Με μια ματιά
Τι ασφάλεια ζωής ζητάει η τράπεζα για στεγαστικό δάνειο;
Για στεγαστικό δάνειο η τράπεζα ζητάει ασφάλεια ζωής με κεφάλαιο τουλάχιστον ίσο με το υπόλοιπο, διάρκεια τουλάχιστον ίση με το δάνειο και εκχώρηση σε αυτήν, ώστε να πληρωθεί πρώτη. Δεν μπορεί να ορίσει την εταιρεία: ο νόμος την υποχρεώνει να δεχτεί συμβόλαιο άλλης εταιρείας με αντίστοιχη κάλυψη.
- Η τράπεζα δικαιούται να ζητήσει ασφαλιστήριο που συνδέεται με το δάνειο. Πρέπει όμως να δεχτεί συμβόλαιο άλλης εταιρείας με αντίστοιχο επίπεδο εγγύησης1.
- Η τιμή του ομαδικού συμβολαίου της τράπεζας δεν δημοσιεύεται. Η ΕΑΕΕ μετρά μόνο τον μέσο όρο όλων των δανείων: περίπου 36,34 ευρώ ασφάλιστρο ζωής ανά ασφαλισμένο δανειολήπτη το 20252.
- Για σταθερό κεφάλαιο 120.000 ευρώ, 20 χρόνια, από τα 38, το καθαρό κόστος του κινδύνου βγαίνει περίπου 260 ευρώ τον χρόνο από την πιθανότητα θανάτου της Eurostat34. Ο αριθμός είναι μέσος όρος, όχι προσφορά.
- Η εκχώρηση δίνει στην τράπεζα το υπόλοιπο του δανείου. Ό,τι περισσεύει από το κεφάλαιο πάει στους δικούς σας.
- Αλλάζετε εταιρεία όποτε θέλετε. Πρώτα το νέο συμβόλαιο, μετά η εκχώρηση, τελευταία η ακύρωση του παλιού.
Η ουσία
Ο νόμος επιτρέπει στην τράπεζα να ζητήσει ασφαλιστήριο που συνδέεται με το δάνειο1, και για το στεγαστικό αυτό είναι συνήθως ασφάλεια ζωής. Η τράπεζα θέλει, αν πεθάνει ο δανειολήπτης, να πληρωθεί το υπόλοιπο από την ασφάλεια και όχι από την οικογένεια. Η απαίτηση είναι λογική. Το πρόβλημα είναι ο τρόπος. Η τιμή του συμβολαίου που σας δίνει ο υπάλληλος την ημέρα της υπογραφής δεν δημοσιεύεται, οπότε δεν ξέρετε αν είναι καλή για εσάς. Και δεν έχετε καμία υποχρέωση να το πάρετε.
Γιατί το ζητάει η τράπεζα
Έστω ότι η τράπεζα δάνεισε 150.000 ευρώ με υποθήκη στο σπίτι. Αν ο δανειολήπτης πεθάνει, το δάνειο περνάει στους κληρονόμους. Αν αυτοί δεν μπορούν να πληρώνουν, η τράπεζα πρέπει να βγάλει το σπίτι σε πλειστηριασμό. Είναι αργό, ακριβό, και κακό για τη φήμη της. Η ασφάλεια ζωής λύνει το πρόβλημα με ένα χαρτί. Πεθαίνει ο δανειολήπτης, πληρώνει η ασφαλιστική, κλείνει το δάνειο, το σπίτι μένει στην οικογένεια.
Η κάλυψη λοιπόν ωφελεί και εσάς. Χωρίς αυτήν, οι δικοί σας θα κληρονομούσαν το χρέος μαζί με το σπίτι. Η ερώτηση δεν είναι αν θα την πάρετε. Είναι από ποιον και σε ποια τιμή.
Η τράπεζα ζητάει συνήθως τρία πράγματα. Κεφάλαιο τουλάχιστον ίσο με το υπόλοιπο του δανείου, σταθερό ή μειούμενο. Διάρκεια τουλάχιστον ίση με τη διάρκεια του δανείου. Και εκχώρηση του ασφαλιστηρίου σε αυτήν, ώστε να πληρωθεί πρώτη. Μερικές τράπεζες ζητούν και κάλυψη μόνιμης ολικής ανικανότητας. Άλλες μπορεί να την προτείνουν χωρίς να την απαιτούν.
Τι πουλάει η τράπεζα
Την ημέρα της υπογραφής του δανείου, ο υπάλληλος σάς δίνει και ένα ασφαλιστήριο. Είναι συμβόλαιο της ασφαλιστικής με την οποία συνεργάζεται η τράπεζα. Η ασφαλιστική μπορεί να ανήκει στον ίδιο όμιλο ή να έχει αποκλειστική συμφωνία μαζί της. Το ασφάλιστρο χρεώνεται στον λογαριασμό μαζί με τη δόση, και έτσι δεν το βλέπετε ποτέ ως ξεχωριστό ποσό.
Το συμβόλαιο αυτό έχει τρία χαρακτηριστικά. Πρώτο, είναι συχνά ομαδικό. Η τράπεζα είναι ο λήπτης της ασφάλισης και εσείς είστε ασφαλισμένο μέλος. Αυτό σημαίνει ότι οι όροι μπορούν να αλλάξουν με συμφωνία τράπεζας και ασφαλιστικής, χωρίς τη δική σας υπογραφή. Σημαίνει επίσης ότι, αν αλλάξετε τράπεζα, η κάλυψη μπορεί να τελειώσει.
Δεύτερο, η τιμή μπορεί να περιέχει δύο αμοιβές: της ασφαλιστικής και της τράπεζας ως διαμεσολαβητή. Ο ν. 4583/2018 υποχρεώνει τον διαμεσολαβητή να σας πει, πριν από τη σύμβαση, τη φύση της αμοιβής που παίρνει για αυτήν5. Ρωτήστε.
Τρίτο, η τιμή μπορεί να υπολογίζεται κάθε χρόνο στο υπόλοιπο, με συντελεστή που ανεβαίνει με την ηλικία. Αυτό δεν είναι από μόνο του κακό. Σημαίνει όμως ότι δεν υπάρχει κλειδωμένη τιμή, και ότι στα 55 πληρώνετε τον συντελεστή των 55.
Το δικαίωμα επιλογής
Ο ν. 4438/2016 για τα στεγαστικά δάνεια, που μετέφερε την ευρωπαϊκή οδηγία για την ενυπόθηκη πίστη, λέει το εξής. Η τράπεζα επιτρέπεται να ζητήσει από τον δανειολήπτη να έχει ασφαλιστήριο που συνδέεται με το δάνειο. Υποχρεούται όμως να δέχεται ασφαλιστήριο από πάροχο διαφορετικό από εκείνον που προτιμά, όταν το επίπεδο εγγύησης είναι αντίστοιχο1. Ο ίδιος νόμος λέει ότι οι πρακτικές δέσμευσης απαγορεύονται1. Το «πάρε τη δική μας ασφάλεια ή δεν παίρνεις δάνειο» είναι ακριβώς τέτοια πρακτική.
Τι σημαίνει «αντίστοιχο επίπεδο εγγύησης». Ίδιο ή μεγαλύτερο κεφάλαιο. Ίδια ή μεγαλύτερη διάρκεια. Κάλυψη θανάτου από κάθε αιτία, όχι μόνο από ατύχημα. Και εκχώρηση προς την τράπεζα. Αν το συμβόλαιο της τράπεζας έχει και μόνιμη ολική ανικανότητα, το δικό σας πρέπει να την έχει επίσης, για να θεωρηθεί αντίστοιχο. Ζητήστε από την τράπεζα γραπτά τις ελάχιστες απαιτήσεις της.
Πώς το κάνετε στην πράξη. Ζητήστε προσφορές από δύο ή τρεις εταιρείες για το κεφάλαιο και τη διάρκεια που απαιτεί η τράπεζα. Διαλέξτε. Υπογράψτε το συμβόλαιο. Ζητήστε από την εταιρεία τη «βεβαίωση εκχώρησης» ή «πρόσθετη πράξη εκχώρησης» υπέρ της τράπεζας. Δώστε την στην τράπεζα. Η τράπεζα την καταχωρεί στον φάκελο του δανείου. Αυτό είναι όλο. Καμία επίσκεψη σε συμβολαιογράφο.
Πού το βρίσκετε έξω από την τράπεζα. Στα έγγραφα που διαβάσαμε στις 18 Οκτωβρίου 2026, πρόγραμμα για δανειολήπτη γράφουν τέσσερις: η INTERSALONIKA την «Αποπληρωμή Δανείου»6, η NN Hellas το Orange Life Plus7, η Εθνική Ασφαλιστική8 και η Interamerican9 μια απλή ασφάλεια ζωής μειούμενου κεφαλαίου. Ο πίνακας με όσα προσφέρει κάθε ασφαλιστική έχει το έγγραφο της καθεμίας.
Αν η τράπεζα αρνηθεί χωρίς λόγο, ζητήστε την άρνηση γραπτά. Απευθυνθείτε στην Τράπεζα της Ελλάδος ή στον Συνήγορο του Καταναλωτή. Μια γραπτή επιστολή που αναφέρει το άρθρο 11 του ν. 4438/2016 μπορεί να αρκεί.
Πώς λειτουργεί η εκχώρηση
Η εκχώρηση είναι μια δήλωση με την οποία λέτε στην ασφαλιστική: αν πληρώσει το κεφάλαιο, να δώσει πρώτα στην τράπεζα ό,τι της χρωστάω εκείνη τη μέρα. Η τράπεζα γίνεται δικαιούχος μέχρι το ύψος του υπολοίπου. Οι δικαιούχοι που ορίσατε εσείς παίρνουν το υπόλοιπο.
Παράδειγμα, με υποθετικά ποσά. Κεφάλαιο 200.000 ευρώ. Υπόλοιπο δανείου την ημέρα του θανάτου 85.000 ευρώ. Η ασφαλιστική πληρώνει 85.000 στην τράπεζα, το δάνειο κλείνει, και 115.000 πάνε στη σύζυγο και τα παιδιά.
Η εκχώρηση λήγει με το δάνειο. Όταν ξεχρεώσετε, ζητήστε από την τράπεζα βεβαίωση εξόφλησης και στείλτε την στην ασφαλιστική. Η εκχώρηση αίρεται και ολόκληρο το κεφάλαιο επιστρέφει στους δικαιούχους σας. Το συμβόλαιο μπορεί να συνεχίσει, αν το θέλετε.
Ένα σημείο προσοχής. Στο ομαδικό συμβόλαιο της τράπεζας, δεν υπάρχει εκχώρηση, γιατί η τράπεζα είναι ήδη ο λήπτης. Το κεφάλαιο είναι συνήθως ακριβώς το υπόλοιπο και τίποτα δεν περισσεύει. Αν θέλετε κεφάλαιο και για την οικογένεια, χρειάζεστε δικό σας συμβόλαιο έτσι κι αλλιώς.
Σταθερό, μειούμενο, ή ένα μεγάλο συμβόλαιο
Για το δάνειο, το μειούμενο κεφάλαιο είναι το φυσικό. Το υπόλοιπο πέφτει κάθε χρόνο και η κάλυψη πέφτει μαζί του. Κοστίζει λιγότερο από το σταθερό, και ο λόγος φαίνεται στα δημόσια στοιχεία. Η πιθανότητα θανάτου ανεβαίνει με την ηλικία: στα 38 η Eurostat δίνει 0,074% τον χρόνο, στα 57 0,478%3. Στο μειούμενο, τα ακριβά χρόνια είναι τα χρόνια με το μικρό υπόλοιπο.
Δύο προσοχές με το μειούμενο. Πρώτη, το σχέδιο μείωσης του συμβολαίου πρέπει να ακολουθεί το δάνειο. Ένα δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο που ανέβηκε ξεχρεώνεται πιο αργά από το σχέδιο. Τότε το κεφάλαιο μπορεί να πέσει κάτω από το υπόλοιπο. Διαλέξτε σχέδιο με επιτόκιο αναφοράς λίγο πάνω από το σημερινό, ή ελέγχετε κάθε πέντε χρόνια. Δεύτερη, μετά την πληρωμή της τράπεζας δεν περισσεύει σχεδόν τίποτα για την οικογένεια.
Η εναλλακτική είναι ένα σταθερό κεφάλαιο, μεγαλύτερο από το δάνειο, με εκχώρηση μόνο του μέρους που ζητάει η τράπεζα. Ένα συμβόλαιο, ένα ερωτηματολόγιο, ένα ασφάλιστρο. Κοστίζει περισσότερο από το μειούμενο, αλλά καλύπτει και τους δικούς σας. Το άρθρο για το κεφάλαιο ζωής δείχνει πώς βγαίνει το ποσό.
Μια τρίτη λύση είναι δύο συμβόλαια. Μειούμενο για το δάνειο, εκχωρημένο. Σταθερό για την οικογένεια, χωρίς εκχώρηση. Ζητήστε τιμή και για τα δύο σχήματα και συγκρίνετε.
Με δύο δανειολήπτες που ασφαλίζονται έξω από την τράπεζα, μην περιμένετε ένα κοινό συμβόλαιο. Στα έγγραφα που διαβάσαμε στις 18 Οκτωβρίου 2026, καμία εταιρεία δεν γράφει ασφάλεια δύο προσώπων σε ένα συμβόλαιο: ούτε η INTERSALONIKA10, ούτε η Ατλαντική Ένωση11, η Syndea12, η ERGO13, η Generali14, η Eurolife15, η NN Hellas16, η Εθνική Ασφαλιστική8, η Interamerican9 ή η Allianz17. Το έγγραφο πληροφοριών της Εθνικής Ασφαλιστικής για τη Full Ασφάλιση Ζωής, για παράδειγμα, ασφαλίζει «τη ζωή του Ασφαλισμένου», ενός προσώπου18. Άρα ο καθένας παίρνει το δικό του συμβόλαιο, με το δικό του κεφάλαιο. Ο πίνακας με όσα προσφέρει κάθε ασφαλιστική δείχνει τι γράφει η καθεμία.
Η ανικανότητα και η ανεργία
Μερικές τράπεζες ζητούν, μαζί με τον θάνατο, και κάλυψη μόνιμης ολικής ανικανότητας. Είναι λογικό. Ένας δανειολήπτης που δεν μπορεί να ξαναδουλέψει δεν μπορεί να πληρώνει δόση, και το δάνειο καταλήγει στον ίδιο πλειστηριασμό. Στα ομαδικά συμβόλαια δανειοληπτών, οι συμπληρωματικές καλύψεις για ατύχημα και υγεία ήταν το 17,2% των ασφαλίστρων του 20252. Ζητήστε την τιμή με και χωρίς ανικανότητα, για να δείτε τι προσθέτει.
Ο ορισμός της ανικανότητας είναι το ψιλό γράμμα που μετράει. Το άρθρο για τη μόνιμη ολική ανικανότητα εξηγεί τις τρεις εκδοχές. Ρωτήστε τι ακριβώς ζητάει η τράπεζα και τι ακριβώς προσφέρει κάθε προσφορά.
Η ανεργία είναι ξεχωριστό προϊόν, η ασφάλεια δανείου. Πληρώνει τις δόσεις για λίγους μήνες αν απολυθείτε. Δεν είναι ασφάλεια ζωής. Το άρθρο για την ασφάλεια δανείου εξηγεί τι αξίζει.
Τι λέει ο νόμος
Το ασφαλιστήριο ζωής για το δάνειο είναι κανονική ασφάλεια ζωής και διέπεται από τον ν. 2496/1997, που έχει για την ασφάλιση ζωής τα άρθρα 27 έως 3019. Ισχύουν όλα όσα ισχύουν για κάθε ασφάλεια ζωής. Η υποχρέωση σωστής δήλωσης της υγείας στο άρθρο 3. Ο ορισμός του δικαιούχου. Και το δικαίωμα να εναντιωθείτε γραπτά μέσα σε δεκατέσσερις ημέρες από την παράδοση του ασφαλιστηρίου, αν η εταιρεία δεν σας έδωσε τις πληροφορίες ή τους όρους που ορίζει ο νόμος19.
Ο ν. 4438/2016 για τα στεγαστικά δάνεια απαγορεύει στην τράπεζα να επιβάλει συγκεκριμένο ασφαλιστή1. Ο ν. 4583/2018 για τη διανομή ασφαλίσεων ισχύει και για τις τράπεζες, όταν πουλάνε ασφάλιση. Πρέπει να καταγράψουν τις απαιτήσεις και τις ανάγκες σας, να σας εξηγήσουν το προϊόν με τρόπο κατανοητό, και να σας πουν τη φύση της αμοιβής τους5. Η Τράπεζα της Ελλάδος εποπτεύει και τις δύο πλευρές, την τράπεζα ως διαμεσολαβητή και την ασφαλιστική ως πάροχο.
Ο φόρος ασφαλίστρων στη ζωή είναι 4%. Δεν οφείλεται όταν το συμβόλαιο ζωής έχει διάρκεια τουλάχιστον δέκα ετών20. Ένα δικό σας συμβόλαιο για όλη τη διάρκεια του δανείου μπορεί έτσι να μην πληρώνει καθόλου φόρο. Ρωτήστε πώς το χειρίζεται η κάθε προσφορά.
Στο ομαδικό συμβόλαιο της τράπεζας, εσείς είστε ο ασφαλισμένος αλλά όχι ο λήπτης. Ζητήστε αντίγραφο των όρων που σας αφορούν, για να ξέρετε τι πληρώνετε.
Τι δείχνουν τα δημόσια στοιχεία
Οι τράπεζες δεν δημοσιεύουν τα ασφάλιστρα των ομαδικών τους συμβολαίων. Δημόσια είναι τρία πράγματα: τι πλήρωσαν συνολικά οι δανειολήπτες στα ομαδικά συμβόλαια, η πιθανότητα θανάτου σε κάθε ηλικία, και οι τιμές που τυπώνει όποια εταιρεία τις τυπώνει.
| Ομαδικές ασφαλίσεις δανειοληπτών, 2025 | Ποσό |
|---|---|
| Ασφάλιστρα ζωής | 43.823.354 €2 |
| Συμπληρωματικά ασφάλιστρα για ατύχημα και υγεία | 9.117.248 €2 |
| Ασφαλισμένοι δανειολήπτες | 1.205.8352 |
| Ασφάλιστρο ζωής ανά δανειολήπτη | περίπου 36,34 € τον χρόνο2 |
| Συμπληρωματικό ασφάλιστρο ανά δανειολήπτη | περίπου 7,56 € τον χρόνο2 |
Ο μέσος όρος μετρά όλα τα δάνεια μαζί, στεγαστικά και καταναλωτικά, μικρά και μεγάλα, και κάθε ηλικία. Δεν λέει τι πληρώνει ένα στεγαστικό 120.000 ευρώ. Λέει όμως ότι το ομαδικό της τράπεζας είναι μεγάλη αγορά, με πάνω από ένα εκατομμύριο ασφαλισμένους δανειολήπτες2.
| Πιθανότητα θανάτου τον χρόνο, Ελλάδα 2024, άνδρες και γυναίκες μαζί | Ποσοστό |
|---|---|
| Στα 38 | 0,074%3 |
| Στα 40 | 0,083%3 |
| Στα 45 | 0,125%3 |
| Στα 50 | 0,236%3 |
| Στα 57 | 0,478%3 |
| Μέσος όρος από τα 38 έως τα 57 | περίπου 0,217%3 |
Από αυτά βγαίνει το καθαρό κόστος του κινδύνου. Για σταθερό κεφάλαιο 120.000 ευρώ, 20 χρόνια, από τα 38: 0,217% επί 120.000 κάνει περίπου 260 ευρώ τον χρόνο34. Ο αριθμός είναι μέσος όρος, όχι προσφορά. Η τιμή μιας εταιρείας θα είναι πάνω από αυτόν, γιατί περιέχει τα έξοδα και το κέρδος της, και θα αλλάζει με την υγεία σας.
Μια εταιρεία τυπώνει τιμή για απλή ασφάλεια ζωής. Η Interamerican γράφει για άτομο 40 ετών, υπάλληλο γραφείου, με κεφάλαιο 50.000 ευρώ, απλή ασφάλεια ζωής ετήσιας διάρκειας με 10,11 € τον μήνα, και 30 € δικαίωμα συμβολαίου τον πρώτο χρόνο9. Τη διαβάσαμε στις 12 Οκτωβρίου 2026. Είναι ετήσια κάλυψη, όχι εικοσαετής, και δεν συγκρίνεται άμεσα με το συμβόλαιο του δανείου. Δείχνει όμως την τάξη μεγέθους μιας καθαρής κάλυψης θανάτου στην αγορά.
Ο μόνος τρόπος να ξέρετε τι πληρώνετε στην τράπεζα είναι να ζητήσετε τη βεβαίωση ασφαλίστρων της χρονιάς και να τη βάλετε δίπλα σε δύο προσφορές.
Ένα παράδειγμα
Τα ποσά του παραδείγματος είναι υποθέσεις, για να φανεί η διαδικασία. Δεν είναι τιμές της αγοράς.
Ο Δημήτρης και η Άννα, 38 και 35 ετών, υπογράφουν στεγαστικό 120.000 ευρώ για 20 χρόνια. Η τράπεζα ζητάει ασφάλεια ζωής και μόνιμης ολικής ανικανότητας για το υπόλοιπο, και για τους δύο, αναλογικά με το εισόδημα. Ο Δημήτρης βγάζει το 60%, η Άννα το 40%.
Ο υπάλληλος προτείνει το ομαδικό συμβόλαιο της τράπεζας. Έστω ότι το ασφάλιστρο για τον πρώτο χρόνο είναι 500 ευρώ για τους δύο μαζί, με ετήσια αναπροσαρμογή στο υπόλοιπο και την ηλικία. Ο Δημήτρης ζητάει τις απαιτήσεις γραπτά και μια εβδομάδα χρόνο. Ο υπάλληλος τις δίνει.
Παίρνουν τρεις προσφορές για μειούμενο κεφάλαιο με ανικανότητα, 72.000 ευρώ για τον Δημήτρη και 48.000 για την Άννα, 20 χρόνια. Έστω ότι η καλύτερη είναι 350 ευρώ τον χρόνο για τους δύο, με εγγυημένο ασφάλιστρο για όλη τη διάρκεια. Η διαφορά του πρώτου χρόνου είναι 150 ευρώ, και το ασφάλιστρο της τράπεζας ανεβαίνει με την ηλικία, ενώ το δικό τους μένει σταθερό.
Υπογράφουν τα δικά τους συμβόλαια, ζητούν πρόσθετες πράξεις εκχώρησης και τις δίνουν στην τράπεζα. Το δάνειο εκταμιεύεται κανονικά.
Επειδή έχουν παιδί, ο Δημήτρης παίρνει και σταθερό κεφάλαιο 100.000 ευρώ για 20 χρόνια, χωρίς εκχώρηση. Αυτό είναι για την οικογένεια, όχι για την τράπεζα.
Τι σας ρωτάει η εταιρεία πριν δεχτεί
Η ασφάλεια ζωής δεν είναι η ασφάλεια του αυτοκινήτου. Εδώ η εταιρεία εξετάζει εσάς, όχι το σπίτι. Αυτό το στάδιο λέγεται ανάληψη κινδύνου, και η διάρκειά του εξαρτάται από το κεφάλαιο και την ηλικία σας.
Συμπληρώνετε ερωτηματολόγιο υγείας. Ύψος, βάρος, κάπνισμα, χρόνιες παθήσεις, φάρμακα που παίρνετε, χειρουργεία, νοσηλείες, οικογενειακό ιστορικό. Σε μικρά κεφάλαια και νεαρές ηλικίες μπορεί να σταματάει εκεί. Πάνω από ένα όριο κεφαλαίου, που το ορίζει κάθε εταιρεία, μπορεί να ζητηθούν ιατρικές εξετάσεις: αιματολογικές, καρδιογράφημα, και σε μεγαλύτερες ηλικίες περισσότερα. Ρωτήστε ποιος τις πληρώνει.
Ο νόμος λέει κάτι χρήσιμο για το ερωτηματολόγιο. Αν η εταιρεία σάς έκανε γραπτές ερωτήσεις, δεν μπορεί να επικαλεστεί περιστάσεις για τις οποίες δεν σας ρώτησε, εκτός αν ενεργήσατε με πρόθεση να την εξαπατήσετε19. Απαντήστε λοιπόν σε κάθε ερώτηση ακριβώς και πλήρως.
Τι μπορεί να προκύψει. Μπορεί να σας δεχτούν κανονικά. Μπορεί να σας δεχτούν με επασφάλιστρο, δηλαδή αυξημένη τιμή, για παράδειγμα σε αυξημένο βάρος, σε ρυθμισμένη υπέρταση ή σε διαβήτη. Μπορεί να σας δεχτούν με εξαίρεση, δηλαδή να καλύψουν τα πάντα εκτός από μια συγκεκριμένη πάθηση και τις επιπλοκές της. Και μπορεί να σας αρνηθούν.
Η άρνηση δεν είναι το τέλος. Ρωτήστε τον λόγο, διορθώστε ό,τι διορθώνεται και ξαναδοκιμάστε σε άλλη εταιρεία, γιατί κάθε εταιρεία κρίνει τον κίνδυνο με τον δικό της τρόπο. Αν όμως η τράπεζα ζητάει ασφάλεια και καμία εταιρεία δεν σας δέχεται, το ομαδικό συμβόλαιο της τράπεζας γίνεται χρήσιμο. Ένα ομαδικό συμβόλαιο μπορεί να δέχεται τους δανειολήπτες με απλή δήλωση υγείας, χωρίς εξετάσεις. Ρωτήστε. Αυτή είναι η μία περίπτωση όπου το ακριβότερο συμβόλαιο μπορεί να είναι το σωστό.
Ένα πράγμα μην το κάνετε ποτέ. Μην κρύψετε πάθηση για να περάσετε. Αν η εταιρεία αποδείξει ότι αποκρύψατε κάτι ουσιώδες από δόλο, ο νόμος της δίνει δικαίωμα να καταγγείλει τη σύμβαση, και στην ασφάλεια ζωής σας μένει μόνο η αξία εξαγοράς του ασφαλιστηρίου19. Το μαθαίνουν οι δικοί σας τη χειρότερη στιγμή, με το δάνειο ανοιχτό.
Όταν συμβεί: τι κάνουν οι δικοί σας
Αυτή η σελίδα γράφεται για εσάς, αλλά η διαδικασία γίνεται από κάποιον άλλο. Αξίζει να την ξέρει.
Ποιος ειδοποιεί. Ο σύζυγος, ο συνοφειλέτης ή ο δικηγόρος της οικογένειας τηλεφωνεί και στην τράπεζα και στην ασφαλιστική εταιρεία. Μην περιμένετε να το κάνει μόνη της η τράπεζα. Η εκχώρηση σημαίνει ότι η τράπεζα εισπράττει, δεν σημαίνει ότι παρακολουθεί.
Τι χαρτιά χρειάζονται. Ληξιαρχική πράξη θανάτου. Ιατρικό πιστοποιητικό θανάτου με την αιτία. Το ασφαλιστήριο και την πράξη εκχώρησης. Βεβαίωση της τράπεζας για το ανεξόφλητο υπόλοιπο την ημέρα του θανάτου. Πιστοποιητικό πλησιέστερων συγγενών, όταν υπάρχει υπόλοιπο κεφάλαιο πάνω από το δάνειο. Σε θάνατο από ατύχημα χρειάζονται και τα έγγραφα της αστυνομίας ή η ιατροδικαστική έκθεση.
Πόσο κρατάει. Ο νόμος ζητά από την εταιρεία να πληρώσει χωρίς υπαίτια καθυστέρηση. Αν ο υπολογισμός θέλει πολύ χρόνο, της ζητά να πληρώσει χωρίς καθυστέρηση το ποσό που δεν αμφισβητείται19. Με πλήρη φάκελο, ο χρόνος μικραίνει. Ένα ειδικό σημείο: σε αυτοκτονία, η εταιρεία πληρώνει αν έχουν περάσει τουλάχιστον δύο χρόνια από τη σύναψη της σύμβασης19.
Τι γίνεται με τα χρήματα. Η τράπεζα παίρνει το ανεξόφλητο υπόλοιπο και μόνο αυτό. Αν το κεφάλαιο είναι μεγαλύτερο, η διαφορά πηγαίνει στους δικαιούχους που έχετε ορίσει, ή στους κληρονόμους σας αν δεν έχετε ορίσει κανέναν. Γι’ αυτό ο ορισμός δικαιούχου έχει σημασία: με ορισμένο δικαιούχο το ποσό καταβάλλεται γρήγορα και εκτός κληρονομιάς.
Δύο πρακτικές συμβουλές. Πρώτη, γράψτε σε ένα χαρτί ποιο συμβόλαιο έχετε, σε ποια εταιρεία, με ποιον αριθμό, και πού βρίσκεται. Αφήστε το με τα χαρτιά του δανείου. Δεύτερη, ενημερώστε τον σύντροφό σας ότι υπάρχει. Αλλιώς μπορεί να πληρώνει δόσεις για μήνες ενώ το δάνειο είναι ήδη ασφαλισμένο.
Τα λάθη που κοστίζουν
Υπογράφετε το συμβόλαιο της τράπεζας την ίδια μέρα. Είστε στο γραφείο πέντε ώρες, έχετε υπογράψει σαράντα χαρτιά και θέλετε να τελειώσετε. Η διόρθωση: ζητήστε τις απαιτήσεις γραπτά και μία εβδομάδα. Το δάνειο δεν χάνεται.
Δεν ξέρετε πόσο πληρώνετε. Το ασφάλιστρο χρεώνεται με τη δόση και χάνεται στο σύνολο. Τι κάνετε: ζητήστε την ετήσια βεβαίωση ασφαλίστρων. Αν έχετε δάνειο δέκα χρόνια και δεν την έχετε δει ποτέ, τη ζητάτε αύριο.
Ακυρώνετε το παλιό πριν εκχωρήσετε το νέο. Μία ημέρα χωρίς κάλυψη είναι παράβαση όρου του δανείου. Η λύση: πρώτα νέο συμβόλαιο, μετά αποδοχή εκχώρησης από την τράπεζα, τελευταία η ακύρωση.
Αφήνετε το μειούμενο να πέσει κάτω από το υπόλοιπο. Το επιτόκιο ανέβηκε, το δάνειο ξεχρεώνεται πιο αργά, το κεφάλαιο ακολουθεί το παλιό σχέδιο. Το σωστό: ελέγχετε κάθε πέντε χρόνια ότι το κεφάλαιο είναι πάνω από το υπόλοιπο.
Νομίζετε ότι το δάνειο είναι όλη η ανάγκη. Ξεχρεώνεται το σπίτι, αλλά η οικογένεια μένει χωρίς εισόδημα. Αντί γι’ αυτό: υπολογίστε το κεφάλαιο για τους δικούς σας χωριστά και πάρτε το ως δεύτερο συμβόλαιο ή ως μεγαλύτερο σταθερό.
Η ασφάλεια ζωής για το στεγαστικό είναι μια αγορά που κάνετε μία φορά και πληρώνετε για είκοσι χρόνια. Πριν πάτε στην τράπεζα, βάλτε το ποσό και τη διάρκεια του δανείου στη σύγκριση ασφάλειας δανείου και δείτε τι δείχνουν τα δημόσια στοιχεία για την κάλυψη που θα σας ζητήσουν.
Συχνές ερωτήσεις
Η τράπεζα μπορεί να μου αρνηθεί το δάνειο αν δεν πάρω τη δική της ασφάλεια;
Όχι για αυτόν τον λόγο. Μπορεί να ζητήσει να υπάρχει ασφάλεια ζωής με εκχώρηση. Δεν μπορεί να απαιτήσει συγκεκριμένη εταιρεία. Ο ν. 4438/2016 για τα στεγαστικά δάνεια λέει ότι η τράπεζα δέχεται ασφαλιστήριο άλλου παρόχου, όταν το επίπεδο εγγύησης είναι αντίστοιχο. Αν επιμείνει, ζητήστε την απαίτηση γραπτά και απευθυνθείτε στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Τι σημαίνει εκχώρηση του ασφαλιστηρίου;
Σημαίνει ότι, αν πεθάνετε, η εταιρεία πληρώνει πρώτα την τράπεζα, μέχρι το υπόλοιπο του δανείου την ημέρα εκείνη. Ό,τι περισσεύει από το κεφάλαιο πάει στους δικαιούχους που ορίσατε. Η εκχώρηση γίνεται με ένα έγγραφο που υπογράφετε εσείς, και το αποδέχεται η εταιρεία. Λήγει όταν ξεχρεώσετε.
Πρέπει το κεφάλαιο να είναι ίσο με το δάνειο;
Η τράπεζα ζητάει τουλάχιστον το υπόλοιπο. Μπορείτε να πάρετε περισσότερο και να εκχωρήσετε μόνο το μέρος που της αναλογεί. Έτσι ένα συμβόλαιο καλύπτει και το δάνειο και την οικογένεια. Ρωτήστε αν η τράπεζα δέχεται μειούμενο κεφάλαιο, που πέφτει μαζί με το δάνειο, αρκεί να μην πέφτει κάτω από το υπόλοιπο.
Μπορώ να αλλάξω εταιρεία στη μέση του δανείου;
Ναι. Κάνετε νέο συμβόλαιο για το σημερινό υπόλοιπο, το εκχωρείτε στην τράπεζα, και μόλις εκείνη το αποδεχτεί ακυρώνετε το παλιό. Ποτέ αντίστροφα. Αν μείνετε ούτε μία ημέρα χωρίς κάλυψη, η τράπεζα μπορεί να επικαλεστεί παράβαση όρου του δανείου. Το νέο συμβόλαιο θέλει νέο ερωτηματολόγιο υγείας.
Το ασφάλιστρο πληρώνεται μαζί με τη δόση;
Στο συμβόλαιο της τράπεζας, συνήθως ναι, με χρέωση στον λογαριασμό. Έτσι δεν το βλέπετε ποτέ ως χωριστό ποσό. Ζητήστε τη βεβαίωση ασφαλίστρων της χρονιάς και δείτε πόσο είναι. Στο δικό σας συμβόλαιο πληρώνετε την εταιρεία απευθείας. Είναι λίγη περισσότερη δουλειά και πολύ περισσότερη διαφάνεια.
Χρειάζεται ασφάλεια ζωής και ο συνοφειλέτης;
Η τράπεζα μπορεί να ζητήσει κάλυψη για κάθε δανειολήπτη, ανάλογα με το εισόδημα του καθενός. Αν ο ένας βγάζει το 70% του εισοδήματος, μπορεί να ζητήσει 70% του υπολοίπου σε αυτόν και 30% στον άλλον. Ή πλήρη κάλυψη και για τους δύο. Ρωτήστε τι ακριβώς απαιτεί, γραπτά, πριν ζητήσετε προσφορές.
Θα μου ζητήσουν ιατρικές εξετάσεις;
Σε μικρά κεφάλαια και σε νεαρές ηλικίες μπορεί να αρκεί το ερωτηματολόγιο υγείας. Πάνω από ένα όριο κεφαλαίου, που το ορίζει κάθε εταιρεία, μπορεί να ζητηθούν αιματολογικές εξετάσεις και καρδιογράφημα, και σε μεγαλύτερες ηλικίες περισσότερα. Ρωτήστε από πριν ποιες εξετάσεις χρειάζονται και ποιος τις πληρώνει.
Τι χαρτιά χρειάζεται η οικογένειά μου για να εισπράξει;
Ληξιαρχική πράξη θανάτου, ιατρικό πιστοποιητικό με την αιτία, το ασφαλιστήριο με την πράξη εκχώρησης, και βεβαίωση της τράπεζας για το ανεξόφλητο υπόλοιπο. Ο ν. 2496/1997 ζητά από την εταιρεία να πληρώσει χωρίς υπαίτια καθυστέρηση. Η τράπεζα δεν κινείται μόνη της, κάποιος πρέπει να την ειδοποιήσει.
Πόσο κοστίζει η ασφάλεια ζωής για στεγαστικό 150.000 ευρώ;
Τιμή καμίας τράπεζας δεν είναι δημόσια. Το καθαρό κόστος του κινδύνου βγαίνει από την πιθανότητα θανάτου της Eurostat: για σταθερό κεφάλαιο 150.000 ευρώ, 20 χρόνια, από τα 38, είναι περίπου 325 ευρώ τον χρόνο, πριν από τα έξοδα της εταιρείας. Το μειούμενο κεφάλαιο, που πέφτει μαζί με το δάνειο, κοστίζει λιγότερο.
Ποιες ασφαλιστικές ασφαλίζουν και τους δύο γονείς σε ένα συμβόλαιο ζωής;
Καμία δεν το γράφει. Στα δημόσια έγγραφα που διαβάσαμε στις 18 Οκτωβρίου 2026, δέκα εταιρείες ζωής δεν αναφέρουν κοινό συμβόλαιο για δύο πρόσωπα: INTERSALONIKA, Ατλαντική Ένωση, Syndea, ERGO, Generali, Eurolife, NN Hellas, Εθνική Ασφαλιστική, Interamerican και Allianz. «Δεν το γράφει» σημαίνει ότι δεν το βρήκαμε δημόσια, όχι ότι η εταιρεία το αρνείται. Ρωτήστε γραπτά. Αλλιώς, το ζευγάρι παίρνει δύο συμβόλαια, ένα για τον καθένα.
Νόμοι που αναφέρει το άρθρο: ν. 4438/2016 άρ. 11 · ν. 2496/1997 άρ. 3, 29 και 30 · ν. 4583/2018 άρ. 29 και 30
Πηγές
- ↑ν. 4438/2016 (ΦΕΚ Α΄ 220/28.11.2016), άρθρο 11: πρακτικές δέσμευσης και ομαδοποίησης, το ασφαλιστήριο άλλου ασφαλιστή, 2016
- ↑ΕΑΕΕ, Ασφαλίσεις Ζωής, σύνολο έτους 2025, πίνακες 5 και 23, 29 Απριλίου 2026
- ↑Eurostat, Life table by age and sex (demo_mlifetable), Ελλάδα, πιθανότητα θανάτου, 2024, 25 Σεπτεμβρίου 2026
- ↑Πώς δουλεύει η σύγκριση: από πού βγαίνει κάθε αριθμός, Οκτώβριος 2026
- ↑ν. 4583/2018 για τη διανομή ασφαλιστικών προϊόντων, άρθρα 29 και 30, 2018
- ↑INTERSALONIKA, Σελίδα Αποπληρωμή Δανείου, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑NN Hellas, Σελίδα NN Orange Life Plus, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Εθνική Ασφαλιστική, Σελίδα Ασφάλεια Ζωής, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Interamerican, Ασφάλεια ζωής, 12 Οκτωβρίου 2026
- ↑INTERSALONIKA, Σελίδα Ισόβια/Πρόσκαιρη/Μικτή Ασφάλιση, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Ατλαντική Ένωση, Σελίδα Απλή Ασφάλιση Ζωής, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Syndea, Σελίδα Προστασία Ζωής (Απλή Ασφάλιση Θανάτου), 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑ERGO Ασφαλιστική, Σελίδα ERGO Ασφάλιση Ζωής, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Generali Hellas, IPID Life On, Ασφάλιση Ζωής, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Eurolife FFH, Σελίδα Ισόβια και Πρόσκαιρη Ασφάλιση Ζωής (συγκριτικός πίνακας), 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑NN Hellas, Σελίδα NN Orange Life, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Allianz Ευρωπαϊκή Πίστη, Σελίδα Οικογενειακή Ασφάλεια Ζωής Family Care, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑Εθνική Ασφαλιστική, IPID Full Ασφάλιση Ζωής, 18 Οκτωβρίου 2026
- ↑ν. 2496/1997, Ασφαλιστική σύμβαση, άρθρα 2, 3, 7, 29 και 30, 1997
- ↑ν. 5177/2025 (ΦΕΚ Α΄ 21/14.02.2025), Κώδικας Έμμεσων Φόρων, άρθρο 43: ο φόρος ασφαλίστρων, 2025
Δημοσιεύτηκε 13 Σεπτεμβρίου 2026. Επόμενος έλεγχος 13 Σεπτεμβρίου 2027.