χωρίς άδεια χειριστή ταχυπλόου σκάφους, και το άρθρο 4 ζητά να έχετε πάνω στο σκάφος την άδεια, το πιστοποιητικό αξιοπλοΐας και αντίγραφο του ασφαλιστηρίου4.
Αν το σκάφος σας είναι μικρό και κινείται μόνο με κουπιά, δεν έχετε νομική υποχρέωση. Μια μαρίνα όμως μπορεί να ζητά ασφάλεια για να σας δώσει θέση. Είναι δικός της όρος, όχι του νόμου, αλλά δεσμεύει.
Η υποχρέωση βαραίνει τον πλοιοκτήτη. Αν το σκάφος είναι στο όνομα εταιρείας ή δύο συνιδιοκτητών, το ασφαλιστήριο πρέπει να γράφει αυτό το όνομα. Ένα συμβόλαιο στο όνομα του αδερφού σας για βάρκα δική σας δημιουργεί πρόβλημα την ημέρα της ζημιάς.
Τι ακριβώς καλύπτει η αστική ευθύνη σκάφους
Η κάλυψη έχει τρία σκέλη και ο νόμος τα ονομάζει ένα ένα.
Το πρώτο είναι ο θάνατος και η σωματική βλάβη. Ο νόμος καλύπτει τους επιβαίνοντες και τους τρίτους: τους επιβάτες σας, τον κολυμβητή, τον ψαρά στη διπλανή βάρκα, τον άνθρωπο στην προβλήτα1. Αν τραυματιστείτε εσείς στο τιμόνι, χρειάζεστε άλλη κάλυψη, προσωπικού ατυχήματος.
Το δεύτερο είναι η υλική ζημιά σε πράγματα άλλων. Το σκάφος που χτυπήσατε στο λιμάνι. Ο ντόκος που ράγισε. Το δίχτυ που κόψατε με την προπέλα. Το αυτοκίνητο στην προβλήτα που πήρε το τρέιλερ κατεβάζοντας τη βάρκα, αν και εκεί μπορεί να μπει η ασφάλεια του αυτοκινήτου που τραβάει.
Το τρίτο είναι η ρύπανση. Αν το σκάφος βουλιάξει και χύσει καύσιμο, η Λιμενική Αρχή σάς χρεώνει τον καθαρισμό. Η κάλυψη πληρώνει τα έξοδα αυτά μέχρι το όριο του συμβολαίου. Ένα συμβόλαιο μπορεί να προσθέτει εδώ και την ανέλκυση του ναυαγίου (τα έξοδα να βγει το βουλιαγμένο σκάφος). Ελέγξτε ότι υπάρχει, γιατί ο νόμος δεν την επιβάλλει ρητά και μια ανέλκυση μπορεί να κοστίσει ακριβά.
Τι δεν καλύπτει
Το δικό σας σκάφος, τη δική σας μηχανή, τα δικά σας πράγματα. Την κλοπή. Τον τραυματισμό σας. Τη ζημιά που κάνετε όσο το σκάφος το οδηγεί κάποιος χωρίς άδεια ταχυπλόου, όπου αυτή απαιτείται. Τη ζημιά σε αγώνα ταχύτητας. Τη ζημιά όσο το σκάφος νοικιάζεται με πλήρωμα ή χωρίς, αν το συμβόλαιο είναι για ιδιωτική χρήση. Για την επαγγελματική χρήση υπάρχει ξεχωριστό συμβόλαιο και ξεχωριστή άδεια.
Τι λέει ο νόμος
Ο νόμος 4256/2014 για τα τουριστικά πλοία ορίζει στο άρθρο 14, παράγραφος 4, την υποχρεωτική ασφάλιση. Για πλοία κάτω από 300 κόρους ολικής χωρητικότητας, όπως είναι τα σκάφη των ιδιωτών, βάζει τρία ελάχιστα ποσά1:
- Για θάνατο ή σωματική βλάβη επιβαινόντων και τρίτων: 50.000 ευρώ για κάθε πρόσωπο, και όχι λιγότερα από 500.000 ευρώ ανά συμβάν.
- Για υλικές ζημιές επιβαινόντων και τρίτων: 150.000 ευρώ.
- Για θαλάσσια ρύπανση: 150.000 ευρώ.
Το ίδιο άρθρο λέει ότι το συμβόλαιο γράφεται στα ελληνικά ή στα αγγλικά. Η ασφάλιση αποδεικνύεται με πιστοποιητικό ή βεβαίωση της εταιρείας, που φυλάσσεται στο σκάφος. Με απόφαση του Υπουργού Ναυτιλίας τα ποσά μπορούν να αλλάξουν1.
Τα ποσά αυτά είναι μικρά μπροστά στα ελάχιστα του αυτοκινήτου. Ένας σοβαρός τραυματισμός κολυμβητή από προπέλα μπορεί να κοστίσει πολύ παραπάνω από 50.000 ευρώ. Ό,τι περισσεύει το πληρώνετε εσείς. Γι’ αυτό αξίζει να ρωτήσετε πόσο κοστίζει ένα μεγαλύτερο όριο.
Για τη σύμβαση την ίδια ισχύει ο νόμος 2496/1997. Το άρθρο 7 λέει τι πρέπει να κάνετε μετά τη ζημιά: να ειδοποιήσετε την εταιρεία μέσα σε οκτώ ημέρες και να πάρετε τα κατάλληλα μέτρα για να μη μεγαλώσει η ζημιά5. Στη θάλασσα αυτό σημαίνει ότι καλείτε το Λιμεναρχείο, κρατάτε ονόματα και φωτογραφίες, και ενημερώνετε την εταιρεία πριν συμφωνήσετε οτιδήποτε με τον άλλο.
Τι κοιτάζει η εταιρεία για να βγάλει τιμή
Ο πίνακας που τυπώνει η Personal Insurance δείχνει τη λογική. Χωρίζει τα μηχανοκίνητα σκάφη σε κλίμακες ιπποδύναμης, με μια τιμή για κάθε κλίμακα, και τα ιστιοπλοϊκά σε δύο κλίμακες μήκους2. Δεν έχει στήλη για το πού δένετε, για τα χρόνια του διπλώματος ή για τις ζημιές της περσινής χρονιάς. Άλλες εταιρείες μπορεί να ρωτούν περισσότερα, και μπορεί να αρνηθούν μια ανανέωση μετά από πολλές ζημιές.
Το μήκος μετρά στα ιστιοπλοϊκά γιατί η βοηθητική μηχανή τους είναι μικρή, και ο κίνδυνος έρχεται από το μέγεθος του σκάφους στο λιμάνι.
Το θαλάσσιο μοτοποδήλατο μπορεί να έχει δική του τιμή. Θα το δείτε ξεχωριστά στον οδηγό για jet ski.
Η ηλικία του σκάφους δεν υπάρχει στον πίνακα της αστικής ευθύνης. Μπορεί όμως να μετρά πολύ όταν ζητάτε κάλυψη για το ίδιο το σκάφος.
Τι δείχνουν τα δημόσια στοιχεία
Η Personal Insurance τυπώνει στη σελίδα της τις τιμές της αστικής ευθύνης για σκάφη ιδιωτικής χρήσης2:
| Σκάφος ιδιωτικής χρήσης | Ετήσια τιμή |
|---|---|
| Χωρίς μηχανή | 25 € |
| Έως 25 ίπποι | 28 € |
| 26 έως 30 ίπποι | 40 € |
| 31 έως 50 ίπποι | 44 € |
| 51 έως 75 ίπποι | 50 € |
| 76 έως 100 ίπποι | 55 € |
| 101 έως 150 ίπποι | 68 € |
| 151 έως 200 ίπποι | 75 € |
| 201 έως 300 ίπποι | 85 € |
| 301 έως 400 ίπποι | 115 € |
| Πάνω από 400 ίπποι | 130 € |
| Ιστιοπλοϊκό έως 10 μέτρα | 80 € |
| Ιστιοπλοϊκό 10 μέτρα και πάνω | 110 € |
Η τιμή ανεβαίνει πολύ πιο αργά από την ιπποδύναμη. Από τους 90 στους 450 ίππους, πέντε φορές περισσότερη δύναμη, η τιμή του πίνακα πάει από 55 σε 130 ευρώ, λιγότερο από τριπλάσια2.
Η ΕΑΕΕ μετρά κάθε χρόνο την αγορά. Το 2025 οι εταιρείες της έρευνας έγραψαν 53.766 συμβόλαια σκαφών αναψυχής: 36.184 για μηχανοκίνητα, 4.078 για ιστιοπλοϊκά, 1.824 για θαλάσσια σκούτερ και 11.680 για σκάφη χωρίς μηχανή. Τα 40.989 από αυτά ήταν συμβόλαια μόνο για αστική ευθύνη3. Στις ζημιές αστικής ευθύνης του 2025 μέτρησε 31 για σωματικές βλάβες, 41 για υλικές ζημιές και καμία για ρύπανση3.
Ένα παράδειγμα
Ο Θανάσης έχει ένα φουσκωτό 6 μέτρων με εξωλέμβια 90 ίππων, κατασκευής 2014, που λογίζεται ταχύπλοο. Το δένει τον χειμώνα σε τρέιλερ στην αυλή του στη Χαλκίδα και το καλοκαίρι σε μια μαρίνα στην Εύβοια. Η τρέχουσα αξία σκάφους και μηχανής είναι γύρω στα 18.000 ευρώ.
Θέλει μόνο ό,τι επιβάλλει ο νόμος. Στον πίνακα της Personal Insurance η κλίμακα των 76 έως 100 ίππων κοστίζει 55 ευρώ τον χρόνο2. Έστω ότι παίρνει δύο ακόμη προσφορές και διαλέγει ένα πακέτο 80 ευρώ, γιατί περιλαμβάνει ανέλκυση ναυαγίου και όριο σωματικών βλαβών μεγαλύτερο από το ελάχιστο.
Τον Αύγουστο, μπαίνοντας στη μαρίνα με ρεύμα, χτυπάει την πλώρη σε ένα ιστιοπλοϊκό. Ζημιά στο ιστιοπλοϊκό: 3.200 ευρώ για τη ρωγμή στο γκελκότ και τον σκαρμό. Ζημιά στο δικό του φουσκωτό: 900 ευρώ για το μπαλόνι της πλώρης.
Η ασφάλεια πληρώνει τα 3.200 ευρώ στον ιδιοκτήτη του ιστιοπλοϊκού. Τα 900 ευρώ του δικού του σκάφους τα πληρώνει ο Θανάσης, γιατί δεν είχε κάλυψη ιδίων ζημιών. Για τα δώδεκα χρόνια που έχει τη βάρκα, τα 80 ευρώ τον χρόνο του κοστίζουν συνολικά λιγότερο από τη μία αυτή ζημιά προς τρίτον.
Αν ήθελε και ίδιες ζημιές, θα χρειαζόταν πακέτο που ασφαλίζει το ίδιο το σκάφος. Η Interlife, για παράδειγμα, τυπώνει ενδεικτικό κόστος 6,38 ευρώ τον μήνα για ασφαλιζόμενο κεφάλαιο 10.000 ευρώ καινούργιου σκάφους6. Για το δικό του σκάφος, δώδεκα ετών και 18.000 ευρώ, η τιμή έρχεται μόνο με προσφορά. Αν αξίζει, το εξετάζει ο επόμενος οδηγός.
Πώς βγάζετε ή ανανεώνετε το συμβόλαιο
Χρειάζεστε το έγγραφο εθνικότητας ή την άδεια του σκάφους, όπου γράφει το μήκος, η ιπποδύναμη και το έτος. Χρειάζεστε τα στοιχεία του πλοιοκτήτη. Αν θέλετε κάλυψη για το σκάφος, χρειάζεστε και μια εκτίμηση αξίας, συχνά με φωτογραφίες ή έκθεση επιθεωρητή.
Το συμβόλαιο βγαίνει συνήθως για έναν χρόνο. Η Personal Insurance τυπώνει και τιμές εξαμήνου2. Ο νόμος επιτρέπει την κίνηση του σκάφους μόνο αν είναι ασφαλισμένο1. Αν το συμβόλαιο λήξει τον Ιούλιο και το ανανεώσετε τον Σεπτέμβριο, ταξιδέψατε δύο μήνες ανασφάλιστοι και παράνομα.
Φυλάξτε το πιστοποιητικό ή τη βεβαίωση ασφάλισης πάνω στο σκάφος, σε πλαστική θήκη, μαζί με τα υπόλοιπα έγγραφα. Ο νόμος ζητά να φυλάσσεται στο σκάφος1.
Τι γίνεται αν το σκάφος οδηγεί άλλος
Το συμβόλαιο καλύπτει τον πλοιοκτήτη και, συνήθως, κάθε πρόσωπο που οδηγεί με την άδειά του και έχει το σωστό δίπλωμα. Διαβάστε τη γραμμή «κυβερνήτης». Μερικά συμβόλαια γράφουν ένα ή δύο ονόματα. Αν δώσετε το τιμόνι στον γαμπρό σας που δεν είναι στο συμβόλαιο, η εταιρεία μπορεί να πληρώσει τον τρίτο και μετά να ζητήσει τα χρήματα από εσάς.
Για το ταχύπλοο ο κυβερνήτης χρειάζεται άδεια χειριστή ταχυπλόου σκάφους. Το όριο που την κάνει υποχρεωτική ορίζεται στους κανονισμούς λιμένων, και είναι το ίδιο με το όριο του ταχύπλοου, για παράδειγμα εξωλέμβια πάνω από 30 ίππους4. Οδήγηση χωρίς την άδεια αυτή δίνει στην εταιρεία λόγο να αρνηθεί. Ρωτήστε αν υπάρχει η επέκταση «ευθύνη κυβερνήτη», που καλύπτει ρητά όποιον οδηγεί με την άδειά σας.
Ένα δεύτερο παράδειγμα: το θαλάσσιο μοτοποδήλατο
Ο Αλέξης αγοράζει ένα θαλάσσιο μοτοποδήλατο 130 ίππων, από αυτά που όλοι λένε τζετ σκι, και το κατεβάζει με ράμπα στη Νέα Μάκρη. Πηγαίνει στον ασφαλιστή του περιμένοντας κάτι σαν τη βάρκα του Θανάση. Δεν είναι το ίδιο πράγμα.
Τρία πράγματα αλλάζουν, και αξίζει να τα ξέρετε πριν αγοράσετε το σκάφος, όχι μετά.
Το ασφάλιστρο. Τα ατομικά σκάφη τρέχουν, στρίβουν απότομα και κινούνται κοντά σε λουόμενους. Μια εταιρεία μπορεί να τα βγάζει από την κλίμακα της ιπποδύναμης και να τα τιμολογεί χωριστά. Τα στοιχεία της ΕΑΕΕ πάντως δεν δείχνουν πολλές ζημιές: τα 1.824 συμβόλαια θαλάσσιων σκούτερ του 2025 δεν είχαν καμία ζημιά, όπως και τα συμβόλαια του 20243.
Οι εξαιρέσεις. Ένα συμβόλαιο ατομικού σκάφους μπορεί να εξαιρεί τη ρυμούλκηση ανθρώπων: το θαλάσσιο σκι, τα φουσκωτά που σέρνονται πίσω, το αλεξίπτωτο. Αν τραβήξετε τον ανιψιό σας με ένα φουσκωτό και εκείνος πέσει και χτυπήσει, μπορεί να μην έχετε κάλυψη, όσο σωστά και αν οδηγούσατε.
Η απόσταση από την ακτή. Οι κανονισμοί λιμένων ορίζουν ζώνη λουομένων και ελάχιστη απόσταση προσέγγισης. Ένα ατύχημα μέσα σε αυτή τη ζώνη δεν είναι απλώς παράβαση με πρόστιμο. Μπορεί να είναι λόγος να πληρώσει η εταιρεία τον τραυματία και μετά να ζητήσει τα χρήματα από εσάς.
Έστω ότι η αστική ευθύνη του Αλέξη κοστίζει 150 ευρώ τον χρόνο. Προσθέτει προσωπικό ατύχημα κυβερνήτη, γιατί στο θαλάσσιο μοτοποδήλατο ο πιο πιθανός τραυματίας είναι ο ίδιος. Ίδιες ζημιές δεν παίρνει: το σκάφος αξίζει 9.000 ευρώ, και κρίνει ότι μια ζημιά του σκάφους τη σηκώνει μόνος του.
Το πιο σωστό που κάνει είναι το πρώτο: ρωτάει γραπτά αν καλύπτεται η ρυμούλκηση λουομένων, και παίρνει γραπτό όχι. Το ξέρει από τον Μάιο, και δεν το μαθαίνει τον Αύγουστο με έναν τραυματία πάνω στην παραλία.
Τι κάνετε μετά από σύγκρουση στη θάλασσα
Η διαδικασία δεν μοιάζει με του αυτοκινήτου, και είναι εύκολο να κάνετε λάθος από την πρώτη κίνηση.
Πρώτα η ασφάλεια, μετά τα χαρτιά. Κοιτάτε αν υπάρχει τραυματίας και αν μπαίνει νερό. Ένα σκάφος που βυθίζεται μετατρέπει μια μικρή ζημιά σε ναυάγιο μέσα σε λίγα λεπτά.
Ειδοποιείτε το Λιμεναρχείο. Η έκθεση του Λιμεναρχείου γίνεται το βασικό έγγραφο του φακέλου σας. Χωρίς αυτήν, η εταιρεία έχει μόνο τα δικά σας λόγια απέναντι στα λόγια του άλλου.
Ανταλλάσσετε στοιχεία. Όνομα σκάφους, αριθμός νηολογίου ή λεμβολογίου, στοιχεία πλοιοκτήτη, ασφαλιστική εταιρεία και αριθμός συμβολαίου. Φωτογραφίες και από τα δύο σκάφη, από μακριά και από κοντά, με τα ονόματα να διαβάζονται.
Δηλώνετε στην εταιρεία μέσα σε οκτώ ημέρες. Είναι η προθεσμία του νόμου για την ασφαλιστική σύμβαση και ισχύει το ίδιο στη θάλασσα και στη στεριά5.
Δεν επισκευάζετε πριν έρθει ο πραγματογνώμονας. Στα σκάφη ισχύει διπλά, γιατί μέσα στο καλοκαίρι η πίεση να ξαναβγείτε είναι μεγάλη και τα συνεργεία γεμάτα. Μια επισκευή που έγινε βιαστικά σβήνει τις αποδείξεις της ζημιάς.
Δύο ιδιαιτερότητες της θάλασσας αξίζει να τις ξέρετε πριν χρειαστούν. Η πρώτη είναι η ανέλκυση: αν το σκάφος βυθιστεί μέσα σε λιμάνι ή σε δίαυλο, η αρχή θα ζητήσει να ανελκυστεί, και το κόστος μπορεί να ξεπεράσει την αξία του ίδιου του σκάφους. Δείτε αν το συμβόλαιό σας το καλύπτει και με ποιο όριο. Η δεύτερη είναι η ρύπανση: μια διαρροή καυσίμου φέρνει πρόστιμο και έξοδα καθαρισμού. Η υποχρεωτική κάλυψη της ρύπανσης φτάνει ως το όριο των 150.000 ευρώ1.
Πού διαφέρουν οι εταιρείες στο ίδιο σκάφος
Για το ίδιο σκάφος, οι εταιρείες δίνουν διαφορετικές τιμές. Η διαφορά δεν είναι μόνο εμπορική. Είναι διαφορά στο τι μετράει η κάθε εταιρεία.
Το πρώτο που εκπλήσσει όποιον έρχεται από το αυτοκίνητο: ο πίνακας της Personal Insurance δεν χρεώνει με βάση την περιοχή2. Στο αυτοκίνητο οι ζημιές αλλάζουν πολύ από νομό σε νομό. Στη θάλασσα το σκάφος μετακινείται, και το πού είναι γραμμένο δεν λέει πού ταξιδεύει.
Το δεύτερο είναι τι μετράει αντί για την περιοχή. Στα μηχανοκίνητα μετράει η ιπποδύναμη. Στα ιστιοπλοϊκά μετράει το μήκος, γιατί η βοηθητική μηχανή των 20 ή 30 ίππων δεν λέει τίποτα για το μέγεθος της ζημιάς που μπορεί να κάνει ένα σκάφος δώδεκα μέτρων μανουβράροντας σε γεμάτη μαρίνα.
Το τρίτο, και το πιο σημαντικό για την τσέπη σας, είναι η κάλυψη του ίδιου του σκάφους. Την αστική ευθύνη την επιβάλλει ο νόμος. Το σκάφος σας όμως δεν το ασφαλίζει κάθε εταιρεία. Κάθε εταιρεία βάζει τα δικά της όρια για το ποιο σκάφος γράφει: την ηλικία, την ιπποδύναμη, το υλικό του σκαριού. Βάζει και τη δική της απαλλαγή.
Αυτό αλλάζει τον τρόπο που ψάχνετε. Αν θέλετε μόνο το υποχρεωτικό, συγκρίνετε τιμή και τρία πράγματα μέσα στο συμβόλαιο: το όριο σωματικών βλαβών πάνω από το ελάχιστο, την ανέλκυση ναυαγίου, και τα γεωγραφικά όρια. Αν θέλετε και κάλυψη για το σκάφος, η ερώτηση δεν είναι «πόσο κοστίζει» αλλά «τη γράφετε καν στο δικό μου σκάφος». Ρωτήστε το πρώτο, πριν χάσετε χρόνο σε προσφορές.
Ένα τρίτο παράδειγμα: το παλιό ξύλινο σκαρί
Η Ρούλα κληρονόμησε από τον πατέρα της ένα ξύλινο καΐκι οκτώ μέτρων στη Σύρο, με μηχανή 40 ίππων. Το σκάφος είναι σαράντα ετών, συντηρημένο, και η αγοραία αξία του είναι γύρω στα 12.000 ευρώ. Επειδή ξεπερνά τα 7 μέτρα, είναι πλοίο αναψυχής και θέλει ασφάλεια ό,τι κι αν λέει η μηχανή του1.
Η αστική ευθύνη δεν είναι πρόβλημα. Στον πίνακα της Personal Insurance, η κλίμακα των 31 έως 50 ίππων κοστίζει 44 ευρώ τον χρόνο2. Ο νόμος ικανοποιείται, και η Ρούλα έχει πίσω της τα 50.000 ευρώ ανά πρόσωπο και τα 150.000 των υλικών ζημιών.
Η κάλυψη του ίδιου του σκάφους είναι άλλη ιστορία. Το καΐκι είναι παλιό και ξύλινο, και μια εταιρεία μπορεί να μην το γράφει καθόλου. Όποια εταιρεία το εξετάσει μπορεί να ζητήσει επιθεώρηση από ναυπηγό, φωτογραφίες και ιστορικό συντήρησης. Ο λόγος δεν είναι ιδιοτροπία. Ένα ξύλινο σκαρί που παίρνει νερό ή πιάνει φωτιά δεν επισκευάζεται με ανταλλακτικά καταλόγου, και δεν βρίσκονται εύκολα μαστόροι.
Η απόφαση της Ρούλας, αν εφαρμόσει τον κανόνα του «ό,τι δεν αντέχετε», είναι να πληρώσει την αστική ευθύνη και να κρατήσει τον κίνδυνο του σκάφους δικό της. Τα 12.000 ευρώ πονάνε, αλλά δεν την καταστρέφουν.
Δύο πράγματα κάνει όμως, και τα δύο φθηνά. Ζητάει γραπτά από τον ασφαλιστή της πόσο κοστίζει ένα μεγαλύτερο όριο σωματικών βλαβών, γιατί το καΐκι παίρνει βόλτες με φίλους και παιδιά. Και ελέγχει ότι μέσα στο συμβόλαιο υπάρχει ανέλκυση ναυαγίου με σοβαρό όριο. Αν ένα σαραντάχρονο σκαρί βουλιάξει στο λιμάνι της Ερμούπολης, το κόστος της ανέλκυσης μπορεί να είναι μεγαλύτερο από την αξία του ίδιου του σκάφους, και αυτό είναι ζημιά που η Ρούλα πράγματι δεν αντέχει.
Όταν η εταιρεία αρνείται τη ζημιά στη θάλασσα
Οι αρνήσεις στα σκάφη ακολουθούν συχνά τρία μοτίβα, και τα τρία τα κερδίζετε ή τα χάνετε με χαρτιά που μαζεύονται την πρώτη μέρα.
Το πρώτο είναι «δεν είχατε ασφάλεια ή άδεια σε ισχύ» ή «ο κυβερνήτης δεν είχε το δίπλωμα». Εδώ η συζήτηση τελειώνει γρήγορα. Ο έλεγχος γίνεται πριν βγείτε, όχι μετά.
Το δεύτερο είναι «η ζημιά δεν έγινε έτσι όπως τη δηλώσατε». Η θάλασσα δεν αφήνει ίχνη, δεν υπάρχουν κάμερες και δεν υπάρχουν μάρτυρες περαστικοί. Γι’ αυτό η έκθεση του Λιμεναρχείου βαραίνει τόσο πολύ. Χωρίς αυτήν, η εταιρεία μένει με δύο αντικρουόμενες αφηγήσεις. Μαζέψτε επίσης τα στοιχεία επικοινωνίας όποιου βρισκόταν κοντά, ακόμη κι αν εκείνη την ώρα σας φαίνεται περιττό.
Το τρίτο είναι «η ζημιά οφείλεται σε παλαιότητα ή κακή συντήρηση». Είναι το αντίστοιχο της φθοράς στα σπίτια και αφορά κυρίως μηχανές και σκαριά με χρόνια. Απαντιέται μόνο με έγγραφα: αποδείξεις σέρβις, βιβλίο συντήρησης, φωτογραφίες πριν τη ζημιά. Κρατήστε τις αποδείξεις του μηχανικού σε έναν φάκελο, ακριβώς όπως κρατάτε τα σέρβις του αυτοκινήτου.
Ο δρόμος αν η άρνηση μείνει. Ζητάτε γραπτή και αιτιολογημένη απάντηση με τον όρο που επικαλείται η εταιρεία. Στέλνετε αιτίαση στο τμήμα παραπόνων και κρατάτε αριθμό πρωτοκόλλου. Αν δεν λυθεί, πηγαίνετε στον Συνήγορο του Καταναλωτή, δωρεάν. Και θυμηθείτε ότι η απαίτηση από ασφάλιση ζημιών παραγράφεται σε τέσσερα χρόνια από το τέλος του έτους που γεννήθηκε, κατά τον ν. 2496/1997 άρ. 105. Στα σκάφη ο χρόνος περνάει ύπουλα, γιατί η υπόθεση κοιμάται όλον τον χειμώνα και ξυπνάει το επόμενο καλοκαίρι.
Τα λάθη που κοστίζουν
Ασφαλίζετε με τα ελάχιστα του νόμου και σταματάτε εκεί. Τα 50.000 ευρώ ανά πρόσωπο τελειώνουν σε μια σοβαρή σωματική βλάβη. Ρωτήστε πόσο κοστίζει ένα όριο 1.000.000 ευρώ.
Δηλώνετε λιγότερους ίππους από τους πραγματικούς. Η μηχανή 115 ίππων στην κλίμακα των 100 γλιτώνει λίγα ευρώ και δίνει στην εταιρεία λόγο να αρνηθεί ολόκληρη τη ζημιά. Γράψτε ό,τι λέει το έγγραφο εθνικότητας.
Αφήνετε το συμβόλαιο να λήξει τον χειμώνα. Η βάρκα στο τρέιλερ δεν κάνει ζημιά στη θάλασσα, αλλά μπορεί να κάνει στην αυλή του γείτονα ή στον δρόμο. Και την άνοιξη θα ξεχάσετε ότι έληξε. Βάλτε την ημερομηνία ανανέωσης στο ημερολόγιο.
Δεν ελέγχετε τα γεωγραφικά όρια. Ένα συμβόλαιο «ελληνικά χωρικά ύδατα» δεν ισχύει στην ακτή της Αλβανίας ούτε στα Δωδεκάνησα απέναντι από την Τουρκία, αν περάσετε τη γραμμή. Ζητήστε επέκταση πριν το ταξίδι.
Δίνετε το τιμόνι σε κάποιον χωρίς άδεια ταχυπλόου. Το ατύχημα μετά από αυτό μπορεί να μην καλύπτεται, ή η εταιρεία μπορεί να πληρώσει τον τρίτο και να στραφεί σε εσάς. Η ζημιά μένει σε εσάς και στον οδηγό.
Πριν υπογράψετε
Η υποχρεωτική ασφάλεια σκάφους είναι από τα πιο φθηνά συμβόλαια σε σχέση με τη ζημιά που καλύπτει. Οι τιμές που τυπώνει η Personal Insurance, από 25 ως 130 ευρώ τον χρόνο2, δεν αξίζουν ώρες σύγκρισης, αλλά αξίζουν δέκα λεπτά: για το όριο σωματικών βλαβών, την ανέλκυση και τα γεωγραφικά όρια. Στη σύγκριση ασφάλειας σκάφους θα δείτε τον μέσο όρο της αγοράς από δημόσια στοιχεία και τη δική μας εκτίμηση για κάθε εταιρεία, από τη φθηνότερη.
Συχνές ερωτήσεις
Χρειάζεται ασφάλεια ένα σκάφος χωρίς μηχανή;
Εξαρτάται από το μήκος, όχι μόνο από τη μηχανή. Ο νόμος 4256/2014 ζητά ασφάλεια για κάθε πλοίο αναψυχής, δηλαδή κάθε σκάφος πάνω από 7 μέτρα, με πανιά ή με μηχανή. Για τα μικρά σκάφη έως 7 μέτρα τη ζητά μόνο όταν οι κανονισμοί λιμένα τα θεωρούν ταχύπλοα. Ένα κανό ή μια βάρκα με κουπιά δεν έχει υποχρέωση. Μια μαρίνα όμως μπορεί να ζητά ασφάλεια ανεξάρτητα από τον νόμο.
Από πόσους ίππους εξωλέμβια χρειάζεται ασφάλεια ένα μικρό σκάφος;
Ένα σκάφος έως 7 μέτρα θέλει ασφάλεια όταν λογίζεται ταχύπλοο. Κατά τον Γενικό Κανονισμό Λιμένων 20 του Λιμενικού, ταχύπλοο είναι το σκάφος με εξωλέμβια πάνω από 30 ίππους, ή το φουσκωτό και το σκάφος με γάστρα V ή διπλή γάστρα με εξωλέμβια πάνω από 15 ίππους. Το θαλάσσιο μοτοποδήλατο είναι πάντα ταχύπλοο. Πάνω από το ίδιο όριο χρειάζεστε και άδεια χειριστή ταχυπλόου.
Ποια είναι τα ελάχιστα ποσά της κάλυψης;
Ο νόμος ορίζει 50.000 ευρώ για κάθε πρόσωπο που σκοτώνεται ή τραυματίζεται, και τουλάχιστον 500.000 ευρώ ανά συμβάν. Για υλικές ζημιές ορίζει 150.000 ευρώ και για ρύπανση της θάλασσας 150.000 ευρώ. Είναι ελάχιστα, και μια εταιρεία μπορεί να σας δώσει μεγαλύτερα όρια.
Τι πρόστιμο έχει το ανασφάλιστο σκάφος;
Ο νόμος επιτρέπει την κίνηση του σκάφους μόνο αν είναι ασφαλισμένο. Η Λιμενική Αρχή μπορεί να επιβάλει πρόστιμο και να απαγορεύσει τον απόπλου μέχρι να δείξετε ασφάλεια σε ισχύ. Ρωτήστε το τοπικό λιμεναρχείο για το ισχύον ποσό. Το μεγαλύτερο κόστος όμως δεν είναι το πρόστιμο. Είναι η ζημιά που θα πληρώσετε ολόκληρη από την τσέπη σας.
Καλύπτει η αστική ευθύνη τους δικούς μου επιβάτες;
Ναι, ο νόμος περιλαμβάνει τους επιβαίνοντες και τους τρίτους, για θάνατο, σωματικές βλάβες και υλικές ζημιές. Δεν καλύπτει τα δικά σας πράγματα. Για τον δικό σας τραυματισμό, ως κυβερνήτη, χρειάζεται ξεχωριστή κάλυψη προσωπικού ατυχήματος.
Πληρώνω περισσότερα αν έχω το σκάφος σε νησί;
Όχι απαραίτητα. Ο πίνακας τιμών που τυπώνει η Personal Insurance για την αστική ευθύνη δεν έχει περιοχή. Η τιμή του αλλάζει μόνο με την ιπποδύναμη ή, στα ιστιοπλοϊκά, με το μήκος. Άλλες εταιρείες μπορεί να ρωτούν περισσότερα, κυρίως όταν ασφαλίζετε και το ίδιο το σκάφος.
Ισχύει η ελληνική ασφάλεια σε ξένα νερά;
Ισχύει μέσα στα όρια πλεύσης που γράφει το συμβόλαιο. Διαβάστε τη γραμμή «γεωγραφικά όρια». Για ταξίδι σε Ιταλία ή Τουρκία ζητήστε γραπτή επέκταση πριν φύγετε.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 4256/2014 άρ. 14 · ν. 2496/1997 άρ. 7 και 10 · ΓΚΛ 20 άρ. 2 · ΓΚΛ 20 άρ. 3
Πηγές
- ↑ν. 4256/2014, Τουριστικά πλοία και άλλες διατάξεις (ΦΕΚ Α΄ 92), άρθρο 14 παρ. 4: η υποχρεωτική ασφάλιση, 2014, όπως ισχύει
- ↑Personal Insurance, Ασφάλιση σκάφους: τιμές αστικής ευθύνης ιδιωτικής χρήσης, 12 Οκτωβρίου 2026
- ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Σκαφών Αναψυχής: έρευνα έτους 2025, πίνακες 1, 11, 13 και 15, 2026
- ↑Λιμενικό Σώμα, Γενικός Κανονισμός Λιμένων αρ. 20 «Ταχύπλοα (ταχυκίνητα) σκάφη και λοιπά θαλάσσια μέσα αναψυχής» (ΦΕΚ Β΄ 444/1999, όπως ισχύει), άρθρα 2, 3 και 4, Κωδικοποιημένο κείμενο, 6 Οκτωβρίου 2026
- ↑ν. 2496/1997, Ασφαλιστική σύμβαση, άρθρα 7 και 10, 1997
- ↑Interlife, MARE: ασφάλιση σκάφους, 12 Οκτωβρίου 2026
Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.